مسعود سخاییپور، LJI Reporter – ونکوور
فیلم «من هنوز اینجا هستم»، ساختهٔ والتر سالس در سال ۲۰۲۴، با فیلمنامهای بهنویسندگی موریلو هاوزر و هیتور لورگا بر اساس کتابی بههمین نام اثر مارسلو روبنس پایوا (چاپ ۲۰۱۵) ساخته شده است. این فیلم روایتی عمیق و تأثیرگذار از دوران تاریک دیکتاتوری نظامی برزیل است که با تمرکز بر سرگذشت خانوادهٔ پایوا، بهویژه یونیس پایوا، به تصویر کشیده شده است. این فیلم، با بازی درخشان فرناندا تورس در نقش یونیس، توانسته است تحسینهای جهانی را به دست آورد و در جوایز اسکار ۲۰۲۵ نیز موفق به کسب جایزهٔ بهترین فیلم بینالمللی شود.
خلاصهٔ داستان
در دسامبر ۱۹۷۰، روبنس پایوا، سیاستمدار سابق و منتقد حکومت، بههمراه همسرش یونیس و پنج فرزندشان در ریودوژانیرو زندگی میکنند. پس از ربودهشدن سفیر سوئیس بهدست گروههای انقلابی، کشور دچار بیثباتی سیاسی میشود و روبنس توسط نیروهای امنیتی برای بازجویی برده میشود و دیگر باز نمیگردد. یونیس، همسر وفادار او، در جستوجوی حقیقت و سرنوشت همسرش، با چالشهای فراوانی روبهرو میشود و تلاش میکند خانوادهاش را در این دوران سخت حفظ کند.
دربارهٔ فیلم
یونیس پایوا، با بازی فرناندا تورس، نمادی از استقامت و پایداری در برابر ظلم و بیعدالتی است. او نهتنها باید با غم ازدستدادن همسرش کنار بیاید، بلکه باید نقش پدر و مادر را برای فرزندانش ایفا کند و در عین حال، بهدنبال کشف حقیقت دربارهٔ سرنوشت همسرش باشد. فرناندا مونتنگرو نیز در نقش یونیس سالخورده، عمق و پیچیدگی این شخصیت را بهخوبی به نمایش میگذارد. روبنس پایوا، با بازی سلتون ملو، شخصیتی است که با وجود غیبت فیزیکیاش در بخش عمدهای از فیلم، حضورش را میتوان بهعنوان محور اصلی داستان احساس کرد.
والتر سالس، با بهرهگیری از سبک واقعگرایانه و جزئینگری، توانسته است فضای خفقانآور دوران دیکتاتوری برزیل را بهخوبی بازسازی کند. تصویربرداری زیبای آدریان تیخیدو، با تلفیق صحنههای خانوادگی گرم و تنشهای سیاسی، تضاد میان زندگی شخصی و فضای سیاسی را به تصویر میکشد. استفاده از نورپردازی ملایم و موسیقی احساسی، حس تضاد میان امید و ناامیدی را تقویت میکند.
فیلم به موضوعاتی همچون مقاومت در برابر ظلم، اهمیت خانواده، جستجوی حقیقت و تأثیر وقایع سیاسی بر زندگی فردی میپردازد. داستان نشان میدهد که چگونه یک خانواده عادی میتواند در برابر فشارهای سیاسی و اجتماعی مقاومت کند و در عین حال، ارزشهای انسانی خود را حفظ کند.
فیلم «من هنوز اینجا هستم» پس از اکران در جشنوارهٔ فیلم ونیز ۲۰۲۴ با استقبال گستردهٔ منتقدان مواجه شد. در وبسایت راتن تومیتوز، ۹۷٪ از ۱۶۶ نقد منتشرشده، مثبت بوده و در وبسایت آیامدیبی میانگین امتیاز ۸٫۴ از ۱۰ را به دست آورده است. در متاکریتیک نیز امتیاز ۸۵ از ۱۰۰ را کسب کرده که نشاندهندهٔ اقبال مخاطبان به آن است. همچنین، این فیلم در جوایز اسکار ۲۰۲۵ جایزهٔ بهترین فیلم بینالمللی را از آن خود کرد. جسیکا کینگ از نشریهٔ ورایتی ضمن تحسین ابعاد دراماتیک فیلم، شخصیتپردازی «من هنوز اینجا هستم» را ستوده است. بسیاری از رسانههای بینالمللی بازی فرناندو تورس را ستایش کردهاند و نشریهٔ کُلیدر اجرای تورس را فراتر از نامزدی اُسکار دانسته است. آلفونسو کوآرون، کارگردان مشهور مکزیکی، «من هنوز اینجا هستم» را یکی از بهترین فیلمهای سال دانسته و دربارهٔ آن گفته است: «فیلم والتر سالس باید با سخاوت در آغوش گرفته شود. این فیلم نیروی نامرئی غریبی دارد که تماشاگر را بهشدت درگیر میکند.»
