روز ۲۱ آوریل ۲۰۲۵، پاپ فرانسیس، رهبر مذهبی کاتولیک‌های جهان و حاکمِ دولت‌شهر واتیکان، چشم از جهان فروبست. نام اصلی او خورخه ماریو برگولیو بود و در زمان انتخابش به‌عنوان پاپ، کلکسیونی از «نخستین‌»ها را با خود به واتیکان آورد؛ نخستین پاپ از انجمن عیسی (فرقه یسوعی)، نخستین پاپ با هویت آمریکای لاتین، نخستین پاپ از قارهٔ آمریکا، نخستین پاپ از نیمکرهٔ جنوبی، و نخستین پاپ متولد یا بزرگ‌شدهٔ خارج از اروپا از زمان پاپ سوریه‌ای قرن هشتم، گریگوری سوم.

انتخاب او همچنین بدعت نوینی در واتیکان بود. او پس از تنها پاپ واتیکان که از سِمَتش کناره‌گیری کرد، یعنی پاپ بندیکت شانزدهم، به این سِمَت رسید و تا زمان مرگ پاپ بندیکت شانزدهم هر دو با هم در واتیکان زندگی می‌کردند. 

اما شاید برای کانادایی‌ها مهم‌ترین «نخستین» برای پاپ فرانسیس، عذرخواهی رسمی او در جریان سفر شش‌روزه‌اش به کانادا در سال ۲۰۲۲ بود؛ زمانی‌که از نقش کلیسای کاتولیک در مدارس شبانه‌روزی بومیان کانادا و فجایعی که در این مدارس رخ داده بود، رسماً پوزش خواست.

تا پیش از این سفر، کلیسای کاتولیک کانادا به نقش این کلیسا در وقایع ناگوار این مدارس اذعان کرده و در مواردی پوزش خواسته بود. همچنین پاپ ژان پل دوم، در سال ۱۹۹۱ و در جریان دیدار با مردم بومی فورت سیمپسون در قلمرو شمال غربی کانادا، از رنج ناشی از برخی از اعضای کلیسا، ابراز تأسف کرده بود، ولی عذرخواهی پاپ فرانسیس در سال ۲۰۲۲ در کانادا به‌عنوان پذیرش ویژه و تاریخی نقش کلیسای کاتولیک تلقی می‌شود.

پیش از این درخواست‌های متعددی از واتیکان برای پذیرش مسئولیت آنچه که در مدارس شبانه‌روزی بومیان کانادا رخ داده بود، انجام گرفته بود. در یکی از مهم‌ترین موارد پیش از سفر پاپ فرانسیس به کانادا، جاستین ترودو، نخست‌وزیر وقت کانادا، پس از اعلام خبر کشف بقایای ۲۱۵ کودک در نزدیکی یکی از مدارس شبانه‌روزی بومیان در کملوپسِ بریتیش کلمبیا در ۲۸ مهٔ ۲۰۲۱، گفته بود که این خبر قلبش را شکسته است و آن را «یادآوری فصلی دردناک و شرم‌آور از تاریخ کشورمان» توصیف کرده بود. او همچنین از کلیسای کاتولیک در واتیکان خواسته بود مسئولیت خود را در خصوص قربانیان این مدارس که زیر نظر این کلیسا فعالیت می‌کردند، بپذیرد و اسناد مربوط به مدارس شبانه‌روزی بومیان کانادا را منتشر کند.

سفر شش‌روزهٔ پاپ فرانسیس به کانادا کمی بیش از یک سال از آن زمان یعنی از ۲۴ تا ۲۹ ژوئیهٔ ۲۰۲۲ انجام گرفت.

در این مطلب ابتدا مروری خواهیم داشت بر آنچه که در مدارس شبانه‌روزی بومیان گذشت و سپس مرور کوتاهی خواهیم داشت بر سفر تاریخی پاپ فرانسیس به کانادا.

* * * * *

در کانادا، نظام مدارس شبانه‌روزی شامل شبکه‌ای از این‌گونه مدارس برای مردم بومی می‌شد. سرمایهٔ این شبکه از سوی وزارت امور بومیان دولت کانادا تأمین و از طریق کلیساهای مسیحی اداره می‌شد. طبق لایحهٔ سال ۱۸۷۶ و اصلاحیهٔ آن در سال ۱۸۸۴، ثبت‌نام کودکان بومی در این مدارس اجباری اعلام شده بود. نظام این مدارس، به‌منظور ازبین‌بردن تأثیر فرهنگ بومی کودکان و یکسان‌سازی فرهنگ غالب کانادایی به وجود آمد و این مدارس عمداً در فاصله‌های بسیار دور از جوامع بومی قرار داشتند تا امکان تماس بین کودکان و خانواده‌هایشان را به حداقل برسانند. گاهی خانواده‌ها نزدیک مدارس چادر می‌زدند تا بتوانند کودکان خود را ملاقات کنند. کودکان در طول تعطیلات مدارس اجازهٔ بازگشت نداشتند. همچنین خانواده‌ها نیز برای دیدار با فرزندانشان نیاز به اخذ مجوز عبور از اقامتگاه‌های خود داشتند که به‌‌ندرت صادر می‌شد.

نظام مدارس شبانه‌روزی با جداکردن کودکان بومی از خانواده‌ها و زبان اجدادی‌شان و قراردادن کودکان در معرض آسیب‌های فیزیکی و جنسی، به‌میزان قابلِ‌توجهی به آن‌ها صدمه زد. دانش‌آموزان فارغ‌التحصیل از این مدارس به‌دلیل جداشدن از فرهنگ خانوادگی خود و اجبار به صحبت‌کردن به زبان انگلیسی یا فرانسه، هرگز نتوانستند خود را متعلق به جوامع خود بدانند و از سوی دیگر نیز از طرف جامعهٔ کانادا مورد برخوردهای نژادپرستانه قرار می‌گرفتند. این نظام در نهایت موفق شد در انتقال فرهنگ و باورهای نسل‌های بومی به یکدیگر اختلال ایجاد کند. میراث این نظام، افزایش شیوع اختلال استرس ناشی از آسیب روانی، اعتیاد به الکل و مواد مخدر و خودکشی بود که امروزه نیز در جوامع بومی وجود دارد.

در ۱۱ ژوئن ۲۰۰۸، استفان هارپر، نخست‌وزیر وقت کانادا، از طرف دولت کانادا و رهبران احزاب فدرال در مجلس عوام کانادا، عذرخواهی عمومی خویش را ارائه داد؛ یعنی ۹ روز پس از آنکه کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط (TRC) تشکیل شده بود تا از حقایق مربوط به این مدارس پرده بردارد.

این کمیسیون با بررسی حدود ۷٬۰۰۰ استشهاد از بازماندگان این مدارس از طریق جلسات خصوصی و عمومی و برگزاری رویدادهای محلی و ملی در سرتاسر کانادا، به بررسی نقش این مدارس پرداخت و طی هفت رویداد همگانی بین سال‌های ۲۰۰۸ الی ۲۰۱۳، تجربیات دانش‌آموزان سابق مدارس شبانه‌روزی را یادآوری کرد. در سال ۲۰۱۵، این کمیته با ایجاد «مرکز ملی حقیقت، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط» و انتشار یک گزارش چندجلدی که جزئیات شهادت بازماندگان و اسناد تاریخی در آن ذکر شده بود، توانست ثابت کند که این نظام مدارس چیزی جز نسل‌کشی فرهنگی نبوده است.

تلاش برای یکسان‌سازی مردم بومی در استعمار امپریالیستی ریشه داشت. همان‌طور که در گزارش نهایی کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط کانادا توضیح داده شده است، اساس این استدلال، اعتقاد بر این موضوع بود که استعمار‌گران برای مردم وحشی که هرگز نتوانسته‌اند خودشان متمدن شوند، تمدن به‌ ارمغان می‌آورند. این «مأموریت تمدن‌سازی» بر پایهٔ برتری نژادی و فرهنگی استوار بود. در اواخر قرن هفدهم تلاش برای ترکیب نسل‌ها با ورود استعمارگران فرانسوی به خاک کانادا، معروف به فرانسهٔ نو، آغاز شد. قبایل بومی، مدارس شبانه‌روزی را به‌دلیل علاقه‌مندنبودن خانواده‌ها به ترک فرزندانشان برای مدت‌زمان طولانی و ظنین‌بودن به انتشار بیماری‌های لاعلاج از سوی مبلغان مذهبی، ترد کردند. بی‌ثباتی سیاسی و واقعیت‌های زندگی استعماری نیز در تصمیم متوقف‌کردن برنامه‌های آموزشی نقش داشت، چرا که افزایش تعداد کودکان یتیم منجر به محدودشدن منابع کلیساها می‌شد، در نتیجه آن‌ها تمایلی به ادامهٔ این روند نداشتند. همچنین استعمارگران از روابط مطلوب با بومیان در زمینهٔ تجارت خز و اهداف نظامی بهره می‌بردند و در عوض به آن‌ها امتیاز می‌دادند که کودکانشان را نزد خود نگه‌داری کنند. پس از شکست مبلغان مذهبی برای یک‌دست‌سازی کودکان بومی، برنامه‌های آموزشی تا دههٔ ۱۸۲۰ متوقف شد.

مبلغان پروتستان در ناحیهٔ انتاریو مدارس جدیدی بر پا و تلاش کردند کودکان بومی را به دین مسیحیت علاقه‌مند کنند. آن‌ها همچنین سعی کردند با رواج‌دادن کشاورزی معیشتی، مطمئن شوند که کودکان پس از فارغ‌التحصیلی به قبیله‌های کوچ‌نشین خود بازنمی‌گردند. این تجدید تمایل برای راه‌اندازی مدارس شبانه‌روزی پس از جنگ ۱۸۱۲ و با کاهش خصومت‌های نظامی از سوی مهاجران بریتانیایی، پدید آمد. با ازبین‌رفتن تهدید تهاجم نیروهای آمریکایی، نیروهای بومی دیگر نه به‌عنوان متحد بلکه به‌عنوان موانع سد راه سکونت دائمی به شمار می‌آمدند. طرح مدارس شبانه‌روزی ابتدا از سوی نایب‌السلطنهٔ کانادای علیا به‌نام پرگرین میتلند در سال ۱۸۲۰ پیشنهاد شد که باور داشت کودکان بومی و نه افراد بالغ، بهترین راه برای اعمال نفوذ برای تغییر فرهنگ این قبایل‌اند.

در اواخر این قرن، دولت بر رشد مدارس شبانه‌روزی به‌عنوان عامل ارزشمند ادغام قبایل بومی با فرهنگ جامعهٔ اروپایی کانادا تأکید داشت. اگرچه آموزش‌وپرورش در کانادا طبق مصوبهٔ قانون اساسی کانادا (۱۸۶۷) به دولت‌های استانی واگذار شد، اما مردم بومی و معاهدات آن‌ها تحت حاکمیت دولت فدرال قرار داشت. بدین ترتیب «قانون تمدن تدریجی» سال ۱۸۵۷ و «قانون حقوق مدنی تدریجی» سال ۱۸۶۹ پایه‌های نظام مدارس شبانه‌روزی را تقویت کردند. این قوانین به برتری ذاتی سنن فرانسوی و بریتانیایی تأکید داشتند و بر این عقیده بودند که مردم بومی باید به فرانسوی‌زبان یا انگلیسی‌‌زبان، مسیحی و کشاورز تبدیل شوند. طبق قانون تمدن تدریجی، هر فرد مذکر بومی که از سطح مناسبی از آموزش ابتدایی برخوردار بود، می‌توانست حق امتیاز ۵۰ هکتار زمین کشاورزی را در اختیار داشته باشد.

دولت در دههٔ ۱۹۲۰ مدارس شبانه‌روزی را از کلیسا خریداری و سرمایهٔ‌ آن‌ها را تقبل می‌کرد، اما وظایف اداری و آموزشی همچنان به مقامات کلیسا سپرده می‌شد. در حدود ۱۹۳۰، ۸۰ مدرسهٔ شبانه‌روزی بیش از ۱۷ هزار کودک بومی را در اختیار داشتند. مقامات دولتی متوجه شدند که نظام مدارس شبانه‌روزی به‌لحاظ مالی بی‌ثبات و در دستیابی به اهداف موردنظر آموزش و جذب کودکان بومی به فرهنگ جامعهٔ اروپایی-کانادایی، ناموفق بوده است. رابرت هویی، سرپرست بخش آموزش و رفاه امور بومیان، با گسترش مدارس شبانه‌روزی جدید مخالفت کرد و عقیده داشت مدارس روزانه رویکرد مناسب‌تری‌اند. اصلاحیهٔ سال ۱۹۵۱، به مقامات فدرال اجازه می‌داد با موافقت دولت‌های استانی و محلی، کودکان بومی را در مدارس روزانه آموزش بدهند. در این سال‌ها رشد مدارس روزانه از حدود ۹ هزار تقریباً دو برابر شد.

با وجود تغییرات نظام آموزشی، جداکردن کودکان از خانواده‌هایشان از سوی مقامات رسمی تا دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ همچنان ادامه پیدا کرد. این جریان در نتیجهٔ اضافه‌شدنِ بند ۸۸ به اصلاحیه‌ٔ قانون ۱۹۵۱ بود که طبق آن، در صورت نبود قوانین فدرال، قوانین استانی برای سکونت‌گاه‌های بومیان اجرا می‌شد. همچنین قانون «رفاه کودکان» بهانهٔ دیگری برای جداسازی خانواده‌های بومی از فرزندان خود شده بود. 

سیکستیز اسکوپ

سیاست رفاهی کودک در دههٔ ۶۰ میلادی معروف به «Sixties Scoop» (سیکستیز اسکوپ)، به دوره‌ای گفته می‌شود که تصویب مجموعه‌ای از سیاست‌ها در کانادا به مقامات سیستم «حفاظت از کودکان» امکان می‌داد کودکان بومی‌ کانادا را از خانواده‌ها و جوامعشان جدا کنند و آن‌ها را موقتاً در مرکز «کودکان بی‌سرپرست» اسکان دهند تا در نهایت تحت سرپرستی خانواده‌های سفیدپوست قرار بگیرند. برخلاف نامی که به این واقعه اختصاص داده‌اند که ارجاع به دههٔ ۱۹۶۰ است، این ماجرا از اواسط الی اواخر دههٔ ۱۹۵۰ میلادی شروع شد و تا دههٔ ۱۹۸۰ ادامه یافت. تخمین ‌زده شده است تحت این سیاست، ۲۰ هزار کودک بومی از خانواده‌هایشان گرفته و به خانواده‌های سفیدپوست از طبقهٔ متوسط سپرده شده‌اند. اصطلاح «Sixties Scoop» در اوایل دههٔ ۱۹۸۰ میلادی توسط مددکاران وزارت رفاه اجتماعی بریتیش کلمبیا به کار رفت که اشاره‌ای به نحوهٔ دستگیری کودکان توسط این وزارتخانه داشت. واژهٔ «scoop up» در زبان انگلیسی به‌معنای گرفتن یا کندن با سرعت زیاد است. این عبارت ابتدا در گزارش ۱۹۸۳ به درخواست شورای کانادا دربارهٔ توسعهٔ اجتماعی تحت مقاله‌ای با عنوان «کودکان بومی و سیستم حفاظت از کودک» چاپ شد که در این نوشتار، محققی به‌نام پاتریک جانستون به ریشهٔ این اصطلاح و کاربرد آن اشاره کرده بود. یکی از مددکاران با چشمان پر از اشک برای جانستون توضیح داده بود که در دههٔ ۶۰ در بریتیش کلمبیا، کودکان بومی که اکثراً نوزاد بودند به‌زور از دستان مادرانشان گرفته می‌شدند و حالا بعد از گذشت ۲۰ سال این مددکار به عمق اشتباه رخ‌داده پی برده بود.

جوامع بومی به این سیستم و ازدست‌دادن فرزندانشان و فرهنگ‌کُشی‌ای که در نتیجهٔ این سیستم به‌وجود آمده بود، واکنش نشان می‌دادند و کودکانی را که فرزندخواندگی آن‌ها با شکست مواجه شده بود، به اقوام بومی برمی‌گرداندند. آن‌ها تلاش می‌کردند کنترل رویه‌های سیستم حفاظت از کودک در رابطه با فرزندان خود را به‌دست بگیرند و سرآغاز این تلاش‌ها با توافق‌نامهٔ حفاظت از کودک بلک‌فوت (سیکسیکا) در سال ۱۹۷۳ در آلبرتا آغاز شد. 

هر استان سیاست‌ها و برنامه‌های سرپرستی و فرزندخواندگی متفاوتی داشت. تنها برنامهٔ فرزندخواندگی بین‌ِنژادی با تمرکز بر بومیان متعلق به استان ساسکاچوان بود که این برنامه، «فرزندخواندگی مِیتی‌های بومی» یا AIM نام داشت که در سال ۱۹۶۷ آغاز شد. بودجهٔ این برنامه را دولت کانادا و استان با هم تأمین می‌کردند. این پروژه از سوی اوتو دریدگر آغاز شد که بعدها به مدیرکل ادارهٔ حفاظت از کودک ساسکاچوان ارتقاء سِمَت یافت. پس از گذشت یک‌سال از آغاز برنامهٔ AIM، شبکهٔ خبری سی‌بی‌سی نیوز در مهٔ سال ۱۹۶۸، برنامهٔ تلویزیونی‌ای در این زمینه پخش کرد. این برنامه چندین کودک بومی را نشان می‌داد که در حال بازی بودند و خبرنگار، کرِگ اولیور، به بینندگان گفت که این کودکان تنها تعداد اندکی از صدها کودک بومی شش‌ماهه تا شش‌سالهٔ دیگری هستند که نیازمند خانه و خانوادهٔ جدیدند. خبرنگار اعلام کرد که «تعداد این کودکان بومیِ آمادهٔ فرزندخواندگی روبه‌افزایش است زیرا تعداد زایمان‌های نامشروع و ازدواج‌های شکست‌خورده بین بومیان افزایش پیدا کرده است. دولت به‌عنوان سرپرست، هر سال نزدیک به ۲۰۰ کودک را جمع‌آوری می‌کند و برای استقرار آن‌ها با مشکل مواجه است». این گزارش خبری، برنامهٔ AIM را راه‌حل مشکل دانست و بر نتایج کمّی این برنامه یعنی استقرار ۱۰۰ کودک تمرکز کرد. سی‌بی‌سی نیوز امکان پذیرش کودکان مِیتی به فرزندخواندگی را از طریق رادیو، تلویزیون و روزنامه تبلیغ می‌کرد. گفته می‌شد که روند پذیرش فرزند بسیار سریع و طی ۱۰ هفته انجام می‌پذیرد. برنامهٔ AIM موجب شد علاقهٔ افراد به پذیرش این کودکان بیشتر شود. تمرکز برنامه بر این بود که در دههٔ ۱۹۷۰ کودکانی از نژادهای مختلف تحت پوشش برنامه قرار بگیرند، اما همچنان فقط کودکان بومی بودند که به سرپرستی سپرده می‌شدند. برای مثال در سال ۱۹۶۹، بومیان تنها ۵٫۷ درصد جمعیت ساسکاچوان را تشکیل می‌دادند، اما ۹٫۴۱ درصد از فرزندان آن‌ها در سیستم فرزندخواندگی قرار داشتند.

