هومن کبیری پرویزی – ونکوور

باخبر شدیم به‌کوشش بنیاد رسانه‌ای پلان، فیلم مستند «البرز که می‌رفتیم»، ساختهٔ مریم سپهری، که نگاهی دارد به تاریخچهٔ دبیرستان البرز و نقش زنده‌یاد دکتر محمدعلی مجتهدی در شکل‌گیری این دبیرستان و تبدیل آن به یکی از ماندگارترین مؤسسات آموزشی در تاریخ ایران، روز ۵ دسامبر ۲۰۲۴ در سینماتک ونکوور به روی پرده خواهد رفت. این نمایش فیلم با جلسهٔ پرسش و پاسخ با کارگردان فیلم همراه خواهد بود.*

به‌همین مناسبت گفت‌وگویی داشتیم با مریم سپهری، کارگردان فیلم، تا از انگیزه‌شان برای ساخت این مستند و مشکلاتی که در این راه با آن مواجه شده‌اند، برایمان بگویند که توجه شما را به آن جلب می‌کنیم.

* * * *‌ *

با سلام و سپاس از وقتی که برای این گفت‌وگو گذاشتید، هرچند خوانندگان ما پیش‌تر از طریق مطالب تهیه‌شده از سوی دوستانمان در گروه نمایش فیلم پلان، به‌ویژه دوست عزیزمان محمدرضا فخرآبادی، در نشریه با پیشینهٔ شما و فیلم «زنبورک در گام مینور» آشنا شده‌اند، ولی با توجه به گذشت چند سالی از آن زمان، سپاسگزار می‌شویم خودتان را برای خوانندگان ما معرفی کنید و کمی از پیشینهٔ هنری‌تان برایمان بگویید.

سپاس از توجه و لطفی که به فیلم‌های من دارید و امکانی که با این گفت‌وگو در رسانهٔ همیاری به من دادید. ممنون از محمدرضای عزيز و حمایت همیشگی‌اش که امکان گفت‌وگوی من را با مخاطبان پلان فراهم می‌کند.

از حدود بیست و پنج سال پیش با تصمیمی مهم و چرخشی که بعد از آن در رشتهٔ تحصیلی و زمینهٔ کاری‌ام، پیراپزشکی، رخ داد به نوشتن داستان، ساختن مستند و عکاسی رو آوردم.

چند دهه عکاسی و نگاهی که در پی سال‌ها نوشتن به آن رسیده بودم، مقدماتی را فراهم کردند که مستندسازی را شروع کنم. مستندهای «انار کوچک کویر»، «مهربانو» و «تا باران بعدی»، فیلم‌های کوتاه و نیمه‌بلندی بودند که پیش‌درآمدی برای قدم‌های بعد شدند.

مستندهای «فراتر از رنگ»، «زنبورک در گام مینور» و «البرز که می‌رفتیم»، به‌ترتیب طولانی‌تر و در مرحلهٔ ساخت، فیلم‌های پیچیده‌تری شدند. 

دو فیلم «فراتر از رنگ» و «زنبورک در گام مینور» این اقبال را داشتند که در جشنواره‌های ایرانی و خارجی حضور داشته باشند و جوایزی کسب کنند.

«البرز که می‌رفتیم»، اما از تمام این قواعد مستثنی بود و بنا به‌دلایلی، که به تفصيل آن را خواهم نوشت، نه پروژه‌ای تلویزیونی بود و نه مطلوب جشنواره‌ها.

خوشحالم که بعد از گذشتن از مسیر پرپیچ‌و‌خم و پردست‌انداز ساخت این فیلم، حالا که بار پخش آن هم بر دوش خودم است، در اینجا ونکوور، آن را با شما عزيزان می‌بینم. 

در گزارشی که در سال ۲۰۱۹ دربارهٔ نمایش فیلم مستند «زنبورک در گام مینور» در ونکوور منتشر کرده بودیم، اشاره شده بود که آن زمان شما مشغول تحقیق دربارهٔ شخصیت دکتر مجتهدی به‌عنوان مدیر دبیرستان البرز و انجام مصاحبه با فارغ‌التحصیلان این دبیرستان بودید. کلاً ساخت فیلم مستند «البرز که می‌رفتیم» چقدر طول کشید؟

دقیقاً. به‌درستی اشاره کردید. پژوهش این فیلم در نیمهٔ دوم سال ۲۰۱۸ آغاز شد و پست پروداکشن آن، اواسط ۲۰۲۳ پایان گرفت؛ زمانی در حدود پنج سال.

چه شد که به فکر ساختن این مستند افتادید؟ چرا به سراغ دبیرستان البرز رفتید و نه مثلاً دارالفنون یا دبیرستان ادب اصفهان یا حتی دبیرستان انوشیروان دادگر؟ آیا شخصیت دکتر محمدعلی مجتهدی در این تصمیم نقش داشت؟

پیش از شروع مستند البرز، من سه مستند پرتره کار کرده بودم و قصد داشتم در این فیلم چهارم هم، شخصیت دکتر مجتهدی را محور قرار دهم و دربارهٔ ایشان، فیلم بسازم.

تصور نمی‌کردم گذشت زمان و خلل‌پذیری حافظهٔ جمعی و زنده‌نبودن خود ایشان و نزدیکانشان، چه مانع پیچیده‌ای در این مسیر به وجود خواهد آورد.

چند ماهی پس از شروع پژوهش، رابطهٔ پیچیده و انکارناپذیر مدرسه و دکتر، برایم معنادار شد و شالودهٔ فیلم، روی مرز باریکی بین کاراکتر دکتر و «البرز» به‌عنوان یک نماد آموزشی مدرن در ایران، پی‌ریزی شد. در نتیجه در ابتدا، خود دبیرستان البرز، موضوع اصلی نبود.

موضوع اصلی، چگونگی تبدیل یک مدرسهٔ میسیونری به یک افتخار ملی و نقش یک انسان در شکل‌گیری این تحول بود.

با توجه به پسرانه‌بودن دبیرستان البرز، شاید انتظار این بود که یکی از فارغ‌التحصیلان این دبیرستان چنین فیلمی را بسازد نه یک فیلمساز زن، به‌نظر شما چرا چنین اتفاقی تا پیش از ساخت فیلم شما نیفتاد؟

دکتر مجتهدی در البرز و تاریخ این مدرسه به‌عنوان یک سوژه، ذهن من را به‌تمامی درگیر کرده و به چالشی بزرگ در زندگی‌ام بدل شده بود. تا زمانی‌که این رخ ندهد، انگیزهٔ کافی برای شروع چنین مسیر طولانی و پرمخاطره‌ای به وجود نمی‌آید. این مسیر و تجربهٔ شخصی من بوده و البته پرسش‌هایی از این دست، در ذهن من هم بوده و هست.

بی‌تردید، فارغ التحصیلان البرز ویژگی‌های منحصربه‌فرد دکتر را بهتر از من‌ می‌شناسند. تا جایی‌که من‌ می‌دانم، بین فارغ‌التحصیلان البرز، شمار فیلمسازان زیاد نیست. شاید به‌این دلیل کسی برای ساخت مستند البرز، پیشگام نشده باشد.

این را‌ می‌دانم که پیش از من طرح‌هایی برای ساخت این مستند وجود داشته است.

شاید من این بخت را داشتم که تجربهٔ فیلمسازی و مطالعه دربارهٔ زندگی مجتهدی و پرسش‌ها و نظریه‌هایی که در ذهنم در پی راستی‌آزمایی‌شان بر آمدم، در یک راستا قرار گرفتند و منجر به ساخت این فیلم شدند.

شما در این فیلم از آرشیو عکس‌ها و فیلم‌های قدیمی دانشگاه هاروارد و چند دانشگاه دیگر استفاده کرده‌اید، دسترسی به این عکس‌ها و فیلم‌ها چقدر سخت بود و چطور توانستید آن‌ها را بیابید؟

مسیر بسیار سخت و پرهزینه‌ای بود. ساعت‌ها و روزها برای پیداکردن این عکس‌ها و آرشیوها زمان گذاشتم و کپی‌رایت تمام آن‌ها را به‌شکل قانونی خریداری کرده‌ام. همان‌طور که در فیلم توجه‌ می‌فرمایید، جمله‌ای که طبق قرارداد ملزم بودم آن را در کنار عکس بیاورم، در زیر تمام عکس‌ها خوانده‌ می‌شود.

شما در این فیلم با تعدادی از دانش‌آموختگان دبیرستان البرز در نقاط مختلف دنیا ازجمله با دکتر حسین امانت در شهر ونکوور گفت‌وگو کرده‌اید. چطور آن‌ها را پیدا کردید؟

بعد از گذشت چند ماه از زمان پژوهش، انتخاب افراد برای مصاحبه، منطق خود را پیدا کرد. خیلی موجز اگر بخواهم گفته باشم، تلاش کردم کسانی را پیدا کنم که خود دکتر مجتهدی در زمان زندگی و در مصاحبهٔ تاریخ شفاهی در هاروارد با دکتر حبیب لاجوردی، به اسم آن‌ها اشاره کرده بودند.

یکی از این افراد مهندس امانت بودند. برای این دیدار جذاب مسیری بسیار طولانی طی شد که از راه البرزیِ عزیز دیگری‌ می‌گذشت. به‌عبارتی هر البرزی راه را برای دیدار با البرزیِ دیگر هموار‌ می‌کرد.

