نازنین حبیباللهی – ونکوور
اهدای خون یکی از ارزشمندترین اقدامات بشردوستانه است که هر فرد سالم میتواند برای کمک به دیگران انجام دهد. برخلاف بسیاری از درمانهای پزشکی، هنوز هیچ جایگزین مصنوعیای برای خون انسان وجود ندارد و بیماران در بسیاری از شرایط تنها از طریق اهدای خون داوطلبان میتوانند درمان شوند. هر واحد خون اهدایی میتواند جان چندین نفر را نجات دهد، زیرا پس از اهدا به اجزای مختلف تقسیم شده و هر جزء برای بیمارانی با نیازهای متفاوت مورد استفاده قرار میگیرد.
در کانادا، مسئولیت جمعآوری، آزمایش، فرآوری و توزیع خون و بسیاری از فرآوردههای خونی بر عهده سازمانCanadian Blood Services (CBS) است. این سازمان نهادی غیرانتفاعی است که بهنمایندگی از تمامی استانها و قلمروهای کانادا، بهجز استان کبک که سیستم مستقل خود را دارد، فعالیت میکند. مأموریت اصلی این سازمان، تأمین سیستم خون ایمن، پایدار و قابلاعتمادی برای تمام مردم کاناداست.
فرایند اهدای خون در کانادا با رعایت بالاترین استانداردهای ایمنی انجام میشود. پیش از اهدا، داوطلبان پرسشنامهای دربارهٔ وضعیت سلامت، سوابق پزشکی و سفرهای اخیر خود تکمیل میکنند و سپس از سوی کارکنان آموزشدیده مورد ارزیابی قرار میگیرند. همچنین فشار خون، دمای بدن و میزان هموگلوبین بررسی میشود تا اطمینان حاصل شود که اهدای خون برای فرد اهداکننده و گیرنده کاملاً ایمن است. خود فرایند اهدای خون کامل معمولاً کمتر از ٣٠ دقیقه زمان میبرد و کل زمان حضور در مرکز اهدا، شامل ثبتنام، ارزیابی و استراحت پس از اهدا، حدود یک ساعت است.
خون کامل پس از جمعآوری به آزمایشگاههای تخصصی منتقل میشود و تحت آزمایشهای دقیق برای شناسایی بیماریهای قابلانتقال از طریق خون مانند HIV، هپاتیت B و C، سیفلیس و سایر عوامل عفونی قرار میگیرد. تنها خونهایی که تمام استانداردهای کیفی و ایمنی را کسب کنند، وارد چرخهٔ درمان میشوند. این کنترلهای دقیق باعث شده است که سیستم انتقال خون کانادا یکی از ایمنترین سیستمهای انتقال خون در جهان باشد.
یکی از مهمترین ویژگیهای سیستم خون کانادا، تفکیک و تبدیلِ خون کامل به فرآوردههای مختلف است. خون اهدایی معمولاً به سه جزء اصلی تقسیم میشود: گلبولهای قرمز، پلاکتها و پلاسما.
گلبولهای قرمز (Red Blood Cells) پرمصرفترین فرآورده خونیاند. این فرآورده برای بیمارانی استفاده میشود که دچار خونریزی شدید، کمخونی شدید، تصادفات، جراحیهای بزرگ یا برخی بیماریهای خونیاند. گلبولهای قرمز وظیفهٔ انتقال اکسیژن به بافتهای بدن را بر عهده دارند و معمولاً تا حدود ۴۲ روز در شرایط کنترلشده قابلنگهداریاند.
پلاکتها (Platelets) نقش بسیار مهمی در انعقاد خون دارند. بیمارانی که به سرطان مبتلا هستند، تحت شیمیدرمانی قرار دارند، پیوند مغز استخوان انجام دادهاند یا دچار برخی بیماریهای خونیاند، اغلب به تزریق پلاکت نیاز پیدا میکنند. برخلاف گلبول قرمز، پلاکتها تنها حدود هفت روز قابلیت نگهداری دارند؛ بنابراین نیاز به اهدای مداوم پلاکت از سوی داوطلبان وجود دارد.