در سال ۱۹۷۱، انجمن مِیتی‌های ساسکاتون کمیته‌ای به رهبری هاوارد آدامز تشکیل دادند و اهداف برنامهٔ AIM را به‌ چالش کشیدند. نتیجهٔ تحقیقات کمیته این بود که برنامهٔ فعلی اثر مخربی برای کودکان، والدین و جامعهٔ مِیتی دارد. آن‌ها اعلام کردند که کمپین‌های تبلیغاتی برنامهٔ AIM نژادپرستانه‌اند، زیرا واقعیت را به‌گونه‌ای جلوه می‌دهند که گویی والدین مِیتی از نگهداری فرزندانشان ناتوان‌اند و این کودکان، فرودست و ناخواسته‌اند و همچنین هر خانوادهٔ سفیدپوستی را با هر شرایطی واجد شرایط فرزندخواندگی می‌دانستند. در سال ۱۹۷۱، تعداد کودکان تحت سرپرستی به ۵۰۰ تن رسید. این در حالی بود که چهار سال پیش‌تر، تنها یک کودک از هر ۱۰ کودک مورد فرزندخواندگی از نژاد اقوام نخستین بود، اما دو سال پس از آن این آمار به یک کودک از هر ۴ کودک رسیده بود.

بر اساس آمارها، تا سال ۱۹۷۷، حدود ۱۵٬۵۰۰ کودک بومی تحت پوشش برنامهٔ دولتی حفاظت از کودک قرار گرفتند که ۲۰ درصد از کل کودکان تحت سرپرستی کانادا را تشکیل می‌دادند. این در حالی است که کودکان بومی تنها ۵ درصد از جمعیت کودکان کانادا را به خود اختصاص داده بودند. پاتریک جانستون در تحقیق خود داده‌های آماری را از جوامع مختلف جمع‌آوری کرد. نسبت کودکان تحت سرپرستی از نژاد ملل نخستین در استان آلبرتا ۴۰ تا ۵۰ درصد، در استان ساسکاچوان ۶۰ تا۷۰ درصد و در مانیتوبا نیز ۵۰ تا ۶۰ درصد بود. بنابه‌گفتهٔ کمیسیون اجرای عدالت برای ملل نخستین، جانستون تخمین زده بود که در سراسر کانادا، احتمال فرزندخواندگی کودکان بومی ۵٫۴ برابر سایر کودکان از نژادهای دیگر بوده است. اکثر این کودکان از سوی مددکاران از خانواده‌هایشان گرفته می‌شدند و دیگر هرگز به خانه بازنمی‌گشتند. مطالعهٔ سال ۱۹۸۰ توسط شورای کانادا نشان می‌دهد که ۷۸ درصد از این کودکان به سرپرستی خانواده‌های غیربومی سپرده شدند.

پس از اینکه مقامات انتاریو لایحه‌ای علیه این سیاست رفاهی ارائه کردند و تحقیقات قضایی مانیتوبا آن را به‌شدت محکوم کرد، سیاست‌های دولت در این رابطه در اواسط ۱۹۸۰ پایان یافت. در سال ۱۹۸۵، دستیار قاضی ارشد، ادوین کیملمن که سرپرستی تحقیقات مانیتوبا را بر عهده داشت، موجب انتشار گزارشی به‌نام «فقدان مکان آرام/کمیتهٔ بازبینی فرزندخواندگی و استقرار کودکان بومی» شد که بیشتر به «گزارش کیملمن» معروف است. گزارش کیملمن انتقادی شدید به سیستم وقت حفاظت از کودک در مانیتوبا و شیوه‌های به‌کاررفته از سوی مددکاران اجتماعی و آژانس‌ها بود. مشخص شده بود که آژانس‌های غیربومی مانیتوبا مادران را مجبور می‌کردند که برای بازپس‌گرفتن حضانت فرزندانشان مستقل از شیوهٔ سنتی این قبایل یعنی سکونت چند نسل در کنار یکدیگر، به‌صورت مجرد زندگی کنند. کیملمن بیان می‌کند که چنین خواسته‌‌ای با الگوهای مراقبت از فرزند بومیان در تضاد است. در سنت بومی، مادر جوان حق دارد مورد مراقبت مادر خودش قرار بگیرد. از مادربزرگ، پدربزرگ، خاله‌، عمه‌، عمو و دایی‌ انتظار می‌رود نیازهای عضو جدید خانواده را برآورده کنند و در لذت پرورش کودک شریک باشند. پافشاری برای جداسازی مادر از خانواده‌اش در زمانی که بیشترین نیاز به آن‌ها را حس می‌کند، خواسته‌ای غیرواقعی و ظالمانه است. مادران متأهل نیز حق نداشتند در مناطق بومی‌نشین ساکن شوند. آن‌ها باید ثابت می‌کردند که پدر فرزندشان یک بومی دارای وضعیت قانونیِ ثبت‌شده است. گزارش کیملمن ۱۰۹ توصیه برای حل مشکل ارائه کرد و چنین سیستمی را یک نسل‌کشی فرهنگی توصیف کرد. افراد بالغی که تحت تأثیر این سیاست‌ها قرار گرفته بودند، کم‌کم صحبت دربارهٔ فقدان‌ها، ازدست‌رفتن هویت فرهنگی، قطع تماس با خانواده‌ها و دیگر مشکلاتشان را آغاز کردند.

از آن زمان، پرونده‌های قضایی متعددی دربارهٔ سرپرستی تحت سیاست اسکوپ سیکستیز در کانادا تشکیل شده است. ازجمله می‌توان به مجموعه‌ای از شکایت‌های گروهی در پنج استان اشاره کرد، مانند پرونده‌ٔ شکایتی که در سال ۲۰۱۱ در بریتیش کلمبیا ثبت شد. رئیس قبیلهٔ بیوهاوس ملل نخستین، به‌نام مارسیا براون مارتل، شاکی اصلی شکایت گروهی سال ۲۰۰۹ در انتاریو بود. در ۱۴ فوریهٔ ۲۰۱۷، قاضی دادگاه عالی انتاریو، ادوارد بلوبابا، اینچنین حکم داد که دولت مسئول ضرر ناشی از سیاست رفاهی کودک در دههٔ ۶۰ است و در ۶ اکتبر ۲۰۱۷، ۸۰۰ میلیون دلار غرامت برای پروندهٔ مارتل اعلام شد. به‌دلیل اینکه مِیتی‌ها و بومیان فاقد وضعیت قانونی* در آن توافق قید نشده‌‌اند، شبکهٔ ملی بومیان بازمانده از سیستم رفاهی کودک – گروهی تحت رهبری بازماندگان اسکوپ سیکستیز مستقر در اتاوا – خواهان عدم پذیرش این غرامت‌اند، مگر اینکه شامل همهٔ بومیانی شود که از خانه‌هایشان گرفته شدند و به‌اجبار به فرزندخواندگی سپرده شدند.

از کودکان اسکوپ سیکستیز می‌توان به ریچارد کاردینال اشاره کرد. ریچارد از بومیان مِیتی بود که در آلبرتا به دنیا آمده بود و از چهارسالگی تحت برنامهٔ رفاهی کودک، ۲۸ بار به خانواده‌ها، تسهیلات و پناهگاه‌های مختلف سپرده شد. ریچارد در ۲۶ ژوئن ۱۹۸۴ وقتی تنها ۱۷ سال داشت خودش را حلق‌آویز کرد. سیدنی دیون یکی دیگر از این کودکان از نژاد بومی بود که به خانواده‌ای در آمریکا سپرده شد. سیدنی پس‌انداز کرد و برای یافتن خانواده‌اش به کانادا بازگشت، اما در مرز کانادا از ورود او جلوگیری کردند. به او گفته شد که گواهی تولد کانادایی ندارد و اسمش نیز تغییر کرده است، در نتیجه مدرکی وجود ندارد که ثابت کند او شهروند کاناداست. سیدنی برای بار دوم تلاش کرد و این‌بار موفق به ورود شد. 

فیلم‌ها و مستندات بسیاری دربارهٔ این وقایع ساخته شده‌اند. یکی از این برنامه‌ها، یک مجموعهٔ تلویزیونی به‌نام «قدرت بومی» است که تهیه‌کنندهٔ آن، ناکوست، از کودکان نژاد کری است که در ساسکاچوان زندگی می‌کرد. او در سه‌سالگی به‌ خانواده‌ای یهودی در مونترآل سپرده شد. ناکوست درحال‌حاضر، مدیر اجرایی پناهگاه زنان بومی در مونترآل است و در سال ۲۰۱۴، شورای زنان مونترآل جایزهٔ زن سال را به او اعطا کرد. 

اما بازگردیم به مدارس شبانه‌روزی بومیان، در سال ۱۹۶۹، پس از سال‌ها به‌اشتراک‌گذاری قدرت با کلیساها، وزارت امور بومیان (DIA) ادارهٔ نظام مدارس شبانه‌روزی را به‌تنهایی بر عهده گرفت و آخرین مدرسه‌ای که از سوی دولت اداره می‌شد، در سال ۱۹۹۶ تعطیل شد. 

برآورد شده است که طی حیات این مدارس، ۱۵۰ هزار کودک بومی در این مدارس شبانه‌روزی تحصیل کردند. در تمام این دوران، والدین و خانواده‌های کودکان بومی در مقابل نظام مدارس شبانه‌روزی مقاومت می‌کردند و در بعضی موارد کودکان را از مقامات پنهان می‌کردند که منجر به اجباری‌شدن حضور کودکان بومی بین سنین ۷ تا ۱۶ سال در این مدارس شد. این قانون چند سال بعد با اصلاح قوانین بومیان لغو شد، اما مسئولان و مقامات همچنان قادر به ایجاد فشار در این موضوع بودند. 

دانش‌آموزان در این مدارس با انواع سوءاستفاده‌های فیزیکی و جنسی از طرف معلمان و مقامات روبه‌رو می‌شدند. آن‌ها از سوءتغذیه و قوانینِ سخت رنج می‌بردند که در هر نوع مدرسهٔ دیگری قابلِ‌قبول نبود. تنبیه‌های بدنی اغلب با این اعتقاد توجیه می‌شد که این تنها راه نجات روح آن‌ها از سرکشی، متمدن‌کردن وحشی‌ها و تنبیه فراریان است. در بسیاری از مواقع، تنبیه کودکان به جراحت یا مرگ آن‌ها منتهی می‌شد. جمعیت بیش‌ازحد، بهداشت نامطلوب، سیستم گرمایشی ناکافی و کمبود مراقبت‌های بهداشتی منجر به رشد تعداد مبتلایان به آنفلوآنزا و سل می‌شد که در یک مورد، میزان مرگ‌ومیر مدرسه‌ای را به ۶۹ درصد رساند. دانش‌آموزان از صحبت‌کردن زبان بومی حتی در بین دوستان خود و خارج از کلاس درس محروم شده بودند تا به‌این ترتیب انگلیسی یا فرانسوی بیاموزند و زبان آن‌ها نیز فراموش شود. در بعضی از مدارس، کودکان به‌جرم استفاده از زبان خود و یا برای انجام مذاهب غیرمسیحی مورد خشونت فیزیکی قرار می‌گرفتند. دیدار با خانواده‌ها در حضور مقامات مدارس صورت می‌گرفت و کودکان موظف بودند فقط به‌زبان انگلیسی صحبت کنند. والدین بومی‌ای که قادر به صحبت‌کردن به این زبان نبودند، نمی‌توانستند با فرزندان خود ارتباط برقرار کنند.

تا اواخر دههٔ ۱۹۵۰، زمانی که دولت فدرال به‌شیوهٔ ادغام مدرسهٔ روزانه تغییر سیاست داد، مدارس شبانه‌روزی با کمبود سرمایهٔ مالی روبرو بودند و اغلب به کار اجباری دانش‌آموزان برای حفظ امکاناتشان تکیه داشتند، گرچه کار اجباری در ظاهر به‌عنوان نوعی آموزش برای مهارت‌های حرفه‌ای ارائه می‌شد. مرگ‌و‌میر در مدارس شبانه‌روزی شایع بود. تعداد واقعی مرگ‌و‌میرها نامشخص باقی مانده است که ناشی از گزارشات متناقض مقامات مدرسه و ازبین‌رفتن مدارک پزشکی و اداری است. در این دوره، که بیش از صد سال طول کشید، بیش از سی درصد کودکان بومی (حدود ۱۵۰٬۰۰۰ کودک) در مدارس شبانه‌روزی قرار گرفتند و تعداد مرگ‌ومیر مرتبط با مدارس را می‌‌توان بین ۳٬۲۰۰ تا ۶٬۰۰۰ برآورد کرد. هرچند، بر اساس تحقیقات کمیسیون حقیقت‌یابی و اصلاح (TRC)، نزدیک به یا بیش از ۶٬۰۰۰ دانش‌آموز فقط در اثر بیماری از بین رفته‌اند.

در طول قرن بیست‌و‌یکم، جزئیات بدرفتاری با دانش‌آموزان بارها از سوی مقامات دولتی در مورد شرایط مدارس و همچنین در رسیدگی‌های پرونده‌های مدنی منتشر شد که در این پرونده‌ها، بازماندگان به‌دنبال جبران خسارت برای سوء‌استفادهٔ متحمل‌شده بودند. پس از تعطیل‌شدن بیشتر مدارس شبانه‌روزی توسط دولت در دههٔ ۱۹۶۰، تلاش فعالان و مورخان بومی، موجبِ افزایش آگاهی عموم مردم از آسیب‌های مدارس شبانه‌روزی و همچنین مسئول‌شناخته‌شدن دولت و عذرخواهی کلیسا و حل‌و‌فصل قانونی، شد. در سال ۲۰۱۱، چنانچه در تحقیقات کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط منعکس شده است، قاضی موری سینکلر به روزنامهٔ تورنتو استار گفت که آنچه وی را شگفت‌زده کرده است، کودکان گمشده بود؛ تعداد بی‌شماری کودک در مدارس جان می‌باختند، اما خبر مرگ آن‌ها به خانواده‌هایشان گزارش نمی‌شده است.

در گزارش کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط به کودکان گمشده و قبرهای بی‌نام‌ونشان و همچنین تأثیر ماندگار این مرگ‌ها بر خانواده‌های قربانیان و در نتیجه ازمیان‌رفتن زبان و فرهنگ بومیان کانادا اشاره شده است. تأیید اشتباهات انجام‌شده در سیستم مدارس شبانه‌روزی در دههٔ ۱۹۸۰ آغاز شد. شورای عمومی کلیسای متحد کانادا به درخواست مردم بومی در سال ۱۹۸۶ پاسخ داد و از آن‌ها به‌خاطر بخشی از کارهای خود عذرخواهی کرد و در سال ۱۹۹۸ به‌طور خاص به‌خاطر نقشش در نظام مدارس شبانه‌روزی نیز ابراز تأسف کرد. پس از اعلام عذرخواهی رسمی استفان هارپر، نخست‌وزیر پیشین کانادا، بار دیگر جاستین ترودو به‌عنوان نخست‌وزیر جدید در سال ۲۰۱۷ از خانواده‌ها و بازماندگان آن‌ها طی مراسمی رسمی عذرخواهی کرد. 

در سال‌های اخیر بسیاری از مقامات مذهبی، آموزشی و استانی کانادا از جمعیت بومیان عذرخواهی کرده‌اند. بسیاری نیز در صدد جبران اشتباهات خود برآمده‌اند. در ژانویهٔ ۱۹۹۸ دولت بیانیهٔ مصالحه‌جویی صادر کرد که شامل عذرخواهی از تمامی کسانی می‌شد که در مدارس شبانه‌روزی مورد آزار جسمی و جنسی قرار گرفته بودند. دولت کانادا تا ژانویهٔ سال ۲۰۱۷، حدود ۳٫۱ میلیارد دلار خسارت به بازماندگان پرداخت کرده است. همچنین «بنیاد شفابخشی بومیان» با ۳۵۰ میلیون دلار برای تأمین مالی پروژه‌های شفابخشی برای آسیب‌دیدگان آزار جنسی تأسیس شد.

سفر پاپ فرانسیس به کانادا

پاپ فرانسیس از ۲۴ تا ۲۹ ژوئیهٔ ۲۰۲۲ با توقف در استان‌های آلبرتا، کبک و قلمرو نوناووت از کانادا دیدن کرد. این سفر عمدتاً بر عذرخواهی رسمی به‌دلیل نقش کلیسای کاتولیک در سیستم مدارس شبانه‌روز بومیان کانادا و آشتی با مردمان بومی این کشور متمرکز بود. این اولین سفر رسمی یک پاپ به کانادا از سال ۲۰۰۲ بود؛ زمانی که پاپ ژان پل دوم به‌مناسبت روز جهانی جوانان از تورنتو دیدار کرد.

پیش‌زمینه

این دیدار در ماه مهٔ ۲۰۲۲، پس از دیدار پاپ فرانسیس با هیئتی از رهبران بومی کانادا و بازماندگان مدارس شبانه‌روزی بومیان در واتیکان اعلام شد. در آن جلسه، او به‌خاطر رفتار اعضای کلیسا که در سیستم مدارس شبانه روزی بومیان کانادا، نقش داشتند، عذرخواهی کرد و از طرف اعضای آن هیئت دعوت شد تا در خاک کانادا عذرخواهی رسمی انجام بدهد. پاپ این سفر را «زیارت توبه» با هدف کمک به «فرایند شفا و آشتی با مردمان بومی» توصیف کرد.

برنامهٔ سفر

۲۴ ژوئیه: ورود به ادمونتون و استقبال رسمی

پاپ فرانسیس اندکی پس از ساعت ۱۱ صبح به‌وقت محلی، پس از پرواز ده‌ساعته از رم، در فرودگاه بین‌المللی ادمونتون فرود آمد. جاستین ترودو، نخست‌وزیر وقت، و مری سایمون، فرماندار کل، که خودش از بومیان کاناداست، به استقبال او در فرودگاه ادمونتون رفتند. در طول این مراسم، او با چندین سیاستمدار، بازماندگان مدارس شبانه‌روزی و رهبران بومی، دیدار و گفت‌وگو کرد. سپس پاپ به مدرسهٔ مذهبی سنت جوزف در ادمونتون، که اقامتگاه او در استان آلبرتا بود، همراهی شد.