آیا برای ساختن این فیلم با مشکلاتی هم مواجه شدید؟

فکر‌ می‌کنم با رعایت انصاف و بدون اغراق، تمام این مسیر چیزی جز مشکل نبود. هیچ گامی به‌سادگی پیش نرفت. مشکلات پژوهش در ایران، بی‌اعتمادی و بدبینی عمومی، شرایط همیشه‌متزلزل اقتصادی، غیرحرفه‌ای‌بودن مسیر مستندسازی از پژوهش تا پخش به کنار، همه‌گیری کووید هم به این کوه مشکلات افزود.

همان‌طور که اشاره کردید، سفرکردن به شهرهای مختلف دنیا برای انجام گفت‌وگوها یا یافتن عکس‌ها و فیلم‌های قدیمی کار هزینه‌بری بوده است. هزینهٔ ساخت این فیلم را چطور تأمین کردید؟ آیا افراد یا سازمان‌هایی برای ساخت این فیلم به شما کمک کردند؟

مستند «البرز که‌ می‌رفتیم» مستقل ساخته شده و به هیچ فاند یا کمک مالی از سازمانی وابسته نبوده است.

در مسیر ساخت این فیلم چند بار Crowdfunding شده و بسیار کسانی از فارغ‌التحصیلان شریفِ البرز و دوستان من، کمک‌هایی به ساخت این فیلم کرده‌اند که قدردان و سپاسگزار توجه و پشتیبانی ارزشمند آن‌ها هستم.

این فیلم در سال ۲۰۲۴ در جشنوارهٔ تیرگان تورنتو به‌نمایش گذاشته شد، واکنش مخاطبان به این فیلم چه بود؟ این فیلم در چه جاهای دیگری به نمایش در آمده است؟

«البرز که‌ می‌رفتیم» سال گذشته ۱۴ نمایش عمومی داشت که از مهم‌ترینشان، نمایش‌های دانشگاه نورث‌وسترن (Northwestern)‏، دانشگاه نیویورک (NYU)‏، دانشگاه کالیفرنیا، ارواین (UCI)‏، دانشگاه کالیفرنیا، لس آنجلس (UCLA)‏ و دانشگاه استنفورد بودند.

نمایش فیلم در تورنتو بی‌تردید یکی از پرشورترین و پرمخاطب‌ترین این نمایش‌ها بود که با محبت و پیگیری چند دوست عزیز فارغ‌التحصیل البرز و همکاری ارزشمند تیرگان، هم‌زمان با جشن نوروز رخ داد. ویژگی منحصربه‌فرد این نمایش، توازن بین فارغ‌التحصیلان قبل و بعد از انقلاب دبیرستان البرز بود.

آیا در حال حاضر پروژهٔ جدیدی در دست دارید؟ 

چند ماه پیش تصویربرداری مستند تازه‌ای را شروع کردم که هنوز در مراحل بسیار ابتدایی است و داستان آن در ارتفاعات شرق گیلان می‌گذرد.

امیدوارم هم‌زمان با ساخت آن بتوانم بار دیگر به دنیای نوشتن داستان که از آن دورمانده‌ام، برگردم.

با سپاس از وقتی که برای این گفت‌وگو گذاشتید.

*علاقه‌مندان می‌توانند برای تهیهٔ بلیت از طریق لینک زیر اقدام کنند:
https://thecinematheque.ca/films/2024/alborz

نوشته چگونگی تبدیل یک مدرسهٔ میسیونری به افتخاری ملی و نقش یک انسان در شکل‌گیری این تحول اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

نسیم نجفی – ایران

فیلم «رادیوگرافی یک خانواده» روایت دختربچه‌ای‌ است که به رابطهٔ مادر و پدرش نگاه می‌کند، زوجی که از ابتدا اعتقاد و عدم اعتقاد به مذهب به‌عنوان تفاوتی بنیادین بینشان نشسته بود. زندگی آن‌ها ادامه یافت تا اینکه انقلابی سیاسی در ایران به این تفاوت دامن زد. کودکیِ فیلمساز به‌خاطر از دست‌دادن شادی و امنیت دوران کودکی در یک رابطهٔ پرجنجال خانوادگی، دلخور است.

فیلمساز از نگاه کودکیِ خود شکاف تدریجی میان پدر و مادر را روایت می‌کند. از رابطه‌ای می‌گوید که تا زمانی در بیرون از ایران و با سبک زندگی پدر پیش رفت، و از زمانی در داخل ایران و با سبک زندگی مادر؛ مادری که حالا خود را از طریق حکومتی مذهبی، بازیافته و هویت‌یافته می‌دید. فیلم دربارهٔ کودکی است‌ در میانهٔ کشمکش‌های یک مربع عاشقانه: سبک زندگی غربی، پدر، فرایض اسلامی، مادر. در فیلم‌هایی مانند این، که نوعی خودنگاره محسوب می‌شود و در عین حال با یک اتفاق تاریخی مهم ارتباط دارد، می‌توان به تاریخ خُرد نزدیک شد، تاریخی که از طریق قصه‌های فردی ما و از دل قصه‌های شخصی ما بیان می‌شود. تاریخی در برابر تاریخ کلان، که حکایت شاهان و مسئولان دربارهٔ چگونگی امور در گذشته است. اما ما با گفتن قصهٔ زندگی شخصی خود تا چه اندازه به عواطف و آسیب‌های خود وفادار می‌مانیم و تا چه اندازه به جوانب مختلف حوادث اجتماعی، تا آن بخش از تاریخ را مستندتر روایت کرده باشیم؟ آیا یک مستند خودنگاره که بخش مهمی از تاریخ ایران را هم در دلش دارد، باید به عواطف فیلمساز وفادار باشد یا به مستندکردن دقیق حوادث؟ تماشای مستند «رادیوگرافی یک خانواده» فرصتی‌ است برای گپ و گفت دربارهٔ این پرسش.

«رادیوگرافی یک خانواده» تعصب نسبت به سبک زندگی را در یک رابطه عامل آشفتگی می‌بیند، اما ضمناً روزگار به جایی می‌رسد که سبک زندگی مادر از سوی حکومتی پرقدرت هم به‌شدت حمایت می‌شود، فیلمساز در مورد رضایت و شادی پدر و مادرش در زندگی فردی‌شان یکسان نمی‌اندیشد. پدر را مغموم و مادر را راضی می‌بیند، و علاقه دارد با ایجاد لحن استعاری در فیلم، این را به کل جامعه تسری دهد. از باب استناد و شخصیت‌پردازی، ما اطلاعاتی از فیلم دریافت نمی‌کنیم و لحن و روایت فیلمساز است که احوالات و دنیای پدر و مادر را توصیف می‌کند. با تماشای این فیلم می‌توان به گپ و گفت و اندیشیدن دربارهٔ این موضوع پرداخت که روایت اول‌شخص در یک فیلم مستند، هم می‌تواند به ذهنیت اول‌شخص محدود بماند و هم می‌تواند به حوزهٔ بیرون از راوی اول‌شخص سر بکشد و مسئلهٔ خود را در سطح اجتماعی بجوید. هر کدام جای خود را دارند و تنها این تأمل مهم است که آیا یک قصهٔ شخصی استنادی شنیده‌ایم، یا قصهٔ شخصی‌ای که برای گرفتن یک خروجی استعاری به‌صورت ذهنی و سوبژکتیو تعریف می‌شود.

مستند «رادیوگرافی یک خانواده» از سوی برنامهٔ «پلان ونکوور» که برنامه‌ای برای نمایش فیلم‌های مستند ایرانی در ونکوور است، و سینماتک ونکوور برگزار می‌شود (برای خرید بلیت اینجا کلیک کنید). این فیلم سه سال پیش جایزهٔ کارگردانی جشنوارهٔ مستند ایدفا را دریافت کرد و بعد از آن نیز سفر جهانی طولانی‌ای داشت. پیش از تماشای فیلم در ۲۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۳ در سینماتک ونکوور، می‌توانید با خلاصه‌ای از برخی نظرات نویسندگان ایرانی و غیرایرانی دربارهٔ این فیلم نیز آشنا شوید.

* * * *‌ *

محسن آزرم، منتقد و نویسنده – ایران

مهم نیست که خلوتت را خودت، آن‌طور که دوست داری، ساخته‌ای. گذشته، هر وقت بخواهد، پیش می‌آید، می‌خزد، آرام‌آرام، همه‌چیز را کنار می‌زند و خودش را می‌رساند آنجا که به یاد می‌آید، آنجا که همه‌چیز به یاد می‌آید و بعد جان می‌گیرد، رنگ می‌گیرد، شکل می‌گیرد و جایی برای خودش دست‌وپا می‌کند که دیگر نمی‌شود نادیده‌اش گرفت. حالا اینجاست.

