علیرضا فدایی – ونکوور

در دویست و پنجاه و سومین شمارهٔ رسانهٔ همیاری مورخ ۱۹ دسامبر ۲۰۲۵، گزارش کوتاهی داشتیم از مسابقات جهانی کیوکوشین در ژاپن که در آن استاد بزرگ کاراته، حمید اثنی‌عشری، موفق به دریافت دان هشت به‌عنوان یکی از سه فرد غیرژاپنی دارای این درجه در جهان شد و یک مبارز از شهر ونکوور یعنی امیرعلی دولتشاهی هم موفق به دریافت مدال برنز این مسابقات گردید.

در آن گزارش گفت‌وگوی کوتاهی با استاد بزرگ حمید اثنی‌عشری داشتیم که از نظرتان گذشت. در این شماره گفت‌وگویی با تنها مبارز مدال‌آور تیم کانادا در آن مسابقات داشته‌ایم که توجه شما را به آن جلب می‌کنیم.

* * * * *

با سلام و سپاس از وقتی که برای این گفت‌وگو گذاشتید، لطفاً خودتان را معرفی بفرمایید و از سوابق