۲۵ ژوئیه: لب بخشایش از بومیان ادمونتون

در صبح این روز، پاپ فرانسیس از منطقهٔ ماسکوئتسیش (Maskwacis)، در جنوب ادمونتون که زمانی محل مدرسه شبانه‌روزی ارمینسکین، یکی از بزرگ‌ترین مدارس شبانه‌روزی در کانادا بود، دیدار کرد. او در جلسه‌ای خصوصی با رهبران در یک کلیسای محلی شرکت کرد و از گورستان ملت ارمینسکین کری بازدید و در آنجا دعا کرد. سپس مراسمی در فضایی نزدیک محل مدرسهٔ شبانه‌روزی برگزار شد، جایی که پاپ فرانسیس از بازماندگان مدارس شبانه‌روزی عذرخواهی کرد. او سیاست «ویرانگر» مدارس شبانه‌روزی را تصدیق کرد و برای «شرارت بسیاری از مسیحیان» علیه مردم بومی طلب بخشش کرد. او همچنین گفت که عذرخواهی تنها نخستین گام است و باید یک «تحقیق جدی» در مورد آنچه در گذشته اتفاق افتاده انجام شود. سخنان پاپ فرانسیس به‌زبان اسپانیایی که زبان مادری او بود ایراد شد و از طریق یک مترجم در مقابل تماشاگرانی که از سوی سی‌بی‌سی هزاران نفر شمارش می‌شد، ترجمه شد. ازجمله شرکت‌کنندگان در این مراسم بازماندگان مدرسه‌های شبانه‌روزی و اعضای خانواده‌شان بودند. ترودو و سایمون نیز همراه با دیگر سیاستمداران و رهبران بومی در این مراسم حضور داشتند. در این مراسم ویلی لیتلچایلد، یکی از بازماندگان مدارس شبانه‌روزی و عضو سابق کمیسیون حقیقت و آشتی کانادا (TRC)، یک کلاه سنتی بومی را به پاپ فرانسیس هدیه کرد.

پاپ فرانسیس در سخنانش گفت: «من اینجا هستم زیرا اولین گامِ «زیارت توبهٔ» من در میان شما این است که دوباره استغفار کنم و یک بار دیگر به شما بگویم که عمیقاً متأسفم. متأسفم برای روش‌هایی که متأسفانه بسیاری از مسیحیان از ذهنیت استعمارگر قدرت‌هایی که مردمان بومی را سرکوب می‌کردند، حمایت کردند. من متأسفم و به‌ویژه طلب بخشش می‌کنم برای شیوه‌هایی که بسیاری از اعضای کلیسا و جوامع دینی، به‌ویژه از طریق بی‌تفاوتی‌شان، در پروژه‌های تخریب فرهنگی و همسان‌سازی اجباری که از سوی دولت‌های آن زمان ترویج می‌شد و در سیستم مدارس شبانه‌روزی به اوج خود رسید، همکاری کردند.»

بعد از این دیدار پاپ به ادمونتون بازگشت و از کلیسای قلب مقدس مردمان نخستین، کلیسایی که ترکیبی از آیین‌های کاتولیک و بومی است، دیدار کرد.

۲۷ و ۲۸ ژوئیه: دیدار از کبک

پاپ فرانسیس وارد کبک‌سیتی شد و درست قبل از ساعت ۳ بعدازظهر در فرودگاه بین‌المللی ژان لساژ فرود آمد. فرانسوا لوگو، نخست‌وزیر کبک و سایر مقامات از او استقبال کردند و او به‌سمت سیتادل کبک رفت. جایی که جاستین ترودو و مری سایمون به استقبال او رفتند.

ترود در این مراسم گفت که عذرخواهی پاپ «تأثیر بزرگی» داشت، اما اشاره کرد که باید کارهای بیشتری انجام شود، و گفت که TRC خواستار «عذرخواهی برای نقشی که کلیسای کاتولیک رم، به‌عنوان یک نهاد، در بدرفتاری با آزار معنوی، فرهنگی، عاطفی، جسمی و جنسی کودکان بومی در مدارس شبانه‌روزی از سوی کلیساها متحمل می‌شدند» است. مری سایمون پس از آن سخنرانی کرد و گفت که این دیدار نشان داد که کلیسا متعهد به «آشتی، شفا، امید و تجدید رابطه» با مردم بومی است، اما این دیدار در نهایت، نتیجهٔ «شجاعت و انعطاف» مردم بومی بود و نه هدیه‌ای از سوی کلیسا. سخنرانی پاپ فرانسیس بر تأکید بر عذرخواهی برای اقدامات «مؤسسات کاتولیک محلی» که مسئول سیستم مدارس شبانه‌روزی بودند، متمرکز بود. بر اساس گزارش تورنتو استار، پاپ همچنین با اشاره به اینکه واتیکان و کلیساهای محلی متعهد به ترویج فرهنگ بومی و «همراهی معنوی» هستند، «عذرخواهی بیشتری کرد.» او همچنین متعهد شد که به «روش مناسب» به درخواست‌های TRC پاسخ دهد.

مراسم عشای ربانی عصر روز ۲۸ ژوئیه، در کلیسای جامع نوتردام در کبک با حضور کاردینال‌های کاتولیک، اسقف‌ها و دیگر اعضای روحانیون برگزار شد. پاپ فرانسیس در سخنان خود در طول مراسم، برای اولین‌بار «آزار جنسی افراد زیر سن قانونی و افراد آسیب‌پذیر» را که از سوی اعضای کلیسای کاتولیک در مدارس شبانه‌روزی انجام شده است، تصدیق کرد. وی ادامه داد: «با اندیشیدن به روند شفا و آشتی با برادران و خواهران بومی خود، جامعهٔ مسیحی دیگر هرگز نمی‌تواند به خود اجازه دهد که به این ایده که یک فرهنگ بر دیگران برتری دارد یا استفاده از روش‌های اجبار دیگران مشروع است، آلوده شود.»

۲۹ ژوئیه: بازدید از ایکالویت، و خروج از کانادا

بعدازظهر ۲۹ ژوئیه، پاپ فرانسیس به ایکالویت، پایتخت نوناووت، سفر کرد. او ابتدا به‌طور خصوصی با گروهی از بازماندگان مدارس شبانه‌روزی در داخل مدرسهٔ ابتدایی ناکاسوک، که شامل کمیسر سابق نوناووت، پیتا ایرنیک بود، ملاقات کرد. پاپ سپس در یک رویداد اجتماعی در خارج از مدرسه شرکت کرد که شامل رقص سنتی اینوئیت و آواز گلویی بود در پایان این مراسم، او بار دیگر سخنرانی کرد که در آن مجدداً برای «شرارت» انجام‌شده از سوی اعضای کلیسای کاتولیک در سیستم مدارس شبانه‌روزی عذرخواهی کرد. در طول سخنرانی، پاپ فرانسیس در اینوکتیتوت گفت «متاسفم» که تشویق جمعیت را برانگیخت. او سخنرانی را با گفتن «متشکرم» در اینوکتیتوت به پایان رساند. این دیدار تقریباً چهار ساعت به طول انجامید، و هواپیمای پاپ حدود ۹۰ دقیقه دیرتر از برنامه به مقصد رم حرکت کرد.

در زمان پرواز بازگشتش به رم، از پاپ فرانسیس پرسیده شد که آیا از کلمهٔ «نسل‌کشی» برای توصیف آنچه در سیستم مدارس شبانه‌روزی رخ داده است، استفاده می‌کند یا خیر. او پاسخ داد: «درست است، من از این کلمه استفاده نکردم زیرا به ذهنم خطور نکرده بود، اما نسل‌کشی را توصیف کردم و برای این کار که نسل‌کشی است، عفو و بخشش خواستم. مثلاً این را هم محکوم کردم: بردن بچه‌ها و تغییر فرهنگ، تغییر ذهنیت‌ها، تغییر سنت‌ها، تغییر نژاد. واژهٔ نسل‌کشی، واژه‌ای فنی است، من از آن استفاده نکردم، چون به ذهنم نرسید. درست است. این نسل‌کشی است. همه‌ آرام باشید. می‌توانید بگویید من این را گفتم. این نسل‌کشی است.»

*به بومیانی اطلاق می‌شود که اسامی آن‌ها به‌دلایل مختلفی نزد دولت فدرال ثبت نشده است یا با قبایلی که با پادشاهی کانادا عهدنامه امضاء کرده‌اند، نسبتی ندارند.

منابع:

https://en.wikipedia.org/wiki/Canadian_Indian_residential_school_system

https://en.wikipedia.org/wiki/Sixties_Scoop

https://en.wikipedia.org/wiki/Visit_by_Pope_Francis_to_Canada

نوشته روزی که پاپ فرانسیس به «نسل‌کشی» بومیان کانادا اذعان کرد اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

حادثهٔ «کوماگاتا مارو»، که از آن به‌عنوان فصلی تاریک در تاریخ مهاجرت کانادا یاد می‌شود، ماجرایی است که در سال ۱۹۱۴ برای یک کشتی بخار ژاپنی به‌همین نام رخ داد. این کشتی که حرکت خود را از هنگ کنگ، به‌عنوان یکی از مستعمرات وقت بریتانیا، آغاز کرده بود به‌همراه ۳۷۶ مسافر از پنجاب هندوستان (یکی دیگر از مستعمرات وقت بریتانیا) که عمدتاً کهنه‌سربازان هندی ارتش بریتانیا بودند، از مسیر شانگهای و یوکوهاما خود را به بندر ونکوور رساند. این کشتی در سحرگاه روز ۲۳ ماه مه وارد بندرگاه شد و در عرض چند ساعت در یک کیلومتری ساحل و در نزدیکی ساختمان مهاجرت خیابان بورارد لنگر انداخت. تمام مسافران پس از سفری طولانی و طاقت‌فرسا در اقیانوس آرام آمادهٔ قدم‌گذاشتن به خاک کانادا بودند. آن‌ها پس از سال‌ها خدمت به امپراتوری، خود را شهروند بریتانیا قلمداد می‌کردند و به‌گفتهٔ گرودیت سینگ، تاجر سیک ساکن هنگ کنگ که تمام هزینهٔ عزیمت کشتی به کانادا را پرداخته بود، به‌عنوان شهروند امپراتوری بریتانیا حق داشتند به هر نقطه از امپراتوری سفر کنند.

اما انتظار این مسافران بسیار بیشتر از آنچه تصور می‌شد به‌طول انجامید. در نهایت به‌جز ۲۴ نفر از مسافران، که در حقیقت افرادی بودند که به کانادا برمی‌گشتند، سایر مسافران آسیایی‌تبار هرگز حق قدم‌گذاشتن به ساحل کانادا را پیدا نکردند. مقامات وقت کانادا کشتی را به زندانی شناور روی آب تبدیل کردند. روزنامهٔ آن زمان «Vancouver troubles» در مقاله‌ای به این حادثهٔ تأسف‌بار اشاره کرد و آن را یکی از ننگین‌ترین و تاریک‌ترین فصل‌های تاریخ مهاجرت به کانادا خواند. این کشتی حتی اجازه پیدا نکرد در اسکلهٔ ونکوور پهلو بگیرد. اولین افسر ادارهٔ مهاجرت که وارد این کشتی شد فرد تیلور نام داشت. او از دیدار خود گزارشی آماده کرد و پس‌ از آن در حالی‌که نخست‌وزیر کانادا، رابرت بوردن، تصمیم خود را گرفته بود، ریچارد مک‌براید، عضو ارشد حزب محافظه‌کار در بریتیش کلمبیا، طی یک سخنرانی اعلام کرد که مسافران آن کشتی هیچ‌گاه اجازهٔ ورود به خاک کانادا را پیدا نخواهند کرد. آقای اچ. اچ. استیونس، یکی از نمایندگان حزب محافظه‌کار در پارلمان، جلسه‌ای عمومی ترتیب داد تا به‌هر نحو ممکن از پیاده‌شدن مسافران این کشتی جلوگیری کند و از دولت خواست حتی اجازهٔ پهلوگرفتن کشتی در آب‌های کانادا را لغو کند و هرچه سریع‌تر کشتی را به هندوستان برگرداند. استیونس همراه با مدیر بخش مهاجرت، مالکوم آر. جِی.، تمام تلاش خود را به‌ کار گرفتند تا از پیاده‌شدن مسافران جلوگیری کنند. این تلاش‌ها و هجمهٔ سیاسی باعث شد با مسافران کشتی برخوردهای بسیار بدی شود و تاریخ حرکت آن‌ها بیشتر به تعویق بیفتد، تا اینکه در نهایت با دخالت وزیر کشاورزی، مارتین بورِل، نمایندهٔ منطقهٔ یِیل-کاریبو، موضوع فیصله پیدا کرد.

در این فاصله، یک «کمیتهٔ ساحلی» توسط حسن رحیم و سوهان لال پاتاک تشکیل شد و جلسات اعتراضی در کانادا و ایالات‌متحده ترتیب داده شد. در یکی از این جلسات در دومینیون هال ونکوور تصمیم گرفته شد که اگر مسافران اجازهٔ ورود به ساحل پیدا نکنند، تمام هندی‌های مقیم کانادا همراه آن‌ها به هندوستان بازگردند و علیه دولت بریتانیا شورش کنند. یکی از مأموران مخفی دولت بریتانیا که در این جلسه به‌صورت مخفیانه حضور پیدا کرده بود، با اتاوا و لندن تماس گرفت. در پایتخت این‌گونه برداشت شد که عده‌ای شورشی روی کشتی حضور دارند و این باعث پیچیده‌ترشدن مسئله شد.

کمیتهٔ ساحلی در نهایت موفق شد ۲۲ هزار دلار کمک مالی جمع‌آوری کند و با کمک جی. ادوارد بِرد از طرف مونشی سینگ، یکی از مسافران کشتی، پرونده‌ای علیه ادارهٔ مهاجرت و مستعمرات کانادا تشکیل دهند. اما در نهایت دادگاه تجدیدنظر بریتیش کلمبیا با اکثریت آرا این اداره را از هر گونه خطا مبرا دانست.

پس از جلسهٔ دادگاه ادوارد بِرد، سیاست دولت وقت کانادا در مورد این مسافران را این‌گونه بیان کرد: «تنها حدسی که می‌توانم بزنم این است که دولت از اتاوا به مقامات مهاجرت دستور داده موضوع را به تعویق بیندازند و تا حد ممکن معطل کنند تا در نهایت مسافران کشتی پس از دچارشدن به قحطی مجبور به ترک بندر و بازگشت به کشور خود شوند… آن‌ها از قانون و هرج‌ومرج‌طلب‌ها صحبت می‌کنند. اما در حال حاضر هیچ‌کس بیشتر از مقامات ادارهٔ مهاجرت، که قانون مهاجرت کانادا را نقض می‌کند، به هرج‌ومرج در این کشور دامن نمی‌زند.»

پس‌ از آن، به‌دستور دولت در روز ۱۹ ژوئیه پلیس سعی کرد کشتی را تصرف کرده و از آب‌های بریتیش کلمبیا خارج نماید اما مسافران عصبانی هندی، که کاپیتان ژاپنی را از مقامش عزل کرده بودند، با پرتاب زغال‌سنگ به افراد پلیس حمله کردند.

در نهایت «اچ‌اِم‌سی‌اس رینبو»، تنها ناو جنگی کانادا در ساحل غربی، مأموریت پیدا کرد این موضوع را خاتمه دهد و کشتی را مجبور به بازگشت به هندوستان کند. این ناو جنگی که نیروهایی از لشکر یازدهم، لشکر هفتاد و دوم و لشکر ششم را بر روی عرشه داشت، بالاخره کشتی را مجبور به بازگشت به هندوستان کرد.

کشتی کوماگاتا مارو (کشتی دورتر در سمت چپ) توسط ناو جنگی «اچ‌اِم‌سی‌اس رینبو» (بزرگ‌ترین کشتی در تصویر) و قایق‌های کوچک اسکورت می‌شود.

سرانجام در ۲۷ دسامبر ۱۹۱۴ کوماگاتا مارو به کلکته رسید. پس از ورود به بندرگاه یک قایق جنگی بریتانیایی کشتی را متوقف کرد و مسافران را تحت مراقبت نظامی قرار داد. دولت بریتانیایی محلی نه‌تنها به مسافران این کشتی به چشم قانون‌شکن نگاه می‌کرد، بلکه اعتقاد داشت این افراد خطرناک‌اند و ممکن است آغازگر شورشی سیاسی باشند. پس از پهلوگرفتن کشتی، پلیس برای بازداشت بابا گوردیت سینگ و بیست نفر دیگر که گمان می‌شد رهبر مسافران کشتی باشند، اقدام کرد. پس از مقاومت بابا گوردیت سینگ، یکی از دوستانش به پلیس حمله‌ور شد و شورشی عمومی درگرفت. با شکل‌گیری شورش، افراد پلیس اقدام به شلیک کردند و نوزده نفر از مسافران کشته شدند. برخی موفق به فرار شدند و سایر مسافران تحت بازداشت پلیس قرار گرفته و به زندان منتقل شدند. این حادثه با عنوان «شورش باج باج» شناخته می‌شود. پس‌ از آن، گوردیت سینگ موفق به فرار شد و تا سال ۱۹۲۲ به‌صورت مخفیانه زندگی کرد، اما ماهاتما گاندی از او خواست به‌عنوان یک «میهن‌پرست واقعی» باعزت خود را تسلیم کند. گوردیت سینگ هم این کار را کرد و پس از محاکمه پنج سال دیگر از زندگی خود را در زندان گذراند.

در سال ۱۹۵۲ دولت هندوستان برای کشته‌شدگان کوماگاتا مارو در نزدیکی «باج باج» بنای یادبودی ساخت که شخص نخست‌وزیر، جواهر لعل نهرو، آن را افتتاح نمود.

در سال ۱۹۸۹، یعنی ۷۵ سال پس از بازگرداندن کشتی کوماگاتا مارو، پلاکی به یاد مسافران این کشتی در معبد سیک‌ها در ونکوور قرار داده شد. پنج سال بعد و در هشتادمین سالگرد این حادثه، پلاک دیگری در بندرگاه ونکوور گذاشته شد.

در ۲۳ ژوئیه سال ۲۰۱۲ از بنای یادبود حادثهٔ کوماگاتا مارو پرده‌برداری شد که در نزدیکی پلکان «سی‌وال» که به ساختمان غربی مرکز همایش‌های ونکوور منتهی می‌شود، قرار دارد.

به همت جامعهٔ خالصه دیوان، فاز اول موزهٔ کوماگاتا مارو هم در ماه ژوئن همان سال در معبد خیابان راس افتتاح شد.

در اول مهٔ سال ۲۰۱۴ به‌مناسب ۱۰۰ سالگی این حادثه تمبری به‌افتخار مسافران این کشتی منتشر شد.

از سال ۲۰۰۶ تا به امروز مقامات کانادایی در جلسات غیررسمی چندین بار از جامعهٔ هندی کانادایی به‌دلیل وقوع این حادثه عذرخواهی کرده‌اند، اما برخی از اعضای جامعهٔ سیک کانادا انتظار داشتند این عذرخواهی‌ها در پارلمان و به‌شکل رسمی انجام شود؛ در نهایت وزیر امور خارجه، جیسون کنی، اعلام کرد: «عذرخواهی انجام گرفته و دیگر تکرار نخواهد شد.» با این‌ وجود، در نهایت در ۱۸ مهٔ ۲۰۱۶ جاستین ترودو، نخست‌وزیر کانادا، طی یک سخنرانی در مجلس عوام از جامعهٔ هندی کانادایی عذرخواهی کرد.

در ۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۹ شورای شهر سوری که جمعیت هندی‌تبار قابل‌ملاحظه‌ای دارد، در مصوبه‌ای بخشی از خیابان 75A در این شهر را «Komagata Maru Way» نامید. همچنین در ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۰ تابلویی از تصاویر این واقعه با عنوان «یادبود کوماگاتا مارو» در پارک نیکلسون در شهر سوری نصب شد و تابلوی مشابه دیگری هم در پلازایی در شمال شهر دلتا نصب شد.

به‌دنبال رایزنی‌های راج سینگ تور، سخنگو و نایب‌رئیس انجمن نوادگان کوماگاتا مارو، در ۲۳ مهٔ ۲۰۲۱ شهر سوری، شهر ونکوور و دولت بریتیش کلمبیا این روز را روز «یادبود کوماگاتا مارو» نامیدند. همچنین شهرهای برنابی و پورت کوکئیتلام هم همه‌ساله ۲۳ ماه مه را روز «یادبود کوماگاتا مارو» نامیده‌اند.

منبع: ویکی‌پدیا

نوشته کوماگاتا مارو – برگی سیاه در تاریخ مهاجرت به کانادا اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

رسانهٔ همیاری – ونکوور

به‌دنبال کشف بقایای اجساد ۲۱۵ کودک در محوطهٔ یکی از مدارس پیشین شبانه‌روزی بومیان در شهر کملوپس بریتیش کلمبیا، جامعهٔ کانادا در بهت فرو رفت. اغلب دولتمردان کانادا در هر سه ردهٔ فدرال، استانی و شهری از این خبر ابراز انزجار کردند. این خبر در بین مردم کانادا و جامعهٔ ایرانیان کانادا نیز واکنش‌های زیادی برانگیخت. به همین مناسبت گفت‌وگویی داشتیم با آنجلا وایت، مدیر اجرایی انجمن بازماندگان مدارس شبانه‌روی بومیان در بریتیش کلمبیا، تا از زبان او که سازمان متبوعش سال‌هاست با بازماندگان این مدارس ارتباط است و به آنان خدمات ارائه می‌کند، دربارهٔ این مدارس بیشتر بدانیم که توجه شما را به این گفت‌وگو جلب می‌کنیم.

با سلام و سپاس از وقتی که برای این گفت‌وگو گذاشتید و با ابراز همدردی و همبستگی با شما و جامعهٔ بومیان کانادا به‌دلیل پیدا شدن اجساد ۲۱۵ کودک در نزدیکی مدرسه‌ای در کملوپس، ممنون می‌شویم پیش از هر چیز کمی خودتان را برای خوانندگان معرفی کنید و بفرمایید از چه زمانی به‌عنوان مدیر اجرایی انجمن بازماندگان مدارس شبانه‌روی بومیان^۱ فعالیت می‌کنید؟

در این جهان پرشتاب برخی اوقات ممکن است از ارزش چیزهایی که پیش از ما رخ داده‌اند غافل شویم. به‌همین ترتیب می‌خواهم پاسخم را این‌گونه آغاز کنم که من از قلمرو واگذارنشدهٔ اسکوامیش (Squamish)، ماسکوئیم (Musqueam) و سِلِیواتوت (Tsleil-Waututh) اقوام نخستین با شما صحبت می‌کنم. نام من آنجلا وایت است، نام سنتی‌ام هاکوم ما توک (Haakuum ma tuk) و از اقوام نخستینِ سنونیماکس (Snuneymuxw) هستم. من ۱۴ سال است که با انجمن بازماندگان مدارس شبانه‌روی بومیان کار می‌کنم و در ۴ سال اخیر مدیر اجرایی این انجمن بوده‌ام.

چرا به این سازمان پیوستید؟ آیا از اعضای نزدیک خانواده‌تان به‌نوعی از وجود این مدارس شبانه‌روزی آسیب دیده‌اند؟

به‌زبان ساده، باورم بر این است که کمک به کسانی که نیاز دارند، بسیار مهم است. به‌عنوان فرزند یکی از بازماندگان نظام مدارس شبانه‌روز بومیان، من از نزدیک با آسیب‌هایی که ساختار این نهاد سرکوبگر و بدرفتار، بر بومیان کانادا وارد کرده است، آشنا هستم. پدربزرگ و مادربزرگ‌، خاله‌ها و دایی‌هایم همه در مدارس مسکونی شبانه‌روزی تحصیل می‌کردند. آخرین به‌اصطلاح «مدرسه» در سال ۱۹۹۶، درست ۲۵ سال پیش بسته شد. این تأثیرات‌، به‌عنوان ضربهٔ روحی بر چند نسل، بازتاب یافته است – و توسط خودم و تا حدودی فرزندانم هم احساس شده است. میراث مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان بسیار گسترده و فراگیر است و هیچ‌کس سزاوار رنج‌بردن از آسیب‌های آن نیست.

لطفاً کمی دربارهٔ اهداف و خدمات انجمن بازماندگان مدارس شبانه‌روزی بومیان برایمان بگویید و اینکه از چه سالی آغاز به کار کرده، چند عضو دارد و تاکنون به چند تن از بازماندگان خدمات ارائه داده است؟

ما در انجمن بازماندگان مدارس شبانه‌روزی بومیان تلاش می‌کنیم از طریق ارزش‌های مبتنی بر فرهنگ و اصول راهنما برای بازماندگان، خانواده‌ها و جوامع‌، التیام و رشد جسمی‌، احساسی، فکری‌ و معنوی فراهم کنیم.

انجمن بازماندگان مدارس شبانه‌روزی بومیان سازمانی است که در سرتاسر بریتیش کلمبیا فعالیت می‌کند و به ارائهٔ حمایت‌های احساسی و خدمات به بازماندگان مدارس شبانه‌روزی بومیان و نسل‌های بعدی آن‌ها اختصاص دارد. ما همچنین در حال گسترش حوزهٔ کاری‌مان به کسانی هستیم که از مسائلی مانند مدارس روزانهٔ بومیان، زنان و دختران بومی کشته یا ناپدیدشده و اسکوپ دههٔ ۶۰‏^۲ آسیب دیده‌اند.

مأموریت ما این است که به‌طور عام به مردم اقوام نخستین در بریتیش کلمبیا و کانادا از طریق پشتیبانی از تحقیقات، آموزش‌، آگاهی‌رسانی، مشارکت و حمایت از عدالت و التیام‌بخشی، کمک کنیم تا به‌رسمیت شناخته شوند و در مقابل تأثیرات ابتدایی و بین‌ِ نسلی مدارس مسکونی به‌شیوه‌ای کل‌نگرانه توانمند شوند. انجمن ما با خدمات مشاوره، پشتیبانی در دادگاه، اطلاعات، ارجاع [به افراد و نهادهای ذی‌صلاح]، برگزاری کارگاه‌ها و موارد دیگر به بازماندگان کمک می‌کند.

ما در شماره‌های پیشین نشریه به مدارس شبانه‌روزی بومیان بر اساس اطلاعات موجود پرداخته‌ایم، ولی تاکنون این شانس را نداشته‌ایم تا از زبان کسی که مستقیماً با بازماندگان این مدارس در ارتباط بوده، به این موضوع بپردازیم. برای همین ممنون می‌شویم اگر اطلاعات مختصری دربارهٔ این مدارس و اینکه اطلاعات چه تعدادی از آن‌ها تاکنون مستند شده، از جمله اینکه چند مدرسه در بریتیش کلمبیا وجود داشته، چه تعداد قربانی داشته و چه تعداد خانواده را تحت تأثیر قرار داده است و اینکه فکر می‌کنید آیا منابع موجود و دردسترس همه مانند اطلاعات منتشرشده در رسانه‌ها یا ویکی‌پدیا آن‌طور که باید و شاید به این موضوع پرداخته‌اند و اطلاعات کافی و کامل در اختیار مخاطبان قرار داده‌اند یا نه، نظرتان را بگویید.

بگذارید این‌طور شروع کنم که بهترین اطلاعات در مورد تاریخ مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان از طریق مرکز ملی حقیقت‌یابی و مصاله‌جویی با بومیان (nctr.ca) و مرکز تاریخ و گفت‌وگوی مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان در دانشگاه بریتیش کلمبیا قابل دسترسی است (irshdc.ubc.ca). اما به‌عنوان جمع‌بندیِ اجمالی، بیش از ۱۵۰٬۰۰۰ کودک اقوام نخستین، اینوئیت و متیس در مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان در کانادا تحصیل کردند. دولت کانادا به وجود ۱۳۰ مؤسسه در کانادا و ۲۲ مؤسسه در بریتیش کلمبیا اذعان کرده است. ۴۴ مدرسه از ۱۳۰ مدرسه توسط کلیسای کاتولیک اداره می‌شدند، از آن‌جمله می‌توان به مدرسهٔ مسکونی شبانه‌روزی کملوپس اشاره کرد.

همهٔ ما از پیدا شدن اجساد ۲۱۵ کودک در نزدیکی مدرسه‌ای در کملوپس بهت‌زده‌ایم. پیش از هر چیز لطفاً بفرمایید آیا تخمینی از زمان به خاک سپرده‌شدن این کودکان وجود دارد؟ چرا این اجساد الان پیدا شده‌اند و نه خیلی زودتر؟ 

قبیلهٔ کملوپس ته سواپم (Tk’emlúps te Secwépemc) در حال حاضر تنها بخش کوچکی از اطلاعات را منتشر کرده است. آن‌ها با استفاده از رادار نفوذگر زمینی در حال کار با گروه‌های پزشکی قانونی هستند. مدرسهٔ شبانه‌روزی بومیان کملوپس از سال ۱۸۹۰ تا ۱۹۷۸ فعالیت داشت. آن‌ها قصد دارند اواخر ماه ژوئن یافته‌هایشان را در این خصوص منتشر کنند.

اینکه کشف بقایای اجساد این‌قدر طول کشید چندان مهم نیست، مهم این است که چرا برای بقیهٔ کشور این‌قدر طول کشید تا شهادت‌دادنِ دانش‌آموزان پیشین مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان را باور و به آن‌ها توجه کنند.

آیا فکر می‌کنید گورهای دسته‌جمعی بیشتری هم در آن محل یا مکان‌های دیگر این مدارس در بی‌سی و خارج از آن وجود داشته باشد؟

ما اطمینان داریم که بقایای کودکانی که هنوز پیدا نشده‌اند و به خانه بازنگشته‌اند، در جاهایی وجود دارد. پیش از این تخمین زده شده بود که ۶٬۰۰۰ کودک هنگام تحصیل در مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان جان خود را از دست داده‌اند. تاکنون بیش از ۴٬۱۰۰ کودک شناسایی شده‌اند. این‌ها لزوماً مانند بقایای بچه‌هایی که در این مکان‌ها دفن شده‌اند، گورهای دسته‌جمعی نیستند.

بازتاب پیدا شدن این گور دسته‌جمعی در بین اعضای انجمن شما و نیز جامعهٔ اقوام نخستین چه بوده است؟

بسیاری از بومیان از این خبر ناراحت شدند و به آن واکنش نشان دادند. خطوط بحران ما افزایش چشمگیری در تماس‌های تلفنی داشته است. با این حال، جوامع بومی از ناپدید شدن و مرگ کودکان هنگام حضور در این مدارس برای دهه‌ها آگاه بوده‌اند. کشف بقایای ۲۱۵ کودک در مدرسهٔ مسکونی شبانه‌روزی بومیان کملوپس متأسفانه آنچه را که جوامع بومی قبلاً می‌دانستند و گزارش کرده بودند، تأیید کرده است.

تقریباً همهٔ مقامات رسمی از نخست‌وزیر کانادا تا نخست‌وزیر استان و وزرا، از پیداشدن این اجساد ابراز انزجار کرده‌اند و نیز با بازماندگان و جامعهٔ بومیان کانادا ابراز همدردی و همبستگی کرده‌اند؛ نظرتان دربارهٔ این واکنش‌ها چیست؟ فکر می‌کنید در طول این سال‌ها دولت‌های فدرال و استانی اقدامات کافی در این زمینه انجام داده‌اند؟ چه اقدامات دیگری باید در این زمینه انجام بشود؟

ما از بیانیه‌های همبستگی و پشتیبانی قدردانی می‌کنیم، با این وجود آن‌ها را تشویق می‌کنیم که اقدامات بیشتری در جهت ترمیم روابط و مصالحه‌جویی انجام دهند. دولت کانادا هنوز به ۹۴ توصیهٔ ارائه‌شده توسط کمیسیون حقیقت‌یابی و مصالحه‌جویی با بومیان عمل نکرده است.

انتظار شما از مهاجران و به‌خصوص تازه‌مهاجرانی مانند جامعهٔ ایرانیان کانادا و ونکوور در این زمینه چیست؟ مردم ما چطور می‌توانند به بازماندگان این مدارس به‌طور خاص و نیز بازماندگان سایر اقدامات ناعادلانه علیه بومیان کمک کنند؟

ما در انجمن بازماندگان مدارس شبانه‌روزی بومیان معتقدیم که آموزش، پذیرش، وحدت و ارتباطات هم برای رشد کشور کانادا و هم مردم بومی حیاتی‌اند. اگر مردم می‌خواهند تغییری ایجاد کنند، آن‌ها را به انجام موارد زیر تشویق می‌کنیم:

• دربارهٔ تأثیرات سیستم مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان اطلاعات کسب کنید

• ۹۴ توصیهٔ کمیسیون حقیقت‌یابی و مصالحه‌جویی با بومیان را بخوانید

• با نمایندگان پارلمان فدرال و مقامات محلی‌تان تماس بگیرید

• فعالانه به افرادی از پیشینهٔ اقوام نخستین، اینوئیت و متیس گوش فرا دهید

• در برابر کلیشه‌ها، تعصبات و نژادپرستی سیستماتیک بایستید

• با خانواده و دوستان خود (حتی کودکان) گفت‌وگو کنید

• به بازماندگان این تروما و افراد مسن‌تر احترام بگذارید

• از سازمان‌های محلی تحت هدایت بومیان پشتیبانی کنید

• شکیبا، همدل و پذیرا باشید (این موضوع برای همه ناراحت‌کننده است)

• در جامعهٔ‌ حقیقی و مجازی (آنلاین) خود آگاهی‌رسانی کنید (نارنجی بپوشید)

آیا فکر می‌کنید حقوق بومیان در جامعهٔ امروز کانادا آن‌طور که باید و شاید رعایت می‌شود؟

کل جوامع بومی برای مصالحه‌جویی و آشتی با کانادا تلاش می‌کنند. بسیاری از مردم پا پیش گذاشته‌اند و حمایت و اتحاد خود را با اقوام نخستین، اینوئیت و متیس نشان داده‌اند، به‌ویژه در پی انتشار چنین اخبار ناراحت کننده‌ای. با این حال‌، بسیاری از موضوعات وجود دارد که جوامع بومی را تحت تأثیر قرار می‌دهد‌، حتی امروز. فراتر از میراث وحشتناک مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان‌، مردم تحت تأثیر مسائل مربوط به زنان و دختران بومی گمشده و مقتول‌، مدارس روزانهٔ بومیان، افزایش نظامِ به‌سرپرستی‌سپردن کودکان بومی شناخته‌شده به‌عنوان اسکوپ دههٔ ۶۰، زندانی‌شدن بیش‌ازحد بومیان، نژادپرستی سیستماتیک در سیستم قضایی و همچنین سیستم مراقبت‌های بهداشتی‌، دسترسی به آب تمیز در برخی از مناطق حفاظت‌شدهٔ اقوام نخستین، به‌علاوهٔ مشکلات مربوط به حاکمیت بومی‌ها و ادعاهای مربوط به زمین‌ها، قرار گرفته‌اند. شرایط برای بومیان رو به بهبود است، اما بدون گوش‌دادن و تعامل فعال میان رهبران فدرال، استانی و رهبران بومی‌، نمی‌توان به این مسائل رسیدگی کرد.

اگر صحبت دیگری با خوانندگان ما دارید لطفاً بفرمایید.

از وقتی که برای این‌گفت‌وگو گذاشتید سپاسگزارم. Huy ch q’u (عبارت Huy ch q’u در زبان بومیان کانادا به‌معنای «سپاسگزارم» است)

^۱‏Indian Residential School Survivors Society (IRSSS)

^۲در کانادا مرسوم بوده است که کودکان بومی را بدون اجازه و رضایت والدینشان از خانواده و جامعه‌شان می‌گرفته‌اند و سرپرستیِ آن‌ها را به خانواده‌های سفید از طبقهٔ متوسط می‌سپرده‌اند. گرچه این رسم یا عرف «اسکوپ دههٔ شصت» (The Sixties Scoop) نامیده می‌شود، در عمل تا دههٔ ۸۰ این روند ادامه داشته است و تخمین زده می‌شود که طی این دو دهه و اندی، حدود ۲۰٬۰۰۰ از کودکان بومیِ این سرزمین را از خانواده‌هایشان جدا کرده و به خانواده‌های سفید سپرده‌اند.

نوشته آنجلا وایت: دولت کانادا هنوز به توصیه‌های کمیسیون حقیقت‌یابی و مصالحه‌جویی با بومیان عمل نکرده است اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

روز جمعه، ۲۸ مهٔ ۲۰۲۱، خبر کشف بقایای ۲۱۵ کودک در نزدیکی یکی از مدارس شبانه‌روزی بومیان در کملوپسِ بریتیش کلمبیا، کانادایی‌ها را در بهت فرو برد و واکنش‌های زیادی را برانگیخت. جاستین ترودو، نخست‌وزیر کانادا، گفت که این خبر قلبش را شکسته است و آن را «یادآوری فصلی دردناک و شرم‌آور از تاریخ کشورمان» توصیف کرد. او همچنین از کلیسای کاتولیک در واتیکان خواست مسئولیت خود را در خصوص قربانیان این مدارس که زیر نظر این کلیسا فعالیت می کردند، بپذیرد و اسناد مربوط به مدارس شبانه‌روزی بومیان کانادا را منتشر کند.

کرولاین بنت، وزیر ارتباط با بومیان کانادا، نیز این خبر را یادآوری آسیب‌هایی دانست که خانواده‌ها و بازماندگان از آن‌ها هنوز رنج برده و می‌برند. او گفت: «این فصلی دردناک از سیاست‌های پُرگَزَندِ دولت است که آن را مدرسه نیاموخته‌ایم. اکنون همهٔ کانادایی‌ها آن را می‌دانند. ما به‌عنوان بخشی از ترمیم روابط، بخشی از التیام‌بخشی و بخشی از درک [این موضوع] به آن‌ها نیاز داریم.»

جان هورگان، نخست‌وزیر بریتیش کلمبیا، در بیانیه‌ای گفت که از شنیدن این خبر منزجر و دل‌شکسته شده است. او ابعاد این فاجعه را «غیرقابلِ‌تصور» توصیف کرد و آن را نمونهٔ بارزی از خشونتی دانست که سیستم مدارس شبانه‌روزی کانادا بر مردم بومی تحمیل کرده و اینکه چگونه پیامدهای این جنایات تا به امروز ادامه دارد. روزان کاسیمیر، رئیس قبیلهٔ بومیان کملوپس، در کنفرانس مطبوعاتی مجازی گفت: «برای من، این همیشه یک تاریخ وحشتناک و وحشتناک بوده است که همیشه اساساً از طرف دولت انکار شده است.»