اما موسیقی پس‌زمینهٔ این روزهای خوش گذشتهٔ موسیو، این روزهایی که مثل عکس‌های محبوب آلبوم‌هایش یکی‌یکی دارند به یاد می‌آیند، کدام موسیقی‌ است؟ همین موسیقی‌ای که با سوت می‌نوازد؟ همین سوتی که صدایش فقط در سرش می‌پیچد؟ پنج بار. شش بار. ده بار. پانزده بار. شاید هم بیشتر. آن‌‌ها که صدای این سوت را نمی‌شوند چه صدایی در گوششان می‌پیچد؟

این داستان توست فیروزهٔ بیرونِ قاب: نشسته‌ای همان‌جا که او نشسته. کمی آن‌طرف‌تر. روی مبل دیگری ولو شده‌ای. در سکوت هدفونی را می‌بینی که روی گوشش گذاشته. در سکوت چشم‌هایش را می‌بینی که بسته. در سکوت لب‌هایش را می‌بینی که می‌جنبد. حرفی نمی‌زند. اما می‌جنبد. چه می‌گوید؟ چه می‌شنوی؟ می‌دانی که از اینجا به‌بعد همه‌چیز در گذشته می‌ماند. می‌دانی که از این گذشته دور و دورتر می‌شوی. می‌دانی که گذشته کارش را بلد است. می‌دانی که در حافظه‌ات جایی برای خودش دست‌وپا کرده. گذشته را احضار می‌کنی و انگشت پیانیست شروع می‌کند به فرودآمدن روی کلاویه. پنج بار. شش بار. ده بار. پانزده بار. شاید هم بیشتر. در سکوت ‌شروع می‌کنی به شمردن.

منبع: وب‌سایت شخصی نویسنده

* * * *‌ *

روبرت صافاریان، منتقد، نویسنده، مترجم، فیلمساز مستند – ایران

لحن فیلم یکدست است، فیلمساز حواسش هست که با توجه به حساسیت موضوع و ارتباط عاطفی شدید او با آن، به دام احساسات‌گرایی نیفتد و یک‌جور لحن گزارشگرانه و سرد اتخاذ می‌کند، هرچند این امر باعث نمی‌شود که فیلم فاقد لحظه‌های حسی و تأثیرگذار باشد. اجرای کار هم حرفه‌ای است و دور از شلختگی.

اشکال اصلی و مهم فیلم اما این است که داستانش بیش از اندازه شماتیک و طرح‌وار شده، گوشت و خون ندارد. استخوان‌بندی فیلم این است: مادری مذهبی و پدری لائیک. جز این چیز زیادی نیست. البته چرا، در بخش‌های آغازین فیلم در رابطه با موقعیت مادر عمقی می‌بینیم. پدر اما هیچ نیست جز نماد سبک زندگی اروپایی و به‌خصوص گوش‌دادن به موسیقی کلاسیک؛ خشک و خالی. دربارهٔ این همزیستی اجباری (اجباری؟) نمایندهٔ سنت و مدرنیسم (دوتاییِ بسیار ساده‌شدهٔ فیلم) و تنش‌های آشکار و پنهان این همزیستی تقریباً هیچ‌چیز در فیلم نیست. واکنش‌های پدر در قبال مذهبی‌تر و ایدئولوژیک‌تر و حکومتی‌تر شدن روزافزونِ زنش چه بوده است؟ هیچ وقت دعوایشان نمی‌شد؟ پدر سعی نکرد زنش را طلاق بدهد؟ پدر زندگی بیرون از خانه‌ای برای خودش نداشت؟ رفقایی؟ محفلی؟ این‌ پرسش‌ها حتماً در زندگی واقعی جواب‌های مثبت یا منفی داشته‌اند، اما در فیلم هیچ پاسخی نیست. در نتیجه فیلم – جز در تشریح احساسات مادر در خارج از کشور و بعد از آمدنشان به تهران – فاقد وجه روان‌شناختی است.

منبع: وب‌سایت شخصی نویسنده

* * * *‌ *

حسین معززی‌نیا، منتقد و نویسندهٔ ایرانی – کانادا

اما شگفت‌زدگی دوم در یک‌سوم نهایی اتفاق افتاد، زمانی که متوجه شدم پایان‌بندی دارد به‌نوعی انتقام‌گیری از یکی از دو شخصیت اثر (و در ارزیابی کلی‌تر به‌سوی انتقام‌گیری از یکی از دو جریان فکری فرهنگی درگیر مخاصمه در طول روایت) میل پیدا می‌کند. متأسفانه آخرین جملات گفتار متن فیلم به‌طور مشخص همین تلقی را تأیید می‌کند؛ کی بر دیگری غلبه پیدا کرده، او را دق داده و از دنیا حذفش کرده، فیلمساز هم موضع صریحی در دلسوزی بابت آن ازدست‌رفته، و فاصله‌گیری از بازمانده‌ای دارد که کم‌وبیش هیولایی مستبد و خودرأی به‌ نظر می‌رسد.

منبع: وب‌سایت شخصی نویسنده

* * * *‌ *

جاناتان رامنی، منتقد سینما – بریتانیا

کارگردان، فیروزه خسروانی (فیلم‌های دیگرش: «جشن تکلیف»، و «حرفهٔ مستندساز») می‌خواهد نه‌ فقط به زیر پوست خانواده‌اش بلکه به زیر پوست ایران مدرن راه بیابد، با فیلمی که گرچه آرشیوی اما مبتکرانه و افشاگر است. فیلم‌جستار فیروزه خسروانی یک پیش‌اتوبیوگرافی است، چون تاریخچه‌ای که با آن سروکار دارد کمتر از آنِ فیلمساز و بیشتر از آنِ مادر و پدرش است که رابطه‌شان به‌طور غیرقابل‌جبرانی در اثر تغییرات اجتماعی عوض می‌شود. گرچه خود او هم در فیلم برجسته است. این فیلم که اولین نمایشش در ایدفا بوده به‌خاطر نگاه شخصی و افشاگرش به روابط خانوادگی، حافظه، و نقش زنان در جامعه نگاه‌های زیادی را به خود جلب خواهد کرد.

منبع: وب‌سایت اسکرین دیلی

* * * *‌ * 

لارن ویسوت، منتقد سینما – آمریکا

چه می‌شود اگر یک فرد مدرن که فرهنگ غرب را پذیرفته با یک مسلمان محافظه‌کار و عبادت‌پیشه زندگی کند؟ نظام اعتقادی کدام‌یک به هم می‌ریزد و کدام‌یک تقویت می‌شود؟ و یا اینکه بن‌بست ناخوشایندی ایجاد خواهد شد؟ و چقدر روشنفکر است شوهری که همسرش را مجبور می‌کند حجابش را برای گرفتن عکس بردارد؟ و زنی که صدایش را در دفاع از سیاست‌های یک آیت‌الله بازمی‌یابد تا چه اندازه فمینیست است؟ اختلافات آشتی‌ناپذیر، تنش‌ها و پرسش‌های بی‌پاسخ، عناصری‌ است که فیروزه خسروانی برای یک فیلم انقلابی استفاده می‌کند.

منبع: وب‌سایت مجلهٔ فیلم‌میکر

* * * *‌ *

استفن دالتون، منتقد سینما – بریتانیا

برای تماشاگران جوان‌تر یا کسانی که دربارهٔ تاریخ ایران بسیار کم می‌دانند، این برداشت شخصی از رویدادهای مهم احتمالاً پشتوانهٔ فرهنگی و سیاسی بیشتری‌ نیاز دارد. مادر فیلمساز نیز می‌توانست قصه را غنی‌تر کند، مادری که هنوز زنده است و تأثیری قابل‌توجه دارد. فراتر از مشخصات شخصی و ذهنی متکی به راوی‌اش، فیلم «رادیوگرافی یک خانواده» یک پیام جهانی هم است در مورد اینکه چگونه پیوندهای زناشویی می‌توانند حتی با وجود شکاف‌های عمیق در باورها و سبک زندگی و ارزش‌ها، جان سالم به در ببرند. در این جهان دوقطبی امروز، وقایع‌نگاری زیبای خسروانی از یک عشق پایدار، یادآوری مهربانانه و تکان‌دهنده و شادی‌بخشی‌ است. 

منبع: وب‌سایت هالیوود ریپورتر

نوشته گپی کوتاه برای آشنایی با فیلم مستند «رادیوگرافی یک خانواده» ساختهٔ فیروزه خسروانی اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

سه‌گانهٔ عشق، ساختهٔ ایمان بهروزی، شامل دو مستند کوتاهِ «فیلمی برای تو»، «عشق واقعی» و مستند نیمه‌بلند «عشق در نمای نزدیک» است که روز جمعه ۲۶ آوریل در دانشگاه سایمون فریزر به نمایش در آمد. ایمان بهروزی متولد ۱۳۶۳ در شیراز و فارغ‌التحصیل کارگردانی سینما از دانشگاه هنر و کارشناسی ارشد سینما از دانشگاه تهران است. او هم‌اکنون دانشجوی دکترای رشتهٔ فرهنگ رسانه در دانشگاه کلن آلمان است.

«فیلمی برای تو» و «عشق واقعی» دو مستند خودبیانگرند که در آن فیلمساز به ناتوانی خود و اعضای خانواده‌اش در ابراز علاقه به دیگران می‌پردازد. حال آنکه در «عشق در نمای نزدیک» فیلمساز با بهانه قرار دادن بانوی سرخپوش میدان فردوسی، سه زن در سه مقطع سنی مختلف را روی صندلی ماشین خود می‌نشاند تا از روابط عاشقانهٔ آن‌ها و شکست‌هایشان در این روابط پرس‌و‌جو کند.

پس از پایان این سه فیلم، کارگردان در گفت‌وگوی اسکایپی شرکت کرد و به سؤالات حاضران در جلسه پاسخ داد که با توجه به ویژگی‌های بحث‌برانگیز فیلم آخر، بیشتر سؤالات پیرامون آن شکل گرفت.