خانوادهٔ پایوا، خانوادهای لیبرال و از طبقهٔ متوسط در ریودوژانیروی همیشهآفتابی هستند که مثل تمام خانوادههای شبیه خودشان، اکثر اوقات زندگی شاد و پرنشاطی دارند. آنها از خندیدن، رقصیدن و والیبال بازیکردن در کنار دریا لذت میبرند. اما زمان، اوایل دههٔ ۱۹۷۰ است، برزیل تحت حکومت نظامی قرار دارد و هر کسی که تهدیدی برای حکومت تلقی شود، با خطر دستگیری فوری روبهروست. همان موقع که خانوادهٔ پایوا (مادر، پدر و پنج فرزند) برای عکسگرفتن در ساحل کنار هم جمع میشوند، میتوان حدس زد که آنچه ثبت میکنند، ثبت پایان یک دورهٔ آشناست. احتمالاً والتر سالس، کارگردان فیلم، کمی بیشازحد بر شادی و نشاط خانواده تأکید میکند و مدام نور خورشید را نشان میدهد تا وقتی که فیلم به زمان بارش باران سرد میرسد، بیننده حس کند که چقدر این تغییر ناگهانی است. فیلمساز برزیلی، پایوا را از کودکی میشناخته و بنابراین گزارش مبتنی بر واقعیت او از مصیبت آنها، بهطور قابلدرکی تحت تأثیر احساسات قرار دارد و ازاینرو، کاملاً مستعد آن است که خود فیلمساز، تحت تأثیر خاطرات و احساساتش قرار گرفته باشد.
اما این احساسات نهتنها ضربهزننده نیست، بلکه فیلم را درخشان میکند. فیلمسازی سالس عمیقاً تأثیرگذار است و در ظرافت و طبیعیبودن خود برجسته میشود. «هنوز اینجا هستم» رنگهای قدیمی و تصاویری را به کار میگیرد که با دوربین دستی سوپر ۸ و از سوی ورا، دختر بزرگ خانواده که عاشق فیلم و موسیقی است، گرفته شدهاند. سالس این تصاویر صمیمی را با دیدگاه خود در هم میآمیزد. فیلمبرداری فوقالعاده ملموس آدرین تیجیدو به کلِ فیلم بافتی داستانی میدهد که انگارنهانگار روایت میشود، بلکه حس خاطرهای را تداعی میکند که به یاد آورده میشود. با موسیقی پسزمینه از ژیلبرتو ژیل و آهنگهای کتانو ولوسو و گاهی موسیقی پیانو و سازهای زهی زیبا از وارن الیس، اینطور احساس خواهید کرد که حتی در شادترین لحظات کنارِهمبودن خانواده، نوعی حس اندوه وجود دارد. این بهدلیل حس تاریکی نیست که بر صحنهها سایه انداخته و انگار فاجعهای در شرف وقوع است، بلکه بهاین دلیل است که این صحنهها مانند خاطرات به تصویر کشیده شدهاند و هر چقدر هم که شاد باشند، خاطرات همیشه وجهی غمانگیز با خودشان میآورند. «من هنوز اینجا هستم» فراتر از یک فیلم سیاسی، اثری انسانی است که مبارزه برای حقیقت و عدالت را به تصویر میکشد. والتر سالس با استفاده از داستانی واقعی، اثری را خلق کرده که نهتنها جنبههای تاریخی مهمی را بازگو میکند، بلکه در سطح احساسی نیز بیننده را درگیر میسازد. این فیلم یکی از تأثیرگذارترین آثار سالهای اخیر است که تحسینهای فراوانی را برانگیخته و نشان میدهد که تاریخ و حقیقت هرگز خاموش نمیشوند. فیلم سالس، به ما میگوید که امید جاودانه است و شادی امری مسلم، و اکثر خانوادههای شاد راهی برای زندهماندن پیدا خواهند کرد.
این فیلم برای خرید یا اجاره روی سرویسهای پخش آنلاین فیلم در دسترس است.