مطلب زیر مروری است بر تاریخچهٔ نظام مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان کانادا.

در کانادا، نظام مدارس شبانه‌روزی شامل شبکه‌ای از این‌گونه مدارس برای مردم بومی می‌شد. سرمایهٔ این شبکه توسط وزارت امور بومیان دولت کانادا تأمین و توسط کلیساهای مسیحی اداره می‌شد. طبق لایحهٔ سال ۱۸۷۶ و اصلاحیهٔ آن در سال ۱۸۸۴، ثبت‌نام کودکان بومی در مدارس اجباری اعلام شده بود. این نظام مدرسه، به‌منظور ازبین‌بردن تأثیر فرهنگ بومی کودکان و یکسان‌سازی فرهنگ غالب کانادایی به‌وجود آمد و این مدارس عمداً در فاصله‌های بسیار دور از جوامع بومی قرار داشتند تا امکان تماس بین کودکان و خانواده‌هایشان را به‌حداقل برسانند. گاهی خانواده‌ها نزدیک مدارس چادر می‌زدند تا بتوانند کودکان خود را ملاقات کنند. کودکان در طول تعطیلات مدارس اجازهٔ بازگشت نداشتند. همچنین خانواده‌ها نیز برای دیدار با فرزندانشان نیاز به اخذ مجوز عبور از اقامتگاه‌های خود داشتند که به‌‌ندرت ارائه می‌شد.

نظام مدارس شبانه‌روزی با جداکردن کودکان بومی از خانواده‌ها و زبان اجدادی‌شان و قراردادن کودکان در معرض آسیب‌های فیزیکی و جنسی، به‌میزان قابلِ‌توجهی به آن‌ها صدمه زد. دانش‌آموزان فارغ‌التحصیل از این مدارس به‌دلیل جداشدن از فرهنگ خانوادگی خود و اجبار به صحبت‌کردن به زبان انگلیسی یا فرانسه، هرگز نتوانستند خود را متعلق به جوامع خود بدانند و از سوی دیگر نیز از طرف جامعهٔ کانادا مورد برخوردهای نژادپرستانه قرار می‌گرفتند. این نظام در نهایت موفق شد در انتقال فرهنگ و باورهای نسل‌های بومی به یکدیگر اختلال ایجاد کند. میراث این نظام، افزایش شیوع اختلال استرس ناشی از آسیب روانی، اعتیاد به الکل و مواد مخدر و خودکشی بود که امروزه نیز در جوامع بومی وجود دارد.

در ۱۱ ژوئن ۲۰۰۸، استفان هارپر، نخست‌وزیر کانادا از طرف دولت کانادا و رهبران احزاب فدرال در مجلس عوام کانادا، عذرخواهی عمومی خویش را ارائه داد؛ ۹ روز پس از آنکه کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط (TRC) تشکیل شده بود تا از حقایق مربوط به این مدارس پرده بردارد.

این کمیسیون با بررسی حدود ۷٬۰۰۰ استشهاد از بازماندگان این مدارس از طریق جلسات خصوصی و عمومی و برگزاری رویدادهای محلی و ملی در سرتاسر کانادا، به بررسی نقش این مدارس پرداخت و طی هفت رویداد همگانی بین سال‌های ۲۰۰۸ الی ۲۰۱۳، تجربیات دانش‌آموزان سابق مدارس شبانه‌روزی را یادآوری کرد. در سال ۲۰۱۵، این کمیته با ایجاد «مرکز ملی حقیقت، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط» و انتشار یک گزارش چندجلدی که جزئیات شهادت بازماندگان و اسناد تاریخی در آن ذکر شده بود، توانست ثابت کند که این نظام مدارس چیزی جز نسل‌کشی فرهنگی نبوده است.

مدرسهٔ شبانه‌روزی موهاک در برنتفورد انتاریو در سال ۱۹۳۲

تلاش برای یکسان‌سازی مردم بومی در استعمار امپریالیستی ریشه داشت. همان‌طور که در گزارش نهایی کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط کانادا توضیح داده شده است، اساس این استدلال اعتقاد بر این موضوع بود که استعمار‌گران برای مردم وحشی که هرگز نتوانسته‌اند خودشان متمدن شوند، تمدن به‌ ارمغان می‌آورند. این «مأموریت تمدن‌سازی» بر پایهٔ برتری نژادی و فرهنگی استوار بود. در اواخر قرن هفدهم تلاش برای ترکیب نسل‌ها با ورود استعمارگران فرانسوی به خاک کانادا، معروف به فرانسهٔ نو، آغاز شد. قبایل بومی، مدارس شبانه‌روزی را به‌دلیل علاقه‌مندنبودن خانواده‌ها به ترک فرزندانشان برای مدت‌زمان طولانی و ظنین‌بودن به انتشار بیماری‌های لاعلاج توسط مبلغان مذهبی، ترد کردند. بی‌ثباتی سیاسی و واقعیت‌های زندگی استعماری نیز در تصمیم متوقف‌کردن برنامه‌های آموزشی نقش داشت، چرا که افزایش تعداد کودکان یتیم منجر به محدودشدن منابع کلیساها می‌شد، در نتیجه آن‌ها تمایلی به ادامهٔ این روند نداشتند. همچنین استعمارگران از روابط مطلوب با بومیان در زمینهٔ تجارت خز و اهداف نظامی بهره می‌بردند و در عوض به آن‌ها امتیاز می‌دادند که کودکانشان را نزد خود نگه‌داری کنند. پس از شکست مبلغان مذهبی برای یک‌دست‌سازی کودکان بومی، برنامه‌های آموزشی تا دههٔ ۱۸۲۰ متوقف شد.

مبلغان پروتستان در ناحیهٔ انتاریو مدارس جدیدی بر پا و تلاش کردند کودکان بومی را به دین مسیحیت علاقه‌مند کنند. آن‌ها همچنین سعی کردند با رواج‌دادن کشاورزی معیشتی، مطمئن شوند که کودکان پس از فارغ‌التحصیلی به قبیله‌های کوچ‌نشین خود باز نمی‌گردند. این تجدید تمایل برای راه‌اندازی مدارس شبانه‌روزی پس از جنگ ۱۸۱۲ و با کاهش خصومت‌های نظامی از سوی مهاجران بریتانیایی، پدید آمد. با ازبین‌رفتن تهدید تهاجم نیروهای آمریکایی، نیروهای بومی دیگر نه به‌عنوان متحد بلکه به‌عنوان موانع سد راه سکونت دائمی به‌شمار می‌آمدند. طرح مدارس شبانه‌روزی ابتدا توسط نایب فرماندار کانادای علیا به‌نام پرگرین میتلند در سال ۱۸۲۰ پیشنهاد شد که باور داشت کودکان بومی و نه افراد بالغ، بهترین راه برای اعمال نفوذ جهت تغییر فرهنگ این قبایل هستند.

در اواخر این قرن، دولت بر رشد مدارس شبانه‌روزی به‌عنوان عامل ارزشمند ادغام قبایل بومی با فرهنگ جامعهٔ اروپایی کانادا تأکید داشت. اگرچه آموزش و پرورش در کانادا طبق مصوبهٔ قانون اساسی کانادا (۱۸۶۷) به دولت‌های استانی واگذار شد، اما مردم بومی و معاهدات آن‌ها تحت حاکمیت دولت فدرال قرار داشت. بدین ترتیب «قانون تمدن تدریجی» سال ۱۸۵۷ و «قانون حقوق مدنی تدریجی» سال ۱۸۶۹ پایه‌های نظام مدارس شبانه‌روزی را تقویت کردند. این قوانین به برتری ذاتی سنن فرانسوی و بریتانیایی تأکید داشتند و بر این عقیده بودند که مردم بومی باید به فرانسوی یا انگلیسی‌‌زبان، مسیحی یا کشاورز تبدیل شوند. طبق قانون تمدن تدریجی، هر فرد مذکر بومی که از سطح مناسبی از آموزش ابتدایی برخوردار بود، می‌توانست حق امتیاز ۵۰ هکتار زمین کشاورزی را در اختیار داشته باشد.

دولت در دههٔ ۱۹۲۰ مدارس شبانه‌روزی را از کلیسا خریداری و سرمایهٔ‌ آن‌ها را تقبل می‌کرد، اما وظایف اداری و آموزشی همچنان به مقامات کلیسا سپرده می‌شد. در حدود ۱۹۳۰، ۸۰ مدرسهٔ شبانه‌روزی بیش از ۱۷ هزار کودک بومی را در اختیار داشتند. مقامات دولتی متوجه شدند که نظام مدارس شبانه‌روزی به‌لحاظ مالی بی‌ثبات و در دستیابی به اهداف موردنظر آموزش و جذب کودکان بومی به فرهنگ جامعهٔ اروپایی-کانادایی، ناموفق بوده است. رابرت هویی، سرپرست بخش آموزش و رفاه امور بومیان با گسترش مدارس شبانه‌روزی جدید مخالفت کرد و عقیده داشت مدارس روزانه رویکرد مناسب‌تری‌اند. اصلاحیهٔ سال ۱۹۵۱، به مقامات فدرال اجازه می‌داد با موافقت دولت‌های استانی و محلی، کودکان بومی را در مدارس روزانه آموزش بدهند. در این سال‌ها رشد مدارس روزانه از حدود ۹ هزار تقریباً دو برابر شد.

با وجود تغییرات نظام آموزشی، جدا کردن کودکان از خانواده‌هایشان توسط مقامات رسمی تا دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ همچنان ادامه پیدا کرد. این جریان در نتیجهٔ اضافه‌شدنِ بند ۸۸ به اصلاحیه‌ٔ قانون ۱۹۵۱ بود که طبق آن، در صورت نبود قوانین فدرال، قوانین استانی برای سکونت‌گاه‌های بومیان اجرا می‌شد. همچنین قانون «رفاه کودکان» بهانهٔ دیگری برای جداسازی خانواده‌های بومی از فرزندان خود شده بود. تخمین زده می‌شود که با استناد به این قانون، بین سال‌های ۱۹۶۰ تا ۱۹۹۰، سرپرستی ۱۱ الی ۲۰ هزار کودک بومی به خانواده‌های غیربومی کانادا و آمریکا سپرده شد. در سال ۱۹۶۹، پس از سال‌ها به‌اشتراک‌گذاری قدرت با کلیساها، وزارت امور بومیان (DIA) ادارهٔ نظام مدارس شبانه‌روزی را به‌تنهایی بر عهده گرفت و آخرین مدرسه‌ای که توسط دولت اداره می‌شد، در سال ۱۹۹۶ تعطیل شد. 

مدرسهٔ شبانه‌روزی بومیان در رجاینای ساسکاچوان. سال ۱۹۰۸

برآورد شده است که طی حیات این مدارس، ۱۵۰ هزار کودک بومی در این مدارس شبانه‌روزی تحصیل کردند. در تمام این دوران، والدین و خانواده‌های کودکان بومی در مقابل نظام مدارس شبانه‌روزی مقاومت می‌کردند و در بعضی موارد کودکان را از مقامات پنهان می‌کردند که منجر به اجباری‌شدن حضور کودکان بومی بین سنین ۷ تا ۱۶ سال در این مدارس شد. این قانون چند سال بعد با اصلاح قوانین بومیان منحل شد، اما مسئولان و مقامات همچنان قادر به ایجاد فشار در این موضوع بودند. 

دانش‌آموزان در این مدارس با انواع سوءاستفاده‌های فیزیکی و جنسی از طرف معلمان و مقامات روبه‌رو می‌شدند. آن‌ها از سوءتغذیه و قوانینِ سخت رنج می‌بردند که در هر نوع مدرسه دیگری قابلِ‌قبول نبود. تنبیه‌های بدنی اغلب با این اعتقاد توجیه می‌شد که این تنها راه نجات روح آن‌ها از سرکشی، متمدن‌کردن وحشی‌ها و تنبیه فراریان است. در بسیاری از مواقع، تنبیه کودکان به جراحت یا مرگ آن‌ها منتهی می‌شد. جمعیت بیش‌ازحد، بهداشت نامطلوب، سیستم گرمایشی ناکافی و کمبود مراقبت‌های بهداشتی منجر به رشد تعداد مبتلایان به آنفلوآنزا و سل می‌شد که در یک مورد، میزان مرگ‌ومیر مدرسه‌ای را به ۶۹ درصد رساند. دانش‌آموزان از صحبت‌کردن زبان بومی حتی در بین دوستان خود و خارج از کلاس درس محروم شده بودند تا به این ترتیب انگلیسی یا فرانسوی آموخته شود و زبان آن‌ها نیز فراموش شود. در بعضی از مدارس، کودکان به جرم استفاده از زبان خود و یا برای انجام مذاهب غیرمسیحی مورد خشونت فیزیکی قرار می‌گرفتند. دیدار با خانواده‌ها در حضور مقامات مدارس صورت می‌گرفت و کودکان موظف بودند فقط به زبان انگلیسی صحبت کنند. والدین بومی‌ای که قادر به صحبت‌کردن به این زبان نبودند، نمی‌توانستند با فرزندان خود ارتباط برقرار کنند.

تا اواخر دههٔ ۱۹۵۰، زمانی که دولت فدرال به شیوهٔ ادغام مدرسهٔ روزانه تغییر سیاست داد، مدارس شبانه‌روزی با کمبود سرمایهٔ مالی روبرو بودند و اغلب به کار اجباری دانش‌آموزان برای حفظ امکاناتشان تکیه داشتند، گرچه کار اجباری در ظاهر به‌عنوان نوعی آموزش برای مهارت‌های حرفه‌ای ارائه می‌شد. مرگ‌و‌میر در مدارس شبانه‌روزی شایع بود. تعداد واقعی مرگ‌و‌میرها نامشخص باقی مانده است که ناشی از گزارشات متناقض مقامات مدرسه و ازبین‌رفتن مدارک پزشکی و اداری است. در این دوره، که بیش از صد سال طول کشید، بیش از سی درصد کودکان بومی (حدود ۱۵۰٬۰۰۰ کودک) در مدارس شبانه‌روزی قرار گرفتند و تعداد مرگ‌ومیر مرتبط با مدارس را می‌‌توان بین ۳٬۲۰۰ تا ۶٬۰۰۰ برآورد کرد. هرچند، بر اساس تحقیقات کمیسیون حقیقت‌یابی و اصلاح (TRC)، نزدیک به یا بیش از ۶٬۰۰۰ دانش‌آموز فقط در اثر بیماری از بین رفته‌اند.

در طول قرن بیست‌و‌یکم، جزئیات بدرفتاری با دانش‌آموزان بارها توسط مقامات دولتی در مورد شرایط مدارس و همچنین در رسیدگی‌های پرونده‌های مدنی منتشر شد که در این پرونده‌ها، بازماندگان به‌دنبال جبران خسارت برای سوء‌استفادهٔ متحمل‌شده بودند. پس از تعطیل‌شدن بیشتر مدارس شبانه‌روزی توسط دولت در دههٔ ۱۹۶۰، تلاش فعالان و مورخان بومی، موجبِ افزایش آگاهی عموم مردم از آسیب‌های مدارس شبانه‌روزی و همچنین مسئول‌شناخته‌شدن دولت و عذرخواهی کلیسا و حل‌و‌فصل قانونی، شد. در سال ۲۰۱۱، چنانچه در تحقیقات کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط منعکس شده است، قاضی موری سینکلر به روزنامهٔ تورنتو استار گفت که آنچه وی را شگفت‌زده کرده است، کودکان گمشده بود؛ تعداد بی‌شماری کودک در مدارس جان می‌باختند، اما خبر مرگ آن‌ها به خانواده‌هایشان گزارش نمی‌شده است.

در گزارش کمیسیون حقیقت‌یابی، مصالحه‌جویی و ترمیم روابط به کودکان گمشده و قبرهای بی‌نام‌ونشان و همچنین تأثیر ماندگار این مرگ‌ها بر خانواده‌های قربانیان و در نتیجه ازمیان‌رفتن زبان و فرهنگ بومیان کانادا اشاره شده است. تأیید اشتباهات انجام‌شده توسط سیستم مدارس شبانه‌روزی در دههٔ ۱۹۸۰ آغاز شد. شورای عمومی کلیسای متحد کانادا به درخواست مردم بومی در سال ۱۹۸۶ پاسخ داد و از آن‌ها به‌خاطر بخشی از کارهای خود عذرخواهی کرد و در سال ۱۹۹۸ به‌طور خاص به‌خاطر نقشش در نظام مدارس شبانه‌روزی نیز ابراز تأسف کرد. پس از اعلام عذرخواهی رسمی استفان هارپر نخست‌وزیر پیشین کانادا، بار دیگر جاستین ترودو به‌عنوان نخست‌وزیر جدید در سال ۲۰۱۷ از خانواده‌ها و بازماندگان آن‌ها طی مراسمی رسمی عذرخواهی کرد. 

در سال‌های اخیر بسیاری از مقامات مذهبی، آموزشی و استانی کانادا از جمعیت بومیان عذرخواهی کردند و کلیسای واتیکان نیز مراتب تأسف خود را در سال ۲۰۰۹ اعلام کرد. بسیاری نیز در صدد جبران اشتباهات خود برآمدند. در ژانویهٔ ۱۹۹۸ دولت بیانیهٔ مصالحه‌جویی صادر کرد که شامل عذرخواهی از تمامی کسانی می‌شد که در مدارس شبانه‌روزی مورد آزار جسمی و جنسی قرار گرفتند. دولت کانادا تا ژانویهٔ سال ۲۰۱۷، حدود ۳٫۱ میلیارد دلار خسارت به بازماندگان پرداخت کرده است. همچنین «بنیاد شفابخشی بومیان» با ۳۵۰ میلیون دلار برای تأمین مالی پروژه‌های شفابخشی برای آسیب‌دیدگان آزار جنسی تأسیس شد.