بهروزی در جواب چرایی استفاده از عنصر تکرارشوندهٔ حضور شخصیت‌های هر سه فیلمش در ماشین و گفت‌وگوی آن‌ها با او، به ویژگی‌هایی اشاره کرد که عباس کیارستمی دربارهٔ کار کردن در چنین فضایی توصیف کرده است: از جمله اینکه در ماشین شخصیت مصاحبه‌شونده و مصاحبه‌کننده رودررو با هم گفت‌وگو نمی‌کنند و در نتیجه راحت‌تر حرف‌های خود را بر زبان می‌آورند. اینکه این محدود بودن در یک فضای بسته، مصاحبه‌شونده را وادار به فکر کردن و جواب دادن می‌کند، در حالی‌که در شرایط دیگر امکان طفره‌ رفتن او از پاسخگویی وجود دارد. ویژگی بصری دیگر در تضاد فضای بسته و آرام اما پر تنش داخل ماشین و فضای باز و شلوغ اما بی‌روح بیرون آن است. بهروزی در همین راستا و در جواب یکی دیگر از مخاطبان فیلم که نقش کارکرد گل شمعدانی در فیلم سوم را پرسیده بود، گفت چون استفاده از یک شی در دست اشخاص می‌تواند استرس گفت‌وگو را پایین بیاورد، او از این تکنیک رایج در بازیگری استفاده کرد تا شخصیت‌ها روبه‌روی دوربین او راحت‌تر گفت‌وگو کنند. همین ترفندها باعث شد از نظر یکی از شرکت‌کنندگان در جلسه، حرکت لایه به لایهٔ کارگردان به درون افکار و احساسات شخصیت‌های فیلم تحسین‌برانگیز باشد. سؤال دیگری که از بهروزی پرسیده شد، عدم حضور مصاحبه‌شوندهٔ مرد بود که او توضیح داد چون مبدأ حرکتش برای تولید فیلم، شخصیت زن سرخ‌پوش بوده ترجیح داده است بر این سه زن تمرکز داشته باشد.

او اذعان دارد که این فیلم یک مطالعهٔ اجتماعی نیست و هیچ حکم کلی مبنی بر پایان غم‌انگیز هر رابطهٔ عاشقانه‌ای نمی‌دهد، چرا که اگر به‌جای این سه شخصیت، سه زن دیگر در ماشین او نشسته بودند، احتمالاً تحلیل فیلم به‌گونهٔ دیگری شکل می‌گرفت. در ادامهٔ این نشست بهروزی به سؤالات دیگر مخاطبان در زمینهٔ رعایت اخلاق در سینمای مستند، عکس‌العمل این سه زن پس از دیدن فیلم، عدم پیش‌آگاهی‌اش از سرنوشت این زن‌ها در روابط عاشقانه‌شان، نحوهٔ روایت فیلم‌ها و موارد دیگر صحبت کرد.

وب‌سایت ایمان بهروزی:

http://imanbehrouzi.com/  

در برنامهٔ بعدی نمایش فیلم مستند، یکی دیگر از تولیدات مجموعهٔ کارستان بنام «پازلی‌ها» به کارگردانی مهدی گنجی را اکران خواهیم کرد. این برنامه با همکاری داکیونایت در ساعت ۷ عصر روز جمعه ۱۰ مه (May) در دانشگاه سایمون فریزر، اتاق ۲۲۷۰ برگزار خواهد شد.

«پازلی‌ها» نام گروهی چهارنفره از دانشجویان آی‌تی است که با وجود فرصت‌های شغلی مناسب، نمی‌خواهند جایی استخدام شوند و علی‌رغم مخالفت نزدیکانشان دوست دارند کسب وکار خودشان را داشته باشند. آن‌ها به ایده‌ای جدید در صنعت رایانه می‌رسند؛ اما چون در شهرستان زندگی می‌کنند و تجربه و دانش کافی ندارند و نمی‌دانند که چطور باید آن را عملی کنند و از آن پول درآورند، از دانشگاه مرخصی می‌گیرند و به امید این که به آرزویشان برسند به تهران می‌آیند؛ ولی زندگی در تهران، خود چالش جدیدی برای آن‌هاست. برای اطلاعات بیشتر اینجا کلیک کنید.

نوشته نمای نزدیک از عشق یا شکست؟ اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

بار دیگر منتخبی از بهترین انیمیشن‌های کوتاه سال به انتخاب ران دایموند در سینما ریو به نمایش در می‌آید. این برنامه، بیست سال است که در حال برگزاری‌ست. برای سال‌های متمادی مخاطبان علاقه‌مند، این آثار کوتاه و خلاقانه را در مدارس سینمایی یا استودیوهای تولید انیمیشن‌ می‌دیدند و از سال ۲۰۱۵ این نمایش‌ها به سالن‌های سینمای شهرهای مختلف جهان نیز راه پیدا کرد. در طول این سال‌ها، ۳۸ فیلم منتخب در این مجموعه کاندیدای جایزهٔ اسکار بوده‌اند و یازده فیلم برندهٔ این جایزه شده‌اند.

در برنامهٔ امسال، در طول ۹۸ دقیقه، به تماشای پانزده فیلم کوتاه خواهیم نشست که از آن میان چهار اثر در فهرست نهایی اسکار بهترین انیمیشن کوتاه بود. این آثار عبارتند از:

The Green Bird * – Maximilien Bougeois, Quentin Dubois,‎

Marine Goalard, Irina Nguyen, Pierre Perveyrie, France

One Small Step * – Andrew Chesworth, Bobby Pontillas, U.S.‎

Grands Canons – Alain Biet, France

Barry – Anchi Shen, U.S.‎

Super Girl – Nancy Kangas, Josh Kun, U.S.‎

Love Me, Fear Me – Veronica Solomon, Germany

Business Meeting – Guy Charnaux, Brazil

Flower Found! – Jorn Leeuwerink, The Netherlands

Bullets – Nancy Kangas, Josh Kun, U.S.‎

A Table Game – Nicolás Petelski, Spain

Carlotta’s Face – Valentin Riedl, Frédéric Schuld, Germany

Age of Sail * – John Kahrs, U.S.‎

Polaris – Hikari Toriumi, U.S.‎

My Moon – Eusong Lee, U.S.‎

Weekends * – Trevor Jimenez, U.S.‎

قدرت پیوندهای خانوادگی به‌ویژه ارتباط میان والدین و بچه‌ها موضوع محوری «پولاریس» است که قصهٔ خرسی قطبی را روایت می‌کند که برای اولین بار از خانواده جدا می‌شود. «یک قدم کوچک» داستان الهام‌بخشی است دربارهٔ دختری آمریکایی-چینی که رؤیای فضانورد شدن دارد و از این رهگذر به رابطهٔ او با پدرش می‌پردازد. «آخر هفته» نیز داستان پسر جوانی است که بین دو دنیای متفاوت پدر و مادرش که به‌تازگی از هم جدا شده‌اند، در رفت و آمد است و از این طریق چشم‌انداز پیچیدهٔ عاطفی او را به تصویر می‌کشد. انیمیشن خمیری «دوستم بدار، از من بترس» از رقص استفاده می‌کند تا سوی تیره‌تر رابطه را با نمایش راه‌هایی که انسان‌ها طی می‌کنند تا همدیگر را فریب دهند و چیزی را که نیستند نشان دهند، به تصویر می‌کشد. در مقابل، انیمیشن «ماه من» با رفتن به دل آسمان و بهره بردن از رویکردی شاد به رابطه‌ای ناممکن نگاه می‌کند و در آن مثلث عشقی بین ماه و زمین و خورشید را بازنمایی می‌کند.

«صورت کارلتا» پرترهٔ زنی است که دچار بیماری پروسوپاکنوسیا یا کورچهرگی (ناتوانی در به‌یاد آوردن چهره‌ها) است. زنی که می‌کوشد از طریق هنر خود را از بند این ناتوانی رهایی دهد. «دوران/سن دریانوردی» آخرین محصول گوگل از سری داستان‌های اسپاتلایت، ماجرای دریانوردی پیر است که دختر نوجوانی را که به آب افتاده، نجات می‌دهد.

این‌ها نمونه‌هایی هستند از کارهایی که در این مجموعه آمده‌اند و باید آن‌ها را و دیگر آثار این مجموعه را از نزدیک دید.

منتقد لس آنجلس تایمز دربارهٔ این مجموعه نوشته است که فرم و محتوای این پانزده فیلم از شش کشور، نشان می‌دهد که انیمیشن ابزاری است که می‌تواند در بیان احساسات شخصی به قدرتمندی نقاشی، طراحی یا مجسمه‌سازی عمل کند. وی همچنین نوشت که این فیلم‌ها عمیقاً اصیل، خیره‌کننده، تفکربرانگیز و در نهایت همچون خنجری است که پیروی از رسوم مألوف را می‌شکافد.

لطفاً دقت کنید که تهیه‌کنندگان این برنامه بر این باورند که شاید به‌دلیل وجود چند صحنهٔ خشن، دیدن این فیلم‌ها مناسبِ کودکان نباشد.

تاریخ نمایش اول: روز جمعه ۱۹ آوریل ۲۰۱۹

زمان: باز شدن درها از ساعت ۶ عصر. آغاز نمایش ساعت ۶:۳۰ عصر

تاریخ نمایش دوم: روز یکشنبه ۲۱ آوریل ۲۰۱۹

زمان: باز شدن درها از ساعت ۲ بعد از ظهر. آغاز نمایش ساعت ۲:۳۰ بعد از ظهر

بهای رزرو بلیت برای بچه‌های کمتر از ۱۳ سال: ۱۰٫۵ دلار /  در سالن ۱۲٫۵ دلار

بهای رزرو بلیت برای بزرگسالان ۱۴٫۵دلار / در سالن ۱۶٫۵ دلار

توجه فرمایید، نوجوانان می‌توانند در بالکن این نمایش را تماشا کنند. برای نشستن در سالن پایین و استفاده از بار، حداقل سن ۱۹ سال و به‌همراه داشتن کارت شناسایی الزامی است.