پلاسما (Plasma) بخش مایع خون است و حاوی پروتئینها، فاکتورهای انعقادی، آلبومین و آنتیبادیهاست. پلاسما در درمان بیمارانی که دچار سوختگیهای شدید، اختلالات انعقادی، بیماریهای کبدی یا خونریزیهای وسیعاند، کاربرد دارد. علاوه بر این، از پلاسمای اهدایی برای تولید داروهای مشتق از پلاسما مانند ایمونوگلوبولینها و فاکتورهای انعقادی استفاده میشود که برای درمان بیماران مبتلا به نقص ایمنی، هموفیلی و بسیاری از بیماریهای نادر حیاتی مورد نیازند.
علاوه بر اهدای خون کامل، Canadian Blood Services امکان اهدای اختصاصی پلاکت و پلاسما را نیز فراهم کرده است. در این روش که «آفرزیس» (Apheresis) نام دارد، خون از بدن فرد خارج شده، دستگاه جزء مورد نیاز را جدا میکند و سایر اجزای خون دوباره به بدن اهداکننده بازگردانده میشوند. اگرچه این فرایند زمان بیشتری نسبت به اهدای خون کامل نیاز دارد، اما برای بیماران خاص ارزش درمانی بسیار بالایی دارد.
تقاضا برای خون و فرآوردههای خونی در کانادا همواره ادامه دارد. هر روز هزاران واحد خون و فرآوردههای مختلف در بیمارستانهای کشور برای انجام جراحیها، درمان بیماران سرطانی، مراقبت از نوزادان نارس، بیماران مبتلا به بیماریهای خونی و همچنین مصدومان حوادث مورد استفاده قرار میگیرد. ازآنجاکه خون قابلیت تولید بهروشهای مصنوعی را ندارد و عمر نگهداری برخی فرآوردهها مانند پلاکت بسیار کوتاه است، مشارکت مستمر مردم در اهدای خون اهمیت حیاتی دارد.
Canadian Blood Services علاوه بر تأمین خون، مسئولیت مدیریت بانک سلولهای بنیادی، ثبت اهداکنندگان مغز استخوان، برنامهٔ اهدای بند ناف نوزادان و همکاری در تأمین داروهای مشتق از پلاسما را نیز بر عهده دارد. این فعالیتها نشان میدهد که نقش این سازمان فراتر از جمعآوری خون بوده و بخش مهمی از زیرساخت درمانی و سلامت کانادا را تشکیل میدهد.
در نهایت، اهدای خون نمونهای از مشارکت اجتماعی است که تأثیر آن مستقیماً در نجات جان انسانها دیده میشود. هر بار اهدای خون میتواند زندگی چند بیمار را تحت تأثیر قرار دهد و امید تازهای به خانوادههای آنان ببخشد. مشارکت داوطلبانه شهروندان در این برنامه، همراه با استانداردهای علمی و نظارتی Canadian Blood Services، باعث شده است که کانادا یکی از موفقترین و ایمنترین سیستمهای انتقال خون را در جهان داشته باشد. با صرف کمتر از یک ساعت زمان، هر فرد واجد شرایط میتواند نقشی ارزشمند در حفظ سلامت جامعه و نجات جان انسانها ایفا کند.
در همین راستا بنیاد نیکوکاری یارا از همهٔ یاوران در ونکوورِ بزرگ برای اهدای خون گروهی دعوت میکند. بیایید با اهدای خون نجاتبخش جانها باشیم و با ثبتنام به عنوان اهداکننده امیدی دوباره بسازیم.
هر اهدا میتواند جان انسانی را نجات دهد.
بنیاد نیکوکاری یارا
زمان: سهشنبه ۱۸ اوت (آگست) ۲۰۲۶
مکان:
Fraser Land Church, 3330 SE Marine Dr., Vancouver
جهت نام نویسی برای هماهنگی رفت وآمد گروهی و اطلاعات بیشتر لطفاً با این شماره تماس بگیرید:
۶۰۴-۹۸۰-۴۶۷۸