منبع: ویکی‌پدیا

نوشته نظام مدارس مسکونی شبانه‌روزی بومیان کانادا اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

نوشتهٔ جیمز بالدوین

برگردان: مجتبی طالقانی – ونکوور

جیمز بالدوین (James Baldwin)، نویسندهٔ سرشناس سیاه‌پوست آمریکایی، در نوامبر ۱۹۷۰ این نامهٔ سرگشاده را خطاب به خانم آنجلا دیویس که در آن‌موقع همراه با مبارزان سیاه‌پوست دیگری در زندان در انتظار محاکمه بود، نوشته است. این نامه در همان زمان در بعضی مطبوعات به‌چاپ رسید و بعدها نیز گزیده‌هایی از آن در مقالات و نوشته‌های بسیاری تکرار شد. در اوایل نامه، بالدوین به تحولی اشاره دارد که در فاصلهٔ بین نسل خودش و نسل آنجلا دیویس اتفاق افتاده است. نسل تازه‌ای که، تسلیم و پذیرش شرایط برده‌وار گذشته را کنار زده و برای کسب حقوق خود به مبارزه روی آورده است. این‌طور که از لحن نامه برمی‌آید در زمان نگارش نامه شرایط اجتماعی و سیاسی سیاه‌پوستان آمریکا بسیار نامساعدتر و وخیم‌تر از وضعیت فعلی بوده و همراهی و همدردی از سوی سفید‌ها در اعتراض به خشونت به سیاهان نیز به‌ندرت مشاهده می‌شده است. بالدوین به شکل دردناکی از این شرایط یاد می‌کند:

«تا زمانی که آمریکایی‌های سفیدپوست به سفیدی خود مفتخرند – تا زمانی که نتوانند از این وحشتناک‌ترین دام رهایی یابند – اجازه خواهند داد که میلیون‌ها نفر به اسم آن‌ها کشته شوند.» و هشدار می‌دهد:

«فقط تعداد معدودی از میلیون‌ها نفر از مردم این سرزمین پهناور می‌دانند که سرنوشتی که برای شما، خواهر آنجلا، و جورج جکسون و برای زندانیان بی‌شماری که در اردوگاه‌ها زندانی‌اند، در نظر گرفته شده، همان چیزی است، همان سرنوشتی است که برای خود آن‌ها نیز مقرر است و زندگی سفیدها، برای نیروهایی که بر این کشور حاکم‌اند، مقدس‌تر از زندگی سیاه‌پوستان نیست.»

شرایط جامعهٔ آمریکا از آن‌موقع تاکنون تغییر بسیار کرده و بسیاری از موانع حقوقی و اجتماعی از پیش روی سیاه‌پوستان برداشته شده، اما هنوز تا نیل به آزادی و حقوق کاملاً برابر اجتماعی واقتصادی راه زیادی در پیش است. مرگ ناجوانمردانه و شنیع جورج فلوید گرچه نشان‌‌دهندهٔ مسیر درازی است که پیش روی سیاهان آمریکا برای دستیابی به حقوق کاملاً برابر اجتماعی قرار دارد، اما مشارکت وسیع سفیدپوستان آمریکایی در اعتراضات بعد از مرگ وی هم نشانهٔ امیدبخشی است و حکایت از آن دارد که آن تعداد معدودی که جیمز بالدوین از آن یاد می‌کند، اینک آن‌قدر‌ها هم معدود نیستند. 

بعد از حوادث اخیر، روزنامهٔ نیویورک تایمز چاپ مجدد آن را بی‌مناسبت ندانست. ترجمهٔ متن نامه از نسخهٔ درج‌شده در خبرنامهٔ روزنامهٔ نیویورک تایمز صورت گرفته است. 

مجتبی طالقانی ۱۰/۷/۲۰۲۰ — ۲۰/۴/۱۳۹۹

آنجلا دیویس

۱. هر کسی می‌تواند امیدوار باشد که وقتی تصویر تن به زنجیر کشیده‌شدهٔ سیاهان پیش چشم قرار می‌گیرد، همین تصویر، تصویری غیرقابل تحمل برای مردم آمریکا باشد، و چنان خاطره‌ٔ غیرقابل قبولی را برای آن‌ها زنده کند که خودبه‌خود قیام کرده و زنجیر‌ها را پاره کنند. اما نه چنین نیست، به‌نظر می‌رسد که به این زنجیرها افتخار هم می‌کنند و اکنون گویا، بیش از هر زمان دیگر امنیت خود را در گرو همین زنجیر‌ها و بدن‌ها می‌بینند. به این ترتیب است که روزنامهٔ نیوزویک، مدافع متمدن امور غیرقابل دفاع، سعی در مغروق‌ کردن شما در دریایی از اشک تمساح دارد و بدن زنجیرشدهٔ شما را روی جلد خود می‌گذارد (تا بعد‌ها معلوم شود که وی چه نوعی از آزادی شخصی به‌دست آورد). 

۲. تو تنها به‌نظر می‌رسی، تنها، همچون آن زن یهودی مثلاً، که در واگنی به‌سوی اردوگاه مرگ روانه می‌شد و یا همچون هر یک از اجداد ما، که به‌نام عیسی مسیح، زنجیرشده به یکدیگر، به سرزمین مسیحیت روانه می‌شدند.

۳. بنابراین، از آنجا که ما در قرنی زندگی می‌کنیم که سکوت نه‌تنها جنایت بلکه خودکشی است، من، در این قارهٔ اروپا، تا آنجا که مقدورم بوده است در رادیو و تلویزیون سروصدا به‌پا کرده‌ام، تازه از آلمان آمده‌ام، سرزمینی که، همین چندی پیش، سکوت اکثریت در آنجا زبانزد عام و خاص بود. از من خواسته شد که دربارهٔ خانم آنجلا دیویس صحبت کنم، گرچه به احتمال زیاد دست‌وپا زدن بیهوده‌ای بیش نیست، اما انسان نباید هیچ فرصتی را از دست بدهد.

۴. حدوداً بیست سالی از شما بزرگ‌ترم، از نسلی که جورج جکسون (George Jackson) گمان دارد که «هیچ‌کدام برادران قابل قبولی نیستند، به‌هیچ‌وجه.» اصلاً در شرایطی نیستم که این حدس را به چالش بکشم (‌اصلاً، به‌هرصورت و بدون وارد شدن به چیزی که فعلاً جزئیاتی غیرضروری است)، زیرا به‌خوبی می‌دانم که منظور او چیست. وضع سلامتی من در شرایط فعلی به‌اندازهٔ کافی متزلزل است. در مورد شما و هیویی (Huey) و جورج و به‌خصوص جاناتان جکسون (Jonathan Jackson) به‌تدریج متوجه می‌شوم که وقتی صحبت از استفاده‌هایی می‌کنید که از مطرح کردن دوران بردگی نصیب ما خواهد شد، چه در سر داشته‌اید. آنچه که اتفاق افتاده است، این‌طور به‌نظرم می‌رسد و خیلی ساده‌اش کنیم، این است که همهٔ مردم نسل جدید، تاریخ خود را درک و ارزیابی کرده‌اند و در جریان این عمل شگرف، خود را از آن مصیبت رها کرده و دیگر محکوم آن شرایط نمی‌شوند. ممکن است این موضوع عجیب به‌نظر آید، چیزی عجیب و غیرقابل تصور و بی‌ملاحظه، که به خواهری در زندان بگوییم، برای زندگی، بجنگ – برای تمام زندگی‌های ما، بجنگ. با این‌حال، من آن را به‌جرئت می‌گویم، زیرا فکر نمی‌کنم که ممکن است در مورد من دچار سوءتفاهم شوید، این را از موقعیت یک تماشاچی بیرون گود نمی‌گویم.

۵. به‌عنوان مثال – می‌خواهم توصیه کنم – که تصور نکنید شما همان‌گونه دختر پدرتان هستید که من فرزند پدرم هستم، آرزوهای پدرم و من، در نهایت، یکسان بود، انتظارات نسل او و نسل من فرق چندانی نداشت. نه تفاوت بسیار زیاد در سنین ما و نه حرکت از جنوب به شمال، نتوانست این انتظارات را تغییر دهد یا زندگی ما را پایدارتر کند. زیرا، اگر واقعاً به همان زبان خشن متداول آن زمان، زبان واقعی ناامیدی، صحبت کنیم او فقط یک کاکاسیاه بود – یک کاکاسیاه واعظ کارگر و من هم همین‌طور. من البته از آن مسیر خارج شدم، اما این موضوع، خود به‌خود، اهمیت بیشتری از این واقعیت ندارد که برخی از اسپانیایی‌های فقیر ماتادوری ثروتمند می‌شوند، یا برخی از پسران سیاه‌پوست فقیر مثلاً بوکسورها، ثروتمند می‌شوند. این موارد، اگر نگوییم هرگز، به‌ندرت چیزی بیشتر از تخلیهٔ روانی، به مردم نمی‌دهند، گرچه، قصد ستایشگری ندارم، اما وقتی کاسیوس کلی به محمدعلی تبدیل و حاضر به پوشیدن آن لباس نشد (و آن‌همه پول را فدا کرد)، تأثیر بسیار شگرفی بر مردم گذاشت و آموزش بسیار متفاوتی آغاز شد.

۶. پیروزی [سفیدهای] آمریکا – که ضمناً همیشه موجب فاجعهٔ آمریکا هم بوده – در این است که سیاه‌پوستان خود را خوار بشمارند. وقتی کوچک بودم، خودم را حقیر می‌دانستم، چیز بهتری به عقلم نمی‌رسید و معنی آن این بود که، هر چند ناخودآگاه و بر خلاف میلم و با رنج بسیار، از پدرم بیزار بودم. و از مادرم و برادرانم و خواهرانم نیز. سیاه‌پوستان هر شنبه شب در خیابان لنوکس (Lenox Avenue) یکدیگر را می‌کشتند و هیچ‌کس به آن‌ها یا به من توضیح نداد که قصد این بوده که آن‌ها چون حیوانات قلمداد شوند، و خود را بهتر از حیوانات نبینند. همه‌چیز این حس را تقویت می‌کرد و هیچ‌چیز برخلاف آن نبود و به‌همین جهت وقتی زمان آن می‌رسید که شخصی به کاری مشغول شود، آماده بود که با او همچون برده رفتار شود. هر کس آماده بود که به‌هنگام کشتار انسان‌ها، به خدای سفید تعظیم و از عیسی تقاضای رستگاری کند – همان خدای سفیدی که نمی‌توانست دستی بالا بزند تا کار مختصری انجام شود و به شما در پرداخت اجاره کمک کند، همان خدایی که قادر به اقدامی مناسب برای کمک به شما در نجات فرزندتان نبود.

۷. البته، همیشه در یک تصویر چیزهای بیشتری از آنچه که در نگاه نخست به‌نظر می‌رسد وجود دارد، در همهٔ این فغان و ناله کردن‌ها، تماشاها، محاسبه‌ها، دلقک‌بازی‌ها، بقاء یافتن‌ها و پیش‌تر‌ رفتن‌ها، قدرت فوق‌العاده‌ای هست که بخشی از ماست. میراث امروز ما، این جنبهٔ خاص از سفر ما، اکنون پشت سر ما قرار دارد. راز افشا شده است: ما انسان‌ایم.

۸. اما بیان بی‌پرده و پنهان این راز، ملت را در حد مرگ دچار وحشت کرده است.‌ ای کاش می‌توانستم بگویم «در حد زندگی»، اما این هنوز تقاضایی اضافی از مجموعه مردمان نابرابر و آواره‌ای است که هنوز در واگن‌های قطارها چنبرک می‌زنند و سرود «به پیش سربازان مسیحی» (Onward Christian Soldiers) می‌خوانند. ملت آمریکا را، اگر بتوان ملت شمرد، ملتی نیست که برای این روز حتی کمترین آمادگی را داشته باشد. این روزی است که آمریکایی‌ها نه هرگز انتظار آن و نه تمایل به رسیدن به آن را دارند، هرچند ممکن است ظاهراً احترام واعتقاد خود به «پیشرفت و دموکراسی» را اعلام کنند. اکنون این حرف‌ها، بر زبان آمریکایی‌ها به‌نوعی اهانت جهانی بدل شده است: زیرا از این افراد ناراضی، این افراد اهل حساب و کتاب، هرگز انتظار نمی‌رود که حاضر به مواجهه با جبر تاریخ خود باشند.

۹. یکی از راه‌های سنجش سلامت یک ملت، یا تشخیص چیزی که آن ملت به‌عنوان منافع واقعی خود در نظر می‌گیرد – یا اینکه تا چه اندازه می‌توان آن را یک ملت و متمایز از ائتلافی با منافع ویژه دانست – بررسی وضعیت افرادی است که آن ملت به‌عنوان رهبران و مدافعان خود انتخاب می‌کند. نگاهی به رهبران آمریکا (یا چهره‌های سرشناس آن) نشان می‌دهد که آمریکا در اوج هرج ومرج مطلق قرار دارد و همچنین آینده‌ای را ترسیم می‌سازد که به‌نظر می‌رسد منافع آمریکا، اگر نه بخش عمده‌ای از مردم آن، برای سیاه‌پوستان در نظر گرفته است. (نگاهی به گذشته هم در واقع همین را نشان می‌دهد). واضح است که برای بخش عمده‌ای از مثلاً هم‌وطنان، ما همه بی‌مصرف‌ایم و آقایان: (‌نیکسون (Nixon)، اگینو (Agnew)، میچل (Mitchell) و هوور (Hoover) اگر البته از مورد کینگز^۱رو و رونی ریگان (Ronnie Reagan) برنده چیزی نگوییم)، حتی لحظه‌ای درنگ نخواهند کرد که آنچه را که اصرار بر انجام آن دارند، «خواست مردم» بنامند.

۱۰. اما در آمریکا، خواست مردم چیست؟ و برای آقایان نامبرده «مردم» چه کسانی‌اند؟ مردم، هر کس که باشند، به‌همان اندازه دربارهٔ نیروهایی که افراد فوق‌الذکر را در قدرت قرار داده می‌دانند، که دربارهٔ نیروهای مسئول کشتار در ویتنام. در آمریكا، خواست مردم، همواره نعمتی از نادانی بوده است، نه صرفاً به‌صورت یک پدیده بلكه به‌شکلی مقدس و تقدس‌یافته‌: و مناسب‌تر برای مصرف در اقتصادی گوشت‌خوار كه قربانیان سفید و سیاه خود را یک‌به‌یک به‌شکلی دموکراتیک ذبح می‌کند. اما اکثر آمریکایی‌های سفیدپوست جرئت اعتراف به این موضوع را ندارند (گرچه به آن شک دارند) و این واقعیت خطری مرگ‌بار برای سیاه‌پوستان و فاجعه‌ای برای ملت به‌همراه دارد. 

۱۱. به زبانی دیگر، تا زمانی که آمریکایی‌های سفیدپوست به سفیدی خود مفتخرند – تا زمانی که نتوانند از این وحشتناک‌ترین دام رهایی یابند – اجازه خواهند داد که میلیون‌ها نفر به اسم آن‌ها کشته شوند و یا خود را تسلیم دستاویزی به نام جنگ نژادی خواهند کرد که تصور می‌کنند قابل توجیه است. آن‌ها، تا زمانی که سفید بودن، بین خودشان و تجربه‌هایشان و تجربه‌های دیگران فاصله ایجاد می‌کند، هرگز خود را به‌اندازهٔ کافی انسان و به‌اندازهٔ کافی باارزش احساس نخواهند کرد که در مقابل خود، رهبرانشان، فرزندانشان یا دیگران احساس مسئولیت نمایند. در گناهانشان خواهند مرد (همان‌طور که ما یک‌بار در کلیسای سیاه خود چنین شدیم)، یعنی در توهم‌های خود باقی خواهند ماند و این اتفاقی است که همچنان ادامه دارد، نیازی به گفتن هم نیست، هم‌اکنون و در همین دوروبر ما.

۱۲. فقط تعداد معدودی از میلیون‌ها نفر از مردم این سرزمین پهناور می‌دانند که سرنوشتی که برای شما، خواهر آنجلا، و جورج جکسون، و برای زندانیان بی‌شماری که در اردوگاه‌ها زندانی‌اند، در نظر گرفته شده، همان چیزی است، همان سرنوشتی است که برای خود آن‌ها نیز مقرر است. زندگی سفیدها، برای نیروهایی که بر این کشور حاکم‌اند، مقدس‌تر از زندگی سیاه‌پوستان نیست، همان‌طور که بسیار و بسیار دانشجویان متوجه می‌شوند، همان‌قدر که اجساد آمریکایی‌های سفیدپوست در ویتنام نشان می‌دهد. اگر مردم آمریكا نتوانند برای رهایی اعتبار خود و زندگی فرزندان خود با رهبران منتخب خودشان مقابله كنند، ما، سیاه‌پوستان، كه مطرودترین فرزندان غرب‌ایم، نمی‌توانیم انتظار کمترین کمکی از آن‌ها داشته باشیم: چیزی که موضوع جدیدی هم نیست. آنچه آمریکایی‌ها درک نمی‌کنند، این است که جنگ بین برادران، در همین شهرها، در همین خاک، جنگی نژادی نیست، جنگی داخلی است. اما توهم آمریکایی تنها این نیست که برادران آن‌ها همه سفیدند، بلکه این است که همهٔ سفیدپوستان برادرند. 

۱۳. بگذار، همین‌طور هم باشد، ما نمی‌توانیم این خواب‌رفتگان را بیدار کنیم و خدا شاهد است که سعی خود را کرده‌ایم. ما باید آنچه را که می‌توانیم انجام دهیم، و آنچه را که داریم استحکام بخشیم و یکدیگر را نجات دهیم – ما غرقه در بی‌تفاوتی و تحقیر نفس خود نیستیم، خودمان را به‌اندازهٔ کافی ارزشمند احساس می‌کنیم تا حدی که حتی با نیروهای غیرقابل تحمل نیز مقابله می‌کنیم تا سرنوشت خود و سرنوشت فرزندانمان و شرایط جهان را تغییر دهیم. می‌دانیم که انسان شیء نیست و قرار نیست در خدمت چیزهای دیگر قرار گیرد. ما می‌دانیم که هوا و آب متعلق به همهٔ بشر است و در انحصار کارخانه‌داران نیست. ما می‌دانیم که یک نوزاد به‌عنوان ابزاری برای سود شخصی دیگری به دنیا نمی‌آید. ما می‌دانیم که دموکراسی به‌معنای اجبار همه به میانه‌روی مرگ‌بار و در نهایت شوم نیست، بلکه فراهم کردن آزادی برای همه است تا آرزوی رسیدن به آنچه که بهترین است یا آنچه که از پیش بوده است، میسر شود.

۱۴. ما می‌دانیم که ما سیاه‌پوست‌ایم و نه‌تنها ما سیاه‌پوست‌ایم، بلکه قربانی این سیستم نیز بوده و هستیم، سیستمی که تنها سوخت آن حرص‌وآز است و تنها خدای آن سود است. ما می‌دانیم که ثمرات این سیستم جهل، ناامیدی و مرگ بوده و می‌دانیم که این سیستم محکوم به فناست، زیرا دنیا دیگر نمی‌تواند آن را تحمل کند – در واقع هرگز نمی‌توانسته است – و می‌دانیم که برای پایدار ماندن این سیستم، همهٔ ما بی‌رحمانه بی‌رحم شده‌ایم و چیزی جز دروغ به ما نگفته‌اند، دروغ در مورد خودمان و خویشاوندان و گذشتهٔ ما و عشق و زندگی و مرگ به‌صورتی که هم روح و هم بدن ما به جهل بسته شده است.

۱۵. خواهر عزیزم، انقلاب عظیمی که در آگاهی سیاهان هم‌نسل شما رخ داده است، به‌معنای آغاز یا پایان آمریکاست. برخی از ما، سفید و سیاه، می‌دانیم که تاکنون چه قیمتی پرداخت شده است تا آگاهی جدید، یک ملت جدید، یک ملت بی‌سابقه تحقق یابد. اگر بدانیم و هیچ کاری نکنیم، از قاتلانی که برای ما استخدام شده اند، بدتریم. 