برای اطلاعات بیشتر و خرید بلیت از سایت زیر دیدن کنید:

https://riotheatretickets.ca/events/11030-the-20th-annual-animation-show-of-shows

نوشته آخر هفته با بهترین انیمیشن‌های کوتاه اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

سی و یکمین نشست ماهیانهٔ نمایش‌های مستند پلان روزهای جمعه ۱۵ و چهارشنبه ۲۰ فوریه به‌ترتیب در دانشگاه سایمون فریزر و کتابخانهٔ وست ونکوور با نمایش مستند «زنبورک در گام مینور» ساختهٔ مریم سپهری برگزار شد.

«زنبورک در گام مینور» به زندگی دکتر حمید نفیسی می‌پردازد که سال‌هاست در شیکاگو زندگی می‌کند و در دانشکدهٔ ارتباطات دانشگاه نورث وسترن مشغول به تحقیق، تألیف و تدریس است. او پژوهشگری است که تاکنون کتاب‌های زیادی در زمینهٔ رسانه، تلویزیون و سینمای مستند تألیف کرده‌ است‌. کتاب چهار جلدی «تاریخ اجتماعی سینمای ایران» که نفیسی آن را در طول ۳۷ سال نوشته است، اینک مرجعی بسیار معتبر به زبان انگلیسی برای محققان بین‌المللی در حوزهٔ سینمای ایران است.

مریم سپهری، کارگردان این فیلم، دربارهٔ نحوه انتخاب عنوان این مستند گفت که پیش از نهایی شدن این اسم، چند نام دیگر مطرح شد که هیچ‌کدام از دید او خوب نبودند. او می‌دانست که دکتر نفیسی ساز زنبورک خود را از کودکی می‌نواخته و هنوز هم نواختن آن در لحظاتی که دچار استرس می‌شود، او را آرام می‌کند. وسیله‌ای کوچک که سال‌ها همراه و مونس نفیسی بوده است و او را با گذشته و موطنش پیوند می‌دهد. بعدتر وقتی آهنگ‌ساز فیلم به سپهری می‌گوید که زنبورک، سازی است که نمی‌توان آن را در گام مینور – که معمولاً برای نشان دادن غم و نوستالژی به‌کار می‌رود – نواخت، عنوان نهایی فیلم به «زنبورک در گام مینور» تبدیل شد تا هم پیوند مستحکم نفیسی با ایران را نشان دهد و هم مبحث نوستالژی در غربت را برجسته کند.

مریم سپهری که خود نیز دانش‌آموختهٔ رشتهٔ هنر، داستان‌نویس، عکاس و فیلمساز است، پیش از این چندین مستند ساخته که از بین آن‌ها دو مستند «تا باران بعدی» (دربارهٔ لوئیز فیروز، احیاگر اسب کاسپین – نژادی فراموش‌شده از اسب‌های کهن ایرانی) و «فراتر از رنگ» (روایتگر زندگی حبیبه بدایت، هنرمند خود آموخته‌ای که بیش از چهارهزار تابلوی نقاشی را ترسیم کرده است) شناخته‌شده‌ترند. سپهری در گفت‌وگوی بعد از فیلم با مخاطبان گفت که پس از نمایش مستند قبلی‌اش در دانشگاه شیکاگو، فرصت دیدار با دکتر نفیسی را پیدا کرد و همین اتفاق امکان گفت‌وگوهای بیشتر و معاشرت با او و آشنایی با زندگی و دغدغه‌های ذهنی جهان‌شمول نفیسی دربارهٔ مهاجرت، وطن، خانه و غربت را رقم زد و به سپهری این ایده را داد تا به ساخت فیلمی دربارهٔ نفیسی فکر کند.

از دید یکی از حاضران در جلسه، ساختن فیلمی دربارهٔ شخصی همچون نفیسی که از یک‌سو گویی همه‌چیز در زندگی او در تعادل است و زندگی او هیچ درام خاصی ندارد و از سوی دیگر در یک نگاه از دور و با فاصله به‌نظر می‌رسد با شخصیتی جدی و تا حدی عبوس و البته ناشناخته روبروییم، انتخابی پرمخاطره است چون می‌توانست اثر را به یک روایت کسالت‌بار دربارهٔ موضوعی غیرجذاب تبدیل کند. اما دیدن فیلم این تصور را می‌شکند و ما با شخصیتی طناز و شوخ‌طبع و صریح‌اللهجه روبرو می‌شویم که دغدغه‌ها و جهان‌بینی متفاوت و جذابی دارد که بخش مهمی از آن‌ها در قالب بازخوانی نوشته‌های نفیسی توسط خودش در فیلم تبیین می‌شود.

از دید یکی دیگر از حاضران، فیلم در تبیین زندگی نفیسی و کارها و اهمیت او برای مخاطبانی که با وی آشنا نیستند، موفق عمل نمی‌کند. اما فیلمساز در پاسخ می‌گوید که برای او واضح بود نمی‌تواند در مدت ۶۰ دقیقه همهٔ زندگی بیوگرافیک نفیسی را با جزئیات و تأکید فراوان تعریف کند. ضمن اینکه اساساً علاقه‌ای هم به این‌گونه روایت گزارش‌گونه نداشته است. او معتقد است به‌عنوان فیلمساز موظف بوده مسیری را انتخاب کند که ضمن معرفی نفیسی و اهمیت کارهایش به‌میزان کافی، اثری سینمایی منطبق با معیارهای هنری که با استانداردهای او همخوان است، بسازد. آن مسیر، تمرکز بر زندگی شخصی او و ورود به جهان ذهنی و کنکاش در باورهای یک مهاجر پیوندخورده با جامعهٔ میزبان است، کسی که خود را معمار سرنوشت خویش می‌داند.

یکی از ویژگی‌های جذاب فیلم برای مخاطبی دیگر، ترفندهای بصری خلاقانهٔ فیلمساز است که کار نقطه‌گذاری در اثر را بر عهده گرفته است. به‌عنوان مثال بخش‌هایی از فیلم که در آن نفیسی نوشته‌ها – یا خواب‌هایش – را بازخوانی می‌کند، سیاه و سفیدند و باقی فصول فیلم، رنگی. یا در جایی دیگر که نفیسی دربارهٔ گم‌شدن در زمان صحبت می‌کند، تصویری از یک معماری سنتی در اصفهان بر روی تصویری از معماری مدرن در شیکاگو منعکس می‌شود.

در پایان هم سپهری دربارهٔ بازخوردهای فیلم در نمایش‌های آن در ایران صحبت کرد و گفت علی‌رغم آنکه بسیاری از مخاطبان، نفیسی را نمی‌شناختند و حتی برای آن‌ها که او را می‌شناختند نیز چهره‌ای از یادرفته بود، فیلم با استقبال خیلی خوبی همراه بود و آن‌ها که به تماشای آن نشستند، فیلم را دوست داشتند و آن را پرتره‌ای صمیمی یافتند.

سال قبل «زنبورک در گام مینور» در جشنوارهٔ سینما حقیقت که مهم‌ترین جشنوارهٔ سینمای مستند است، حضور داشت و کاندیدای چندین جایزه از جمله بهترین فیلم، بهترین کارگردانی و بهترین تدوین شد و بعدتر در جشن خانهٔ سینما نیز برندهٔ بهترین کارگردانی و بهترین موسیقی شد.

مریم سپهری این روزها در حال تحقیق دربارهٔ شخصیت دکتر مجتهدی به‌عنوان مؤسس دبیرستان البرز و انجام مصاحبه با فارغ‌التحصیلان این دبیرستان است تا شاید در مستند بعدی‌اش به سراغ یک چهرهٔ نام‌آشنا و البته کمتر فراموش‌شده برود.

برنامهٔ بعدی نمایش مستند، روز چهارم مارس ساعت هفت عصر در دانشگاه سایمون فریزر اتاق ۱۴۲۵ خواهد بود و در این برنامهٔ داکیونایت، مستند «علی آقا» ساختهٔ کامران حیدری به نمایش در خواهد آمد.

نوشته معمار سرنوشت خویش در غربت اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

مستند «قاضی و مرگ» به جایگاه مرگ در زندگی قاضی عزیزمحمدی نیز می‌پردازد؛ چرا که مرگ بخش لاینفک زندگی روزانهٔ او بوده است. در پایان فیلم و در دورهٔ بازنشستگی، او بار دیگر در مقابل مرگ یا زندگی یک فرد قرار می‌گیرد؛ در شرایطی که دیگر بر مسند قضاوت قرار ندارد…

این مستند روز چهارشنبه پنج دسامبر ساعت هفت عصر در دانشگاه سایمون فریزر (هاربرسنتر-دانتاون ونکوور) اتاق ۱۸۰۰ و در آخرین برنامهٔ نمایش‌های مستند سال ۲۰۱۸، اکران خواهد شد. این برنامه، با همکاری گروه نمایش فیلم پلان و داکیونایت برگزار خواهد شد.

ویژگی جالب توجه این فیلم آن است که در اغلب فیلم‌های داستانی دوربین در جایگاه قاضی دادگاه قرار می‌گیرد و حتی در مواردی قاضی دادگاه اصلاً دیده نمی‌شود تا شخصیت‌ها (متهمان یا مجرمیت) بی‌واسطه مورد قضاوت تماشاگر قرار گیرند. اما در فیلم «قاضی و مرگ» که تولید آن چهارسال به‌طول انجامیده است، شاهدیم که این‌بار دوربین به‌سوی قاضی برگشته تا تماشاگر به‌صورت مستند، شاهد زندگی روزمرهٔ یکی از این قضات باشد؛ فردی با یک نگاه خاص و ویژه به پرونده‌های جرایم جنایی که از بازگو کردن جزئیات دلخراش آن حتی در جمع خانوادهٔ خود نیز ابایی ندارد. فیلمساز هم در نمایش و بازگو کردن این صحنه پرهیز نکرده است و از این‌رو، دیدن این فیلم به همهٔ مخاطبان نمایش‌های مستند پیشنهاد نمی‌شود.

حسن خادمی پیش از این، مستند «رپ‌خوانی در تهران» را کارگردانی کرده بود که با این فیلم در بیش از ۲۰ جشنوارهٔ بین‌المللی از جمله لایپزیگ آلمان، کپنهاک دانمارک، زاگرب کرواسی و شیکاگو آمریکا حضور یافت.

مشخصات فیلم

کارگردان: حسن خادمی؛ پژوهشگر: ریحانه دهقان؛ تصویربردار: عارف نامور، علیرضا سلطانی، محمد ورزنده؛ صدابردار: عادل معشوری؛ صداگذار: مهرشاد ملکوتی؛ تدوینگر: شهروز توکل؛ عکاس: مهران کرمی؛ تهیه‌کننده: حسن خادمی، مهدی کوهیان.

برای دریافت اطلاعات کامل‌تر، به لینک زیر مراجعه کنید:
https://www.facebook.com/events/427738197760824

نوشته روایتی از زندگی یک قاضی با ۴۰۰۰ حکم قصاص اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

گروه سینمایی پلان ونکوور

مستند مادر زمین روز جمعه دوم نوامبر ساعت ۷ شب در دانشگاه سایمون فریزر با همکاری گروه نمایش فیلم پلان و داکیونایت به‌نمایش در خواهد آمد.

مستند «مادر زمین» درباره چیست؟

هایده شیرزادی در حوزهٔ زنان کارآفرین و حافظان محیط‌‌ زیست ایران، نامی آشناست. عنوان این مطلب جمله‌ای است از او که در مستند «مادر زمین» گفته می‌شود. این فیلم نگاهی دارد به زندگی و کارِ مشترک او و همسر آلمانی‌اش ادموند لمپگز و تلاش آن‌ها برای قطع کامل دفن زباله‌های شهری و تبدیل پسماند به بیوکمپوست و تولید کود آلی برای کشاورزی ارگانیک. شیرزادی دانش بازیافت را در دانشگاه‌های آلمان آموخت و تجربه کرد. او پس از بازگشت به ایران با پافشاری زیاد، مدیران دولتی را راضی به همراهی با خود کرد تا بتواند سایت‌های بازیافت پسماند را نخست در زادگاهش گیلان غرب و بعد در کرمانشاه و سپس چند شهر دیگر ایران ایجاد کند. او همچنین با تربیت نیروهای کارشناس و آموزش خانه به خانه توانست مردم کرمانشاه را با موضوع تفکیک زباله در مبدأ آشنا کند و این طرح را نیز به اجرا برساند.

یادداشت کارگردان

برای هایده شیرزادی غیرممکن وجود ندارد. در شرایط سخت هم راهی می‌یابد، شخصیتی خستگی‌ناپذیر و تلاشگر. معنای زندگی برای او نجات زمین است، تمام زباله‌هایی که ما تولید می‌کنیم را به چرخهٔ حیات بازمی‌گرداند و آلودگی را تبدیل به ارزش می‌کند. وقتی ازآنچه بر سر محیط‌ زیست و زمین آمده حرف می‌زند، همهٔ وجودش فریاد می‌شود: یک کرهٔ زمین‌ داریم و با آن نامهربان‌ایم. زمین به ما نیازی ندارد، ماییم که به خاک و آب‌ و هوا نیاز داریم.

«کارستان» چیست؟

این فیلم یکی از شش فیلم مستند مجموعهٔ «کارستان» است که برنامه‌ریزی و تولید آن در بخش خصوصی از سال ۱۳۹۳ آغاز شده و در حال حاضر شش مستند از این مجموعه آمادهٔ نمایش است.

ایدهٔ ساخت مجموعه فیلم‌هایی دربارهٔ کارآفرینان ایران، سال‌ها پیش زمانی که رخشان بنی‌اعتماد توسط دوست قدیمی‌اش فیروزه صابر به «بنیاد توسعهٔ کارآفرینی زنان و جوانان» دعوت شد، متولد شد. ایده‌ای که از سال ۹۲ در همفکری با مجتبی میرتهماسب و رسیدن به دغدغه‌های مشترک هدف‌دار شد و سمت‌وسویی مشخص پیدا کرد. برای اجرایی شدن این طرح، «بنیاد توسعهٔ کارآفرینی زنان و جوانان» بهترین نهاد غیردولتی بود که می‌توانست پشتوانهٔ پژوهشی-کارشناسی این پروژه باشد. بنیادی که مهم‌ترین هدفش ترویج و توسعهٔ فرهنگ خلاقیت، نوآوری و کارآفرینی در سطح کشور است. در بهار ۱۳۹۳ شورای راهبردی پروژه با شش عضو شکل گرفت. حاصل بررسی‌ها و نشست‌های متعدد این شورا، شکل‌گیری پروژهٔ «کارستان» در بهار سال ۱۳۹۴ بود. حالا یک گروه بزرگ تمام انرژی و زمان خود را گذاشته‌اند تا کاری کنند، «کارستان». پروژهٔ «کارستان» با مأموریت «ترسیم تصویری از کارآفرینان جامعه و انتقال این الگو به جامعهٔ پُرنیاز کشور به‌ویژه جوانان ایرانی» طراحی‌ شده است.

از مجموعهٔ کارستان ماه گذشته نیز مستند «شاعران زندگی» به نمایش درآمد که با استقبال خوبی همراه شد.

عوامل تولید

نویسنده و کارگردان: مهناز افضلی / تدوینگر: شیرین برق‌نورد / مدیر فیلم‌برداری: محمدرضا تیموری / آهنگساز: ایمان وزیری/ مشاور پروژه: رخشان بنی‌اعتماد / تهیه‌کننده: مجتبی میرتهماسب / مدت زمان فیلم: ۵۲ دقیقه / سال تولید ۱۳۹۵ / زبان فیلم: فارسی، آلمانی، کردی / زیرنویس: انگلیسی

کی و کجا این مستند را ببینیم؟

جمعه دوم نوامبر ساعت ۷ عصر، دانشگاه سایمون فریزر (هاربر سنتر/دانتاون)، اتاق۲۲۷۰

لینک به رویداد:

https://www.facebook.com/events/623975258052599

منبع: برای تهیه این معرفی فیلم از مطالب وب‌سایت کارستان استفاده شده است.

https://www.karestanfilm.com

نوشته طبیعت به ما نیاز ندارد، ماییم که به آب و خاک پاک نیاز داریم اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

پنجاهمین برنامهٔ داکیونایت به نمایش فیلم مستند «شاعران زندگی» اختصاص داشت که در روز جمعه ۶ اکتبر ساعت ٧ شب در دانشگاه سایمون فریزر اجرا شد.

اتفاق خوب در این جلسه امکان برقراری تماس اسکایپی با خانم‌ها شیرین برق‌نورد و شیرین پارسی بعد از نمایش فیلم بود. به این ترتیب فرصتی پیش آمد تا به برخی از سؤالات تماشاگران در گفت‌وگو با کارگردان و شخصیت مرکزی مستند پاسخ داده شود.

ده سال پیش فراگیر شدن ناامیدی در نسل جوانِ جویای کار در ایران و تصور آن‌ها از اینکه وابستگی به دستگاه‌های دولتی تنها راه پیدا کردن شغل است، به رخشان بنی‌اعتماد این ایده و انگیزه را داد که مجموعه‌ای دربارهٔ افراد کارآفرین یا به تعبیر ایشان ارزش‌آفرین در ایران تهیه کنند.

پس از گذشت حدود یک دهه، به همت مجتبی میرتهماسب، سرانجام این ایده به مستندهای مجموعهٔ کارستان تبدیل شد که «شاعران زندگی» به نویسندگی و کارگردانی «شیرین برق‌نورد» ششمین قسمت از این مجموعه است. این مستند شما را به شمال سرسبز ایران می‌برد و طراوت و تازگی شالیزارهای برنج را در سه مرحلهٔ کاشت، داشت و برداشت به تصویر می‌کشد. در این فیلم به زندگی «شیرین پارسی» دعوت می‌شویم، زنی سراپا امید و شوق زندگی. زنی که زندگی را عاشقانه می‌سراید.