۱۶. اگر می‌دانیم، پس برای زندگی شما باید همان‌گونه بجنگیم که انگار زندگی خود ماست – که همین‌طور هم است – و با بدن‌های خود راه به‌سوی اتاق گاز را مسدود کنیم، زیرا اگر شما را صبح بگیرند، همان شب برای دستگیری ما خواهند آمد.

بنابراین: آرام باشید
برادر جیمز

^۱‏King’s Row عنوان فیلمی که رونالد ریگان رئیس‌جمهور آمریکا در آن نقشی داشت.

نوشته نامهٔ سرگشاده‌ای به خواهرم آنجلا دیویس اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

حالا دیگر کسی نیست که از ماجرای جورج فلوید، بی‌خبر باشد؛ همان مرد آمریکایی آفریقایی‌تباری که توسط پلیس در شهر مینیاپولیس از ایالت مینه‌سوتای آمریکا، کشته شد. جورج فلوید، ۴۶ ساله و دارای پنج فرزند، که دوستان و نزدیکانش از او با صفت «غولی مهربان» یاد می‌کنند، به‌عنوان رانندهٔ کامیون و همچنین نگهبان مشغول کار بود، اما پس از شیوع ویروس کووید-۱۹ شغل نگهبانی‌اش را از دست می‌دهد. او در روز ۲۵ ماه مه به جرم استفاده از پول تقلبی برای خرید سیگار توسط پلیس دستگیر می‌شود و طی بازداشت، افسر پلیس سفیدپوستی به‌ نام دِرِک چاوین زانوی خود را نزدیک به ۹ دقیقه روی گردن او که روی زمین خوابانده شده، نگه می‌دارد و موجب مرگش می‌شود. «نمی‌توانم نفس بکشم» جمله‌ای بود که او در این دقایق چندین بار به‌زبان آورد؛ جمله‌ای که از سال ۲۰۱۴ یعنی زمانی که بر زبان اریک گارنر در شرایطی مشابه جاری شد، تبدیل به شعاری سیاسی شده است. 

در واکنش به مرگ جورج فلوید و به‌طور کلی، خشونت پلیس علیه سیاه‌پوستان، بلافاصله تظاهرات وسیعی در سرتاسر آمریکا و دیگر کشورهای دنیا شکل گرفت. تظاهراتی با همان تم «جان سیاه‌پوستان مهم است» و هشتگ BlackLivesMatter# که در واقع جنبش اجتماعی بین‌المللی‌ای است که در سال ۲۰۱۳ در پی تبرئهٔ یک افسر پلیس از قتل نوجوان سیاه‌پوستی به‌ نام تریوان مارتین، فعالیت خود را در شبکه‌های اجتماعی آغاز کرد و در سال ۲۰۱۴ با برگزاری تظاهرات گستردهٔ خیابانی پس از کشته شدن دو سیاه‌پوست دیگر در آمریکا، معروف شد. این جنبش برای مقابله با خشونت و نژادپرستی علیه سیاه‌پوستان فعالیت می‌کند و به‌صورت منظم به سازماندهی و برگزاری اعتراضات مردمی به کشته شدن سیاه‌پوستان به‌دست نیروهای پلیس و نژادپرستی سازمان‌یافته در سیستم قضایی و پلیس می‌پردازد. شعار «نمی‌توانم نفس بکشم» نیز که اغلب در اعتراضات علیه خشونت پلیس در آمریکا و همچنین علیه عدم پاسخگویی و مسئولیت‌پذیری پلیس به‌دلیل مصونیت قانونی‌‌اش، به‌ گوش می‌رسد، با جاری شدن بر زبان جورج فلوید، جانی تازه یافت.

به‌رغم محدودیت‌های اعمال‌شده برای تجمعات، به‌دلیل شیوع ویروس کووید-۱۹، مانند بسیاری از کشورهای دنیا، کانادا نیز شاهد تظاهرات و گردهمایی‌های اعتراضی در واکنش به قتل جورج فلوید بود، از جمله تجمع یکشنبه ۳۱ مه در مقابل آرت گالری و هزاران نفری که جمعهٔ گذشته در جک پول پلازا در داون‌تاون ونکوور گرد هم آمدند تا به قتل فلوید و نژادپرستی سیستماتیک، که به‌نظر می‌رسد کانادا نیز از آن رنج می‌برد، اعتراض کنند. کِنی استوارت، شهردار ونکوور، بعدازظهر جمعه در بخشی از بیانیه‌ای که به‌مناسبت برگزاری این تجمعات منتشر کرد، گفت: «می‌خواهم یک چیز را روشن کنم: نژادپرستی معضلی نیست که «جاهای دیگر» با آن سروکار دارند، نژادپرستی یکی از مشکلات کاناداست. مشکلی است در همین‌جا، ونکوور. نژادپرستی زنده و سیستماتیک است. نظام قضایی ما با بی‌عدالتی‌های سیستماتیک درهم‌آمیخته است، بی‌عدالتی‌هایی که ما باید سخت کار کنیم تا آن‌ها را مشخص و ریشه‌کن کنیم. این کار آسان نیست، به‌سرعت هم اتفاق نمی‌افتد، ولی می‌تواند و باید اتفاق بیافتد.»

جمعهٔ گذشته، همچنین جاستین ترودو، نخست‌وزیر کانادا، در تجمعی که مقابل مجلس در اتاوا برگزار شد، شرکت کرد و به‌همراه بقیه برای جورج فلوید زانو زد. این موضوع بلافاصله مورد انتقاد برخی از جمله اندرو شییِر، رهبر حزب محافظه‌کار و اپوزیسیون رسمی کانادا، قرار گرفت. وی گفت: «بعد از همهٔ سختی‌هایی که مردم کشیدند، اینکه ببینی نخست‌وزیر دستورالعمل‌ها و توصیه‌های بهداشتی را زیر پا می‌گذارد، می‌توانم بفهمم چرا مردم سردرگم شده‌اند که به کدام توصیه گوش کنند.» ترودو در پاسخ به این انتقادها، از این حرکت خود دفاع کرد و گفت که وی تمام تلاشش را کرد تا به پروتکل‌های بهداشتی از جمله پوشیدن ماسک و رعایت فاصلهٔ فیزیکی تا جای ممکن، عمل کند. او گفت: «متوجه‌ام که در وضعیت دشواری قرار داریم، در جایی که سعی می‌کنیم میان منافع مهم خود تعادل برقرار کنیم. اما برای من مهم بود که آنجا باشم و صدای مردم را بشنوم.» 

و اما وقتی در کنفرانس خبری سه‌شنبهٔ هفتهٔ گذشته، خبرنگاری ترودو را در مقابل این پرسش سخت قرار داد که نظر او دربارهٔ تهدید پرزیدنت ترامپ در فراخواندن ارتش برای سرکوب اعتراضات ضدِنژادپرستی چیست، نخست‌وزیر کانادا پس از مکثی که ۲۰ ثانیه طول کشید، و بیشتر به‌نظر می‌آمد که شاید مشکلی فنی در پخش تصویر باشد، در پاسخ محتاطانهٔ خود سعی کرد نامی از رئیس‌جمهور آمریکا نبرد و با اشاره به اینکه کانادایی‌ها آنچه را که در آمریکا می‌گذرد، با ترس و حیرت دنبال می‌کنند، روی بی‌عدالتی نژادی در کانادا تمرکز کرد. وی گفت: «حال وقت آن است که ما کانادایی‌ها تصدیق کنیم که ما نیز چالش‌های خود را داریم، اینکه کانادایی‌های سیاه‌پوست و کانادایی‌هایی از دیگر نژادهای غیرسفید در زندگی روزمرهٔ خود با تبعیض مواجه‌اند. در این کشور تبعیض نژادی سیستماتیک وجود دارد چون با مردم رنگین‌پوست متفاوت از دیگر کانادایی‌ها رفتار می‌شود.» 

مکث بی‌سابقهٔ ترودو و پاسخ محتاطانه و دیپلماتیک او واکنش‌‌های متفاوتی در پی داشت. عده‌ای این واکنش را بیش‌ازحد احتیاط‌آمیز و بزدلانه دانسته‌اند، اما اغلب کانادایی‌ها واکنش و پاسخ او را ستایش کرده‌اند و اعتقاد دارند که داشتن رهبری که پیش از حرف زدن سکوت می‌کند و می‌اندیشد، بسیار بهتر از داشتن رهبری‌ است که بدون فکر دهان باز می‌کند و کلمات را بیرون می‌ریزد. 

نوشته یادداشت سردبیر: اپیدمی نژادپرستی اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

در حالی‌که خوشبختانه استان بریتیش کلمبیا پس از موفقیت در کنترل شیوع بیماری کووید-۱۹، به‌تدریج قرار است مرحله به مرحله اجازه دهد تا کسب‌وکارها با شرایط جدیدی شروع به کار نمایند، آمار و ارقام مربوط به موارد جدید و مرگ‌ومیر ناشی از این بیماری در استان‌های شرقی کانادا و برخی از کشورهای اروپایی و خصوصاً همسایهٔ جنوبی‌مان همچنان ناامیدکننده و قابل تأمل است. تا لحظهٔ نگارش این یادداشت، بیش از ۲۹۸٬۰۰۰ نفر در دنیا قربانی این ویروس جدید شده‌اند و آمار مرگ‌ومیر در آمریکا همچنان در حدود روزانه ۱۶۰۰ تا ۱۷۰۰ نفر است…

و اما، عوارض کووید-۱۹ تنها به تهدید سلامتی و جان انسان‌ها و رکود اقتصادی و تبعات آن محدود نمی‌شود. پیش از این در همین ستون یادداشتی دربارهٔ تأثیرات قرنطینه روی افزایش خشونت‌های خانگی نوشته بودم. طبیعتاً افزایش گزارشات مربوط به خشونت‌های خانگی در نتیجهٔ قرنطینه، تنها عارضهٔ غیرمستقیم شیوع این ویروس جدید نیست و تبعات گوناگون این پاندمی می‌تواند از زوایای مختلفی بررسی شود. یکی از مشکلاتی که از روزهای آغازین شیوع این بیماری مشاهده شده و رو به افزایش بوده است، برخوردهای نژادپرستانه و فاشیستی‌ای است که چینی‌تبارها در سراسر دنیا با آن مواجه بوده‌ و هستند. دیده‌بان حقوق بشر اوایل این هفته اعلام کرد که دولت‌ها باید در جهت جلوگیری از خشونت‌‌ها و تبعیض‌های نژادی مرتبط با پاندمی کووید-۱۹ و تحت پیگرد قراردادن حملات علیه چینی‌ها و چینی‌تبارها، اقداماتی فوری انجام دهند. دبیرکل سازمان ملل متحد در این رابطه گفته است که پاندمی همچنان دارد به خروش سونامیِ تنفر، بیگانه‌هراسی و طرد کردن و ترساندن دامن می‌زند، و از دولت‌‌ها خواسته است تا سریعاً در این زمینه اقدام کنند تا ایمنی جوامع ما در مقابل ویروس تنفر تقویت شود.   

در این زمینه بعضاً مشاهده شده است که برخی رهبران دولتی و مقامات رسمی با سخنرانی‌های ضدِچینی، به‌نوعی تنفر، نژادپرستی و بیگانه‌هراسی را تشویق کرده‌اند. همچنین چندین حزب سیاسی و برخی گروه‌ها در کشورهایی مانند آمریکا، بریتانیا، ایتالیا، اسپانیا، یونان، فرانسه و آلمان با متوسل شدن به بحران کووید-۱۹، تلاش کرده‌اند سیاست‌های ضدِمهاجرت، برترپنداری نژاد سفید، ملی‌گرایی افراطی، یهودستیزی و بیگانه‌هراسی را پیش ببرند و پناهجوها، خارجی‌ها، شخصیت‌های برجسته و رهبران سیاسی را شیطان بخوانند.

از فوریهٔ‌ گذشته، چینی‌ها و چینی‌تبارها در سراسر دنیا در معرض حمله و ضرب‌وشتم، آزارواذیت‌های خشونت‌آمیز، تهدید و تبعیضات نژادی مرتبط با پاندمی، بوده‌اند. شهر ونکوور نیز مستثنی نبوده است؛ ماه گذشته، پلیس ونکوور گزارش داد که اخیراً در بحبوحهٔ پاندمی کووید-۱۹، افزایش شدیدی در حملات تنفرآمیز علیه مردمان آسیای شرقی مشاهده شده است، از آن جمله می‌توان به حملهٔ هولناک فرد میانسالی به مرد سالمند ۹۲ ساله‌ای در یک فروشگاه محلی اشاره کرد که اواسط ماه مارس رخ داد. 

در همین ارتباط هفتهٔ گذشته، گروهی از کانادایی‌های چینی‌تبار با انتشار بیانیه‌ای از افزایش حملات تنفرآمیز و نژادپرستانه علیه جامعهٔ چینی‌تبار کانادا، ابراز نگرانی کرده‌اند و اظهار داشته‌اند که آن‌ها نیز مانند بقیهٔ کانادایی‌ها و مردم سراسر دنیا، نگرانی‌ها، ترس‌ها و درد و رنج‌های ناشی از کووید-۱۹ را متحمل می‌شوند. این گروه همچنین نگرانی خود را از عملکرد دولت چین در پنهان کردن اطلاعات مربوط به ویروس جدید در مراحل اولیهٔ شیوع، ابراز کرده‌اند. همچنین گفته‌‌اند که آن‌ها نیز خود خشمگین‌اند و اینکه کووید-۱۹ چطور شروع شد، از کنترل خارج شد و به پاندمی انجامید، برایشان جای سؤال دارد. آن‌‌ها می‌گویند سرکوبِ متخصصان درمان و بهداشت را توسط دولت چین به‌دلیل آنکه در دسامبر ۲۰۱۹ مکاتباتی دربارهٔ مشاهدهٔ علائم پدیده‌ای شبه سارس در ووهان کرده بودند، محکوم می‌کنند و خواستار تحقیق و بررسی در این زمینه هستند، درست مثل بقیهٔ مردم دنیا، اما در عین حال، آن‌ها معتقدند که نباید اجازه داد این معضل پاندمی موجب شود که برخی به خود اجازه دهند نژادپرستی را ترویج دهند و دست به حملات نژادپرستانه بزنند. این گروه از افراد کانادایی چینی‌تبار خواهان آن‌اند که دولت کانادا به مطالبهٔ جهانیِ تحقیقات مستقل دربارهٔ منشأ کووید-۱۹ و مسئولیت دولت چین در منع به‌موقعِ ارائهٔ اطلاعات در مورد ویروس جدید کرونا و شیوع اولیه‌اش، بپیوندد. آن‌ها به تمام کانادایی‌ها فراخوان داده‌اند که در کنار هم یک‌صدا هرگونه تحریکات و ارتکاب جرم‌های نفرت‌محور نسبت به چینی‌تبارها را به بهانهٔ کووید-۱۹، محکوم کنند. آن‌ها همچنین از عموم مردم خواسته‌اند که با نمایندگان حوزهٔ خود تماس بگیرند و از آن‌ها بخواهند که جرم‌های نفرت‌محور علیه کانادایی‌های چینی‌تبار را محکوم کنند و از مطالبهٔ جهانیِ تحقیقات مستقل دربارهٔ کووید-۱۹ حمایت و پشتیبانی کنند.

کووید-۱۹ نه تنها سلامتی و جان انسان‌ها را تهدید می‌کند، بلکه به شکل‌های گوناگون سلامت روح و روان آن‌ها را نیز هدف قرار داده است. با امید به آنکه هر چه زودتر دنیا از شر این ویروس خلاصی یابد و نیز هر یک از ما به سهم خود در کاهش صدمات و تبعات فوق‌الذکر تلاش کنیم.

نوشته یادداشت سردبیر: کووید-۱۹ و ویروس تنفر اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

بار دیگر تب انتخابات بالا گرفته است و این‌بار، تبی که سراسر کانادا دچار آن است؛ تب انتخابات فدرال. انتخاباتی که رقابت میان نامزدهای آن از حدود چهار هفته قبل به‌طور رسمی شروع شده و حالا دیگر تنها ۱۷ روز به تاریخ موعود آن باقی مانده است. و بار دیگر بحث‌های انتخاباتی در میان مردم، از جمله هم‌وطنانمان نیز داغ شده است. بحث میان راست‌‌روها، میانه‌روها و چپ‌‌روها. بحث میان محافظه‌کارها، لیبرال‌ها و دموکرات‌ها، و حتی سبزها. و البته که همچون هر انتخاباتی، در هر جای دنیا، بازارِ رو کردن نقطه‌ضعف‌ها، تخلفات و مچ‌گیری‌های طرفینِ این میدان نبرد نیز داغ است… و اما چه باید کرد تا در این هیاهو، و با توجه به سیستم انتخاباتی کانادا، یعنی سیستم نخست‌نفری، که تلاش‌ها برای تغییر آن همچنان ناکام مانده است، بهترین و معقول‌ترین انتخاب را کرد. به‌عقیدهٔ نگارنده به‌واقع، یکی از مشکلاتی که گریبانگیر رأی‌دهندگان تحت چنین سیستمی است، همانا افتادن در دام ناگزیرِ «رأی استراتژیک» است. اینکه مهم نیست به‌طور مثال اگر شما پلتفرم حزب سبز را نزدیک‌ترین پلتفرم به افکار و دیدگاه‌ها و خواسته‌های خود بدانید، چرا که رأی به کاندیدای این حزب، به‌جز در حوزه‌هایی مانند حوزهٔ خانم الیزابت می، رهبر حزب سبز، و معدود حوزه‌هایی امثال آن، به‌معنای سوزاندنِ رأیتان است و به‌شمار نیامدن‌اش… باید ببینید در حوزهٔ انتخاباتی‌تان رقابت تنگاتنگ میان کدام دو حزب است، و شما باید به کاندیدای کدام‌یک رأی بدهید تا بدترینِ آن دو – به‌زعم شما – انتخاب نشوند! و البته این بحثی است که در میان هم‌وطنان نیز به کرّات مشاهده می‌شود. چه آن‌ها که منافع خود را در بر سر کار آمدنِ دولتی محافظه‌کار می‌دانند، چه آن‌ها که سیاست‌های میانه‌روی لیبرال‌ها را می‌پسندند و چه آن‌ها که نفع را در بر سرِ کار آمدن دولتی به سیاق دموکرات نوین می‌بینند. اما به‌راستی چه چیزی این «منافع» را تعریف و تبیین می‌کند؟ آیا چیزی به‌عنوان «منافع جمعی» برای ایرانیان ساکن کانادا وجود دارد که هر یک از ما در جامعهٔ ایرانی فارغ از دیدگاه‌های متفاوتی که داریم، روی آن با همدیگر توافق داشته باشیم؟ آیا می‌توانیم مخرج مشترکی از خواسته‌هایمان بگیریم؟ قطعاً موضوع بازگشایی سفارتخانهٔ ایران در کانادا، که موضوعی بسیار مناقشه‌برانگیز است، چون همان‌قدر که عده‌ای آن را فرصت می‌بینند، عده‌ای دیگر آن را تهدید قلمداد می‌کنند، نمی‌تواند چنین مخرج مشترکی باشد، اما، درخواست برای مکانی در خاک کانادا که بتواند به ایرانیان خدمات کنسولی ارائه بدهد، چه؟ آیا می‌توان این خواسته را در جهت «منافع جمعی» جامعهٔ ایرانی دانست؟ آیا می‌توان صرف حضور در انتخابات و نشان دادن اینکه ما در کشور جدید نمی‌خواهیم به‌سرنوشتمان بی‌تفاوت باشیم، را نقطهٔ اشتراک دانست؟ 

شاید این پرسش‌ها در وهلهٔ اول ساده به‌نظر برسند، ولی پاسخ آن‌ها که واقعاً آسان نیست، می‌تواند نقشی تعیین‌کننده در زندگی فردفرد ما در کشور جدیدی که اکنون خانه‌مان شده است، ایفا کند. 