شیرین پارسی رئیس هیئت مدیرهٔ انجمن زنان کارآفرین است. او که چند سالی خارج از کشور در فرانسه زندگی کرده است، دوری از طراوت و تازگی هوای وطن، رنگ آبی آسمان و بوی خاک کشورش را تاب نیاورده و به ایران برمی‌گردد تا با دستان خود و به گفتهٔ خودش با تکیه بر شانه‌های دیگر تلاشگران در راه آبادی سرزمین اجدادی‌اش بکوشد. وی بدون اینکه لزوماً تخصص خاصی در زمینهٔ کشاورزی داشته باشد، با پشتکار و کسب دانش و با حمایت همسر و دو پسرش کار کِشت برنج و برنج‌کوبی را آغاز می‌کند. او و زنان دیگر شمال پا به پای مردان کار می‌کنند تا ایرانی برنج مرغوب ایرانی بخورد. در طول این فیلم تلاش‌های بی‌وقفهٔ خانم پارسی را برای جلب توجه دولتمردان به مسائل مرتبط با کشت ارگانیک، حمایت از کشاورزی پایدار و افزایش تولید داخلی، رعایت حقوق منصفانهٔ زن‌ها در عرصهٔ تولید و مواردی از این دست، شاهدیم. کوشش‌هایی که اغلب با بی‌توجهی آن‌ها همراه است. با این حال مستند «شاعران زندگی» شما را نه‌تنها دلسرد نمی‌کند، بلکه در پایان، سرشار از شوق و امید سالن را ترک می‌کنید. امیدی که بی‌گمان از روحیهٔ خستگی‌ناپذیر و پرانرژی شیرین پارسی سرچشمه می‌گیرد. به گفتهٔ خودِ شیرین پارسی، کار سخت است ولی صدای تق تق ماشین برنج‌کوبی گرم و دلنشین و رضایت‌بخش است.

از نکات مطرح‌شده پس از نمایش، می‌توان به سؤال یکی از حاضران از خانم پارسی اشاره کرد که سابقهٔ انجمن زنان کارآفرین را جویا بودند. طبق توضیحات ایشان این انجمن نتیجهٔ پروژه‌ای با محوریت شناسایی زنان کارآفرین بوده که در سال ٨٢ کلید خورده است. به این منظور کارگاه‌های آموزشی برای شناخت زنان کارآفرین تشکیل شده و سرانجام در سال ٨٣ منتخبان این کارگاه، انجمن زنان کارآفرین را تشکیل داده‌اند.

خانم برق‌نورد هم در پاسخ به سؤال نحوهٔ پیوستنشان به مجموعهٔ کارستان گفتند که بینش و تحلیلِ خانم شیرین پارسی از زندگی – که در واقع دلیل اصلی این همه انگیزه و روحیهٔ اوست – دغدغهٔ اصلی کارگردان در پذیرفتن این پروژه بوده است. سؤال دیگری که از خانم برق‌نورد پرسیده شد نیز در مورد مدت زمان ساخت این فیلم بود که طبق گفتهٔ ایشان ساخت این فیلم از پرورش ایده تا نگارش فیلمنامه و شروع فیلم‌برداری تا پایان تدوین، مدت ۱۲ ماه طول کشید.

یکی دیگر از شرکت‌کنندگان فیلم از صرفهٔ اقتصادی تولید محصولات کشاورزی در ایران پرسید. خانم پارسی به‌طور خلاصه اعلام کردند که ایران کشور هفت اقلیم است و ایرانیان برای قرن‌های متمادی توانسته‌اند با اندیشه و سازوکارهایی که تعریف کرده‌اند در این سرزمین خشک کشاورزی کنند. این کاری است که باید الان هم کرد. به‌ویژه اینکه وابستگی به غذا به لحاظ امنیتی و سیاسی هم اتفاق درستی نیست. سؤال مطرح‌شدهٔ دیگر از خانم پارسی در مورد تأثیر این فیلم در بهبود یا سخت‌تر شدن کار ایشان بود. پاسخ خانم پارسی به این سؤال چنین بود که مسئلهٔ کشاورزی پیچیده‌تر از آن است که یک فیلم بتواند آن را حل کند یا مشکلات را کم کند. از نظر ایشان همین‌قدر که افراد متعددی از بدنهٔ وزارتخانه‌ها فیلم را دیده‌اند و ابراز تأسف کرده‌اند، قابل تقدیر است. برای ایشان دیده شدن فیلم و تأثیر آن در اطلاع‌رسانی به مردم مهم بوده که فیلم در این زمینه موفق بوده است چون خیلی‌ها به ایشان مراجعه کرده و به‌عنوان مثال مایل به تهیهٔ برنج سالم ایرانی بوده‌اند. خانم برق‌نورد هم اشاره کردند که در بین هفت فیلم مستندی که تاکنون ساخته‌اند، این تنها فیلم مستند ایشان است که اکران عمومی شده است و پس از نمایش این فیلم در گروه هنر و تجربه با استقبال زیادی خصوصاً از طرف خانم‌ها مواجه شده‌اند که نشانهٔ خوبی بر موفقیت این فیلم در برقراری ارتباط با مخاطب است.

آخرین سؤال مطرح‌شده نیز از خانم برق‌نورد دربارهٔ چرایی کم‌رنگ بودن جنبه‌های شخصی‌تر زندگی شیرین پارسی در فیلم بود. شیرین برق‌نورد در پاسخ اشاره کردند که او با یک شخصیت قوی و چندوجهی روبه‌رو بوده که علاوه بر کشاورز نمونه بودن، فعال محیط زیست، فعال حقوق زنان، ارزش‌آفرین و شاعر است و از این رو امکان مطرح کردن همهٔ جنبه‌های شخصیتی ایشان در فیلم وجود نداشت. ضمن اینکه با وجود همکاری اعضای خانوادهٔ پارسی، کارگردان چالش‌هایی در قانع کردن آن‌ها برای حضور جلوی دوربین داشته است. افزون بر این، کارگردان دوست داشته دوربینش ساکت و بی‌طرف فقط نظاره‌گر روابط این شخص با اطرافیانش باشد.

خانم پارسی نیز در پایان این جلسه و در پاسخ به این سؤال که ایرانیان خارج از کشور در قبال مشکلاتی که فیلم «شاعران زندگی» کوشیده بازنمایی کند چه می‌توانند بکنند، گفت پیش از هر چیز ارزش سرزمین خودتان با این سابقهٔ طولانی در تمدن را بدانید. نسبت به مسائل اجتماعی مسئول باشید و در هر حوزه‌ای که فعالیت می‌کنید مسئولیت‌های اجتماعی خود را انجام دهید.

برنامه‌های آتی:

نمایش‌های بعدی که توسط گروه پلان برگزار خواهد شد به قرار زیر است:

– بیست و هشتمین شب پلان: «قمارباز و چند فیلم کوتاه دیگر»، کارگردان: کریم لک‌زاده

اکران اول: جمعه، ۱۹ اکتبر، ساعت ۷ عصر، دانشگاه سایمون فریزر-هاربر سنتر، اتاق ۱۸۰۰

اکران دوم: سه‌شنبه، ۲۳ اکتبر، ساعت ۷ عصر، کتابخانهٔ نورث ونکوور

برای اطلاعات بیشتر دربارهٔ برنامه‌های گروه پلان به صفحهٔ فیس‌بوکی آن مراجعه کنید.

نوشته گزارش اکران «شاعران زندگی» در ونکوور اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

روز جمعه ۲۱ سپتامبر ساعت ۷ عصر فصل تازهٔ نمایش‌های گروه پلان با اکران مستند «جشن تکلیف» ساختهٔ فیروزه خسروانی آغاز شد. این برنامه‌ها به همت باشگاه دانشجویان ایرانی دانشگاه سایمون فریزر برگزار می‌شود و قرار است در ماه‌های آینده نیز ادامه پیدا کند که برای دریافت اطلاعات بیشتر می‌توان به صفحهٔ فیسبوک پلان ونکوور مراجعه کرد.

جشن تکلیف: آغاز یک مرزبندی اجتماعی؟

مستند «جشن تکلیف» دربارهٔ ملیکا و مریم دو دختر هم‌مدرسه‌ای با نسبت خانوادگی است که فیلمساز هشت سال پس از برگزاری جشن تکلیفشان در مدرسه وارد زندگی آن دو می‌شود تا با مقایسهٔ امروز آن‌ها و بررسی دلایل دور شدن این دو از هم، به تأثیر حجاب/کم حجابی در جامعه بپردازد و نشان دهد آیا بخشی از فاصله‌های پیش‌آمده برای خانواده‌ها و در یک نگاه کلی‌تر اعضای جامعه، ماحصل این تصمیم قراردادی و مرزبندی‌های اجتماعی است؟ این فیلم که با استقبال بسیار خوب مخاطبان ونکووری همراه بود، بحث‌های داغی را نیز پیرامون مسئلهٔ حجاب و رویکرد مستندساز در بازنمایی انتقادی آن مطرح کرد.

یکی از اولین سؤال‌ها، دربارهٔ اهمیت ساخته شدن چنین فیلمی بود، زیرا از نظر سؤال‌کننده فیلم هیچ چیز تازه‌ای که او از قبل نمی‌دانسته، برای گفتن نداشت. این نکته شائبهٔ جشنواره‌ای بودن فیلم را در ذهن یکی دیگر از حاضران ایجاد کرد. از دید مخاطبی دیگر نمی‌شود کتمان کرد که با توجه به تابو بودن صحبت دربارهٔ موضوع حجاب و چرایی آن و اثرات آن در حوزهٔ سینما و به‌ویژه سینمای مستند، نزدیک شدن به روحیات دو دختر، ورود به دنیای آن‌ها، نشان دادن آنچه می‌کنند و آنچه باور دارند، موفقیت‌های فیلمساز است که ریشه در زن بودن کارگردان دارد و همین ارزشمند است و ساخته شدن این مستند را به اتفاقی خوب تبدیل می‌کند.