ما در رسانهٔ همیاری تمام تلاش خود را کرده‌ایم تا در حد توانمان و حتی با کنار گذاشتن برخی مطالب همیشگی‌مان، موضوعات مربوط به انتخابات فدرال ۲۰۱۹ را پوشش بدهیم. با توجه به محدودیت‌ نیروی انسانی و فضای نشریه، برای گفت‌وگو با کاندیداهای حوزه‌های مختلف، با اولویت پیش رفتیم؛ به ‌این ترتیب که به سراغ کاندیداهای حوزهٔ نورث ونکوور که بیشترین جمعیت ایرانی را در خود جای داده است، رفتیم. لذا، در شمارهٔ قبل گفت‌وگو با جاستین بل، کاندیدای حزب دموکرات نوین از این منطقه، از نظرتان گذشت. این شماره نیز گفت‌وگو با جاناتان ویلکینسون، کاندیدای حزب لیبرال، و البته نمایندهٔ فعلی این حزب از همین حوزه در پارلمان، از نظرتان می‌گذرد. درخواست گفت‌وگویی که به اندرو ساکستون، کاندیدای حزب محافظه‌کار، و جورج اُر، کاندیدای حزب سبز، ارسال کرده‌ایم، فعلاً پاسخی نداشته است. از طرف دیگر، سارا بدیعی، کاندیدای حزب لیبرال از حوزهٔ پورت مودی-کوکئیتلام، تنها کاندیدای فارسی‌زبان در میان حوزه‌های انتخاباتی ایرانی‌نشین است، و طبیعتاً به‌همین دلیل به سراغشان رفتیم، که در نهایت با درخواست مصاحبه از طرف دفتر کمپین ران مک‌کینان، کاندیدای حزب لیبرال از حوزهٔ کوکئیتلام-پورت کوکئیتلام و نمایندهٔ فعلی این حزب در پارلمان، قرار بر آن شد تا گفت‌وگویی مشترک با این دو کاندیدای حزب لیبرال داشته باشیم. این گفت‌وگو نیز در همین شماره از نظرتان می‌گذرد. به‌جز حوزهٔ نورث ونکوور که اشاره شد و استثنای سارا بدیعی به‌دلیل هم‌زبان بودن، به‌‌دلایل یادشده، ما خود تقاضای مصاحبه به کاندیداهای دیگری ندادیم، مگر آنکه درخواستی از طرف آن‌ها دریافت کنیم، مانند ران مک‌کینان که اشاره شد. در شمارهٔ آینده هم تلاش خواهیم کرد با درج نظراتی از کارشناسان و همچنین گفت‌گو با فعالان سیاسی  و نامزدهای انتخابات در حد توانمان به خوانندگان برای داشتن انتخابی بهتر کمک کنیم. در این میان و مانند همیشه سپاسگزار می‌شویم با نظرات خود ما را در این راه یاری کنید و اگر پرسشی دارید که می‌خواهید از نامزدهای انتخاباتی یا احزاب پرسیده شود، آن را برای ما بفرستید.       

نوشته یادداشت سردبیر: انتخابات فدرال کانادا و منافع جمعی ایرانیان اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

چهارشنبهٔ این هفته، ۴ سپتامبر ۲۰۱۹، دادگاه تجدیدنظر فدرال کانادا با شنیدنِ درخواست استیناف مخالفانی که موجب شکست مصوبهٔ دولت لیبرال برای ادامهٔ کار پروژهٔ خط لولهٔ مشتقات نفتی شدند، موافقت کرد. این، یکی دیگر از موانع قانونی برای پروژه‌ای است که تا همین حالا هم تأخیر زیادی داشته است؛ پروژه‌ای که اگر ساخته شود، روزانه نزدیک به یک میلیون بشکه نفت از آلبرتا به سواحل بی‌سی انتقال خواهد داد.

دادگاه موافقت کرده است که چند درخواست تجدیدنظر در رابطه با تصمیم کابینهٔ دولت فدرال را به‌طور هم‌زمان در دست بگیرد. دادگاه گفته است به شواهدی گوش خواهد داد که ثابت کند دولت فدرال پیش از تصویب پروژه برای بار دوم در ماه ژوئن، به‌اندازهٔ کافی با اقوام اولیه‌ای که با ساخت این پروژه زندگی‌شان تحت تأثیر قرار خواهد گرفت، مشورت نکرده است. 

مِشِل رِمپل، نمایندهٔ حزب محافظه‌کار از آلبرتا، در این رابطه گفته است: «امروز دریافتیم که جاستین ترودو از دفاع در پروژهٔ خط لوله در دادگاه سرباز زد – او حتی دفاعیه‌ای علیه طرح‌هایی که قصد توقف پروژه را دارد، تقدیم دادگاه نکرد. ترودو هرگز قصد نداشته است که این خط لوله ساخته شود، اما میلیاردها دلار مالیات را صرف آن کرد تا این مشکل را به پس از انتخابات به عقب بیاندازد. هیچ‌کس، در دو طرف مناقشهٔ خط لوله، نباید به ترودو اعتماد کند.»

در پی اعلام خبر دادگاه، آمارجیت سُهی، وزیر منابع طبیعی کانادا، گفته است: «ما از کارنامهٔ خود دفاع خواهیم کرد. ما کارنامه‌ای بسیار قوی داریم که نشان می‌دهد به تمام مشکلات و نگرانی‌های مشروعی که جوامع بومی اظهار داشته‌اند، پاسخ داده‌ایم. ما همه‌چیز را به‌درستی انجام داده‌ایم و من اطمینان دارم که ما کار را ادامه خواهیم داد و این پروژه در اواسط سال ۲۰۲۲ تکمیل خواهد شد.»

ترودو گفته است که این پروژه نهایتاً ساخته خواهد شد، و با ساخته شدن آن، نفت کانادا برای انتقال به بازار آسیا به آب‌های آزاد خواهد رسید، یعنی اطمینان خاطر از آنکه کانادا مجبور نیست منابع طبیعی‌اش را تنها به یک مشتری – آمریکا – بفروشد. دولت متعهد شده است که تمام درآمدش از این خط لوله را مستقیماً در پروژه‌های انرژی پاک سرمایه‌گذاری کند.

این در حالی است که حدود دو هفته قبل کتاب جدید اِرِن ویری، نویسندهٔ ارشد سی‌بی‌سی، با عنوان «وعده و مخاطره: جاستین ترودو در قدرت» منتشر شد؛ کتابی که به عملکرد دولت ترودو و موفقیت یا شکستش در وعده‌های انتخاباتی‌اش می‌پردازد، که در آن ویری از قول ترودو آورده است: «اگر ما نشان ندهیم که می‌توانیم عملی واقعی و ملموس در رابطه با محیط زیست انجام دهیم و همچنان حمایت کانادایی‌ها را داشته باشیم، هیچ دولت کانادایی‌ای دیگر به خود زحمت دفاع از محیط زیست را نخواهد داد.» و الیزابت می، رهبر حزب سبز کانادا، در واکنش به این سخنان، ضمن گمراه‌کننده خواندنِ آن، گفته است که خط مشی لیبرال‌ها عمل به اقدامات اقلیمی نیست. وی با اشاره به خرید پروژهٔ خط لولهٔ نفت توسط این دولت و ابقاء اهداف گازهای گلخانه‌ایِ دوران استفان هارپر، این خط مشی را چند قدم در جهت راست و رو به تحلیل دانست.

از سوی دیگر، سه‌شنبهٔ همین هفته، تعداد زیادی از نامزدهای بالقوهٔ حزب ان‌دی‌پی در استان نیوبرانزویک در اقدامی بی‌سابقه، حزب خود را ترک کردند و به حزب سبز ملحق شدند. بنا به گفتهٔ جاناتان ریچاردسون، از اعضای ارشد حزب ان‌دی‌پی در این استان، این حزب هیچ راهی برای پیروزی در هیچ‌یک از ۱۰ حوزهٔ انتخاباتی استان نیوبرانزویک ندارد، به‌طوری‌که نتوانسته است ۵۰ روز مانده به انتخابات، حتی یک نفر را کاندیدای خود اعلام کند. وی دلیل اصلی این مشکل را نژادپرستی دانسته است. او گفته است که در دیدار با اعضای حزب و جلب نظر آن‌ها برای نامزدی، اغلب آن‌ها برای این کار تردید داشته‌اند، چرا که معتقدند رأی‌دهندگان به حزبی که رهبرش دستار به سر می‌بندد رأی نخواهند داد. البته دلیل دیگرِ عدم اقبال جاگمیت سینگ آن است که وی در دورانِ مبارزات انتخاباتی برای رهبری حزب، به نیوبرانزویک سفر نکرده است. نهایتاً ریچاردسون اعلام کرده است که علاوه بر سیاستمدارانِ استانی، وی و ۱۴ تن از نمایندگان حزب ان‌دی‌پی در مجلس فدرال، به احزاب سبز استانی و فدرال محلق شده‌اند.

این خبر موجب انتقاد شدید جاگمیت سینگ از رهبر حزب سبز شده و گفته است همهٔ رهبران احزاب اصلی کانادا باید به چندگونگی در جامعهٔ کانادا مباهات کنند و الیزابت باید دربارهٔ پذیرش نامزدهای دموکرات نوین پاسخ دهد. در عین حال الیزابت می هم در بیانیه‌ای اعلام کرده است که یکی از ارزش‌های بنیادین همهٔ احزاب سبز در سرتاسر دنیا احترام به چندگونگی و حقوق بشر است و در حزبش تحت هیچ شرایطی جایی برای هیچ‌گونه تبعیض جنسیتی، اسلام‌هراسی، زن‌ستیزی، دگرباش‌هراسی، هرنوع سخنان تنفرآمیز و نژادپرستی وجود ندارد، و قدرت کانادا در چندگونگی آن نهفته است. این موضوع خود به تنهایی بحث مفصلی می‌طلبد که امید است در هفته‌های آتی بیشتر به آن بپردازیم.

نوشته یادداشت سردبیر: انتخابات فدرال کانادا در سایهٔ تبعیض دینی و تغییرات اقلیمی اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

شنبه و یکشنبهٔ گذشته، ۳ و ۴ اوت ۲۰۱۹، دو حادثهٔ کشتار جمعی به‌فاصلهٔ ۱۳ ساعت از هم و به‌ترتیب در ایالت‌های تگزاس و اوهایو اتفاق افتاد. 

در حادثهٔ اول، که تا الان مرگبارترین کشتار جمعی حاصل از تیراندازی کور در آمریکا در سال ۲۰۱۹ است، مرد جوان ۲۱ ساله‌ای به نامِ پاتریک وود کروسییِس (Patrick Wood Crusius) روی مردم بی‌گناهی که در فروشگاه والمارت واقع در ال‌پاسوی تگزاس، در حال خرید بودند، آتش می‌گشاید که منجر به کشته شدن ۲۲ نفر و مجروح شدن ۲۴ نفر می‌شود. پاتریک کروسییِس بلافاصله دستگیر می‌شود. طبق گفتهٔ پلیس، او قبل از این حمله بیانیه‌ای با عنوان حقیقت تلخ (Inconvenient Truth) در حمایت از ملی‌گرایی سفیدپوستی و ضد مهاجرت در شبکه‌های مجازی منتشر کرده و در مقدمه‌اش گفته بود: «در کل، من فردی را که در کرایست‌چرچ تیراندازی کرده بود و همین‌طور بیانیه‌اش را حمایت می‌کنم. این حمله پاسخی است به اشغال تگزاس توسط هیسپانیک‌ها (مردم اسپانیایی‌زبان یا پرتغالی‌زبان به‌ویژه در آمریکای لاتین). آن‌ها مقصرند، نه من. من تنها از کشورم در مقابل نابودی فرهنگِ آن که ره‌آورد این اشغال است، دفاع می‌کنم.» او همچنین اظهار داشته که هدف این حمله «تشویق» مکزیکی‌تبارها به بازگشت به کشور خودشان بوده است. وی ضمن سرزنش دموکرات‌ها و حتی جمهوری‌خواهان برای آنکه جلوی اشغال تگزاس توسط هیسپانیک‌ها را نمی‌گیرند، گفته است که حداقل با جمهوری‌خواهان، هجوم مهاجران به آمریکا می‌تواند کاهش یابد. پاتریک کروسییِس همچنین در بیانیه‌اش گفته بود که وجود هیسپانیک‌ها و ترکیب نژادشان با سفیدها، موجب می‌شود نژاد سفید خالص از میان برود. او انتقادها را موجب سخت‌تر شدن قوانین استفاده از اسلحه دانسته؛ که این خود، ممکن است موجب شود او و امثال او در بیرون کردن و راندنِ مهاجران ناتوان بمانند.

در حادثهٔ دوم، مرد جوان ۲۴ ساله‌ای به نامِ کانر استفن بتس (Connor Stephen Betts)، ساعت ۱ بامداد در ورودیِ باری واقع در دیتونِ اوهایو شروع به تیراندازی به‌سمت مردمی که بیرون از بار و در خیابان بوده‌اند، می‌کند که منجر به کشته شدن ۹ نفر (از جمله خواهر خود) و مجروح شدن ۱۴ نفر می‌شود. به‌فاصلهٔ ۳۰ ثانیه، پلیس این جوان مسلح را از پا درمی‌آورد. بررسی توئیتر کانر بتس نشان می‌دهد که او خود را چپ‌گرا و هوادار موسیقی هِوی متال معرفی کرده است. همچنین توئیت‌هایش نشان می‌دهد که مخالف پرزیدنت ترامپ بوده و هوادارِ الیزابت وارن، سوسیالیسم، جنبش‌های ضدفاشیستی و البته شیطان! او ساعاتی قبل از این تیراندازی کور، توئیت‌هایی در حمایت از کنترل اسلحه و همچنین چندتایی دیگر در ارتباط با کشتار جمعی ال‌پاسو که در آن فرد تیرانداز «تروریست» و «برترپندارِ نژاد سفید» خوانده شده بود، لایک کرده بود! دو هم‌کلاس دوران دبیرستان او گفته‌اند که کانر بتس در سال ۲۰۱۲ از رفتن به دبیرستان تعلیق شده بود، چرا که لیستی تهیه کرده بود از دانش‌آموزانی که می‌خواسته به آن‌ها تجاوز کند و بکشدشان! هم‌کلاسی دیگری گفته است که او قربانی آزارواذیت بوده و برنامه داشته که روی کل مدرسه آتش بگشاید… این در حالی‌ست که هم‌کلاسی دیگری معتقد بوده که بتس خود فرد آزارگری بوده و به‌عنوان یک زن‌ستیز از ترساندنِ دخترها در مدرسه، لذت می‌برده است. دوست دخترِ زمان دبیرستانش نیز گفته است که او از توهمات بصری و شنیداری و روان‌پریشی شکایت داشته و نگران بوده که دچار اسکیزوفرنی شود. بر اساس تحقیقات پلیس نوشته‌های فراوانی در خانهٔ کانر بتس یافت شده که نشان می‌دهد او «علاقه داشته» مردم را بکشد، و بررسی‌های اولیه حاکی از آن است که وی هیچ انگیزهٔ سیاسی یا نژادی برای این کار نداشته است. 

پرزیدنت ترامپ ضمن بزدلانه و نفرت‌انگیز خواندنِ کشتارهای اخیر، آن‌ها را محکوم کرد و اعلام نمود که تا روز ۸ اوت، تمامی پرچم‌‌های آمریکا در داخل و خارج از خاک آمریکا نیمه‌افراشته خواهند بود. این در حالی‌ست که ظرف دو روز هشتگ ‎#WhiteSupremacistInChief توئیتر را تسخیر کرد و بسیاری به این نکته اشاره کردند که پاتریک کروسییِس در بیانیهٔ خود از همان کلامی استفاده کرده بود که ترامپ در گذشته استفاده کرده است، از جمله مهاجران را «اشغالگر» خواندن و اینکه «باید آن‌ها را به خانه‌هایشان پس بفرستیم». همچنین یک‌بار ترامپ در واکنش به پیشنهادی برای کشتن مهاجران، دربارهٔ مجاز بودن آن در شمال غربی فلوریدا شوخی کرده بود. البته پرزیدنت ترامپ روز دوشنبه، در سخنرانی خود گفت: «ملت ما باید یک‌صدا نژادپرستی، تعصب و برترپنداری نژاد سفید را محکوم کند. این ایدئولوژی‌های شوم باید شکست داده شوند.» 

دو مورد کشتار جمعی اخیر در آمریکا با مجموع ۳۲ کشته و ۳۸ مجروح کمی بیش از ۱۰٪ مجموع کشته‌ها و مجروحانِ کشتارهای جمعی فقط سال ۲۰۱۹ تا به امروز در آمریکاست (۲۸۵ کشته و ۱۰۶۷ مجروح از منبع ویکی‌پدیا که در ۵ اوت ۲۰۱۹ به‌روز شده)، و بررسی تنها همین دو مورد نشان می‌دهد که چگونه دو جوان با نحوهٔ تفکر و گرایشات متفاوت دست به عملی مشابه زده‌اند. چندان دشوار نیست این نتیجه‌گیری که قانون حمل اسلحه در آمریکا، بزرگ‌ترین معضلی است که در این زمینه باید مورد توجه قرار گیرد، معضلی که به کرّات توسط فعالان مختلف مورد انتقاد گرفته و هر بار که حادثه‌ای چنین مرگبار اتفاق افتاده، باز بر سر زبان‌ها افتاده و به چالش کشیده شده است. هرچند، به‌نظر نمی‌رسد پرزیدنت ترامپ حتی در آستانهٔ شروع مبارزات انتخاباتی برای سال آینده، حاضر باشد به وجود این معضل اعتراف کند. وی حتی حاضر شده است در سخنرانی‌هایش علی‌رغم میل خود، نژادپرستی، تعصب و برترپنداری نژاد سفید را محکوم کند، اما به‌نظر نمی‌رسد آزادی حمل اسلحه موضوعی باشد که ایشان تحت هیچ شرایطی تمایل به بازبینی و تغییر آن داشته باشد.

نوشته آزادی حمل اسلحه، کبریتی بر انبار باروت تفکرات افراطی چپ و راست در آمریکا اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.