شماری از مخاطبان تلاش خسروانی برای حفظ تعادل در روایت و عدم سوگیری به سمت یکی از این دو شخصیت را موفقیت اصلی او دانستند. انتخاب دو خانواده که هر دو از سطح رفاه اجتماعی خوبی برخوردارند و تحصیل‌کرده بودنِ والدین این دو دختر از وجوه مهمی است که این رعایت توازن را ممکن ساخته است. با این وصف یکی دیگر از حاضران در جلسه سکانس حمل گلدان توسط مریم در خیابان و تلاشش را برای نگه‌‌داشتن چادری که در معرض باد قرار دارد، بر ناپایداری حجاب در ایران معاصر تأویل کرد. به همهٔ این‌ها می‌شود خجالتی بودن، یا فقدان اعتماد به نفس در مریم برای ابراز نظر را نشانه‌های ضمنی راحت نبودن او با پوشش خود دانست. در سوی دیگر نگاه انتقادی، یکی از شرکت‌کنندگان در بحث، معتقد بود که مستند «جشن تکلیف» مواد کافی برای داشتن قرائتی همسو با گفتمان مسلط دربارهٔ حجاب را دارا است (بودن مشروب در صحنهٔ مهمانی شبانهٔ تولد ملیکا، حضور او در شبکه‌های مجازی، داشتن ارتباط آزادانه با پسرها و… ) و از این رو، می‌توان با اندکی جرح و تعدیل فیلم را به‌راحتی در تلویزیون رسمی ایران و در تقبیح بدحجابی و در مدح حجاب نشان داد؛ چیزی که قطعاً منظور فیلمساز نیست. از دید ایشان این نقص فیلم شاید ناشی از فقدان نگاه رادیکال فیلمساز در بیان مسئلهٔ حجاب است.

هر چند می‌توان این نظر را نیز پذیرفت که قرابت مخاطب با فضای زیست یا ذهنی هر کدام از این دو خانواده می‌تواند بیننده را به یکی از آن دو نوع نگاه نزدیک کند.

نکتهٔ جالب دیگر در این فیلم تصویر کردن سرگشتگی هر دو دختر است. ملیکایی که می‌خواهد بازیگر سینمای هالیوود شود، اما حاضر نیست به هر نقشی و صحنه‌ای تن دهد؛ و مریمی که با ازدواج سنتی مخالف است و چادر را بر سر دارد اما آن را برای با حجاب بودن ضروری نمی‌داند.

نقد دیگری که مطرح شد، نبودِ تحلیل جامع فیلمساز از مسئلهٔ حجاب و محدود کردن خود به آن دو دختر و زندگی آن‌هاست. حال آنکه بخش مهمی از مسائل پیرامون حجاب خارج از خانه اتفاق می‌افتد که فیلمساز از آن چشم پوشیده است. در مقابل، بینندهٔ دیگری این نگاه خانگی و نه خیابانی به موضوع را نگاهی تازه دانست، چیزی که از تریبون‌های دیگر کمتر گفته یا نشان داده شده است.

گفت‌و‌گو‌های بعد از این اکران تا دقایقی بعد از خروج از سالن نمایش فیلم نیز ادامه یافت.

برنامه‌های آتی:

نمایش‌های بعدی که توسط گروه پلان برگزار خواهد شد به قرار زیر است:

– پنجاهمین شب داکیونایت: نمایش مستند «شاعران زندگی» ساخته شیرین برقنورد، جمعه، ۵ اکتبر، ساعت ۷ عصر، دانشگاه سایمون فریزر-هاربر سنتر، اتاق ۲۲۷۰

– بیست و هشتمین شب پلان: «قمارباز و چند فیلم کوتاه دیگر»، کارگردان: کریم لک‌زاده

اکران اول: جمعه، ۱۹ اکتبر، ساعت ۷ عصر، دانشگاه سایمون فریزر-هاربر سنتر، اتاق ۱۸۰۰

اکران دوم: سه‌شنبه، ۲۳ اکتبر، ساعت ۷ عصر، کتابخانهٔ نورث ونکوور

نوشته گزارش اکران فیلم مستند «جشن تکلیف» در ونکوور اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

با همت گروه نمایش مستند داکیونایت و پلان ونکوور، دو فیلم مستند «شبانکاران» ساختهٔ امیرمحمد خوارزمی و «والسی برای تهران» ساختهٔ زینب تبریزی روز جمعه، هجدهم ماه مه ۲۰۱۸ ساعت ۷ عصر و در دانشگاه سایمون فریزر هاربر سنتر اتاق ۲۲۷۰ اکران می‌شود.

«والسی برای تهران» دربارهٔ «مهرداد مهدی» از نخستین نوازندگان موسیقی خیابانی در ایران است که قصد دارد برای برگزاری فستیوال موسیقی خیابانی در تهران، گروه خود را دوباره کنار هم جمع کند، اما در این راه با اتفاقات و موانعی روبرو می‌شود.

زینب تبریزی پیش از این، مستند «سلاطین خیابان‌ها» را که در آوریل ۲۰۱۵ در برنامهٔ داکیونایت به‌نمایش درآمد، به‌صورت مشترک با پالیز خوش‌دل کارگردانی کرد. «والسی برای تهران» نخستین فعالیت مستقل او در زمینهٔ کارگردانی به‌حساب می‌آید. او ساخت این فیلم را ناشی از علاقه به سوژه‌های خیابانی و البته پاسخ به روحیهٔ پرجنب و جوش خود می‌داند و جایی دربارهٔ آن گفته است که: «در سال‌های اخیر و در سینمای مستند، به این نوع سوژه‌ها کمتر پرداخته شده است.

در این فیلم، تصویری از نسل جوان کشور دیده می‌شود که شاید خیلی در اقلیت قرار داشته باشند اما وقتی دقت کنیم، درمی‌یابیم که می‌توان آن‌ها را به همهٔ جوانان ایرانی تعمیم داد. جوانانی که ناامید نمی‌شوند و تا رسیدن به موفقیت، علاقهٔ خود را پی‌گیری می‌کنند.» فیلم مستند «والسی برای تهران» در جشنوارهٔ دهم سینما حقیقت نامزد تندیس بهترین کارگردانی فیلم مستند نیمه‌بلند بود.

موضوع «شبانکاران» هم شهر تهران از غروب تا طلوع آفتاب است. راویان اصلی این مستند اشخاصی‌اند که در این هنگام، مشغول کار در شیفت شب هستند. امیرمحمد خوارزمی تحصیلات خود را در مقطع کارشناسی فیلمنامه‌نویسی به اتمام رسانده است و ساخت مستندهای «پژواک سرزمین من»، «خون‌ها و ریشه‌ها»، «نقطه سر خط»، «زهر در گلستان»، «واکنش سرد» و «شبانکاران» را در کارنامهٔ کارگردانی خود به ثبت رسانده است. فیلم مستند «شبانکاران» یک سمفونی شهری دربارهٔ شهر تهران، آن هم در هنگام شب است. این فیلم، داستان یک شب تهران را روایت می‌کند. آنچه در فیلم می‌بینیم، منتخبی است از تصاویری که طی ۲۰ شب فیلم‌برداری به ثبت رسیده است.

تمامی لوکیشن‌ها به ترتیب زمانی که گروه فیلمسازی در آنجا حضور داشته‌اند، چیده شده است یعنی اگر ما در ساعت دو نیمه شب در یک‌جا حضور داشته‌ایم، آن تصویر را قبل از تصاویری قرارداده‌ایم که در ساعت سه نیمه شب فیلم‌برداری شده است. در طول فیلم ساعت‌های شهری مختلفی نیز به‌چشم می‌خورد که نشان‌دهندهٔ مستند بودن این زمان است. فیلم از غروب آفتاب آغاز می‌شود و با طلوع مجدد آن به اتمام می‌رسد. در واقع می‌توان گفت «زمان» راوی اصلی این فیلم محسوب می‌شود. فیلم «شبانکاران» تنها دربارهٔ بناها، نمادها و میادین شهر تهران نیست، بلکه انسان و شهر هر دو ارزشی یکسان دارند. برخی از این آدم‌ها بنا به شغلی که دارند، در طول شب بیدارند و برخی نیز هویتشان تنها در شب معنی پیدا می‌کند.

«والسی برای تهران» کارگردان، نویسندهٔ فیلمنامه و تهیه‌کننده: زینب تبریزی – دستیار فیلمنامه: ماهان خمامی‌پور- تصویربرداران: پالیز خوش‌دل، زینب تبریزی – تدوین: مهدی باقری – صداگذار: اشکان فرامرزی – تصحیح نور و رنگ: رضا تیموری – عکاس: انسیه تبریزی – گرافیک: پالیز خوش‌دل

«شبانکاران» تهیه‌کننده و کارگردان: امیرمحمد خوارزمی – مدیر تصویربرداری: صادق زنگنه – دستیار کارگردان: سعیده یداللهی – صدابردار: مهدی معظمیان – تدوینگران: مهدی معظمیان و امیرمحمد خوارزمی – عکاس: روناک سلطانی و سعیده یداللهی

برای اطلاعات بیشتر دربارهٔ این برنامه اینجا کلیک کنید.

نوشته نمایش دو فیلم مستند در ماه مه در دانشگاه سایمون فریزر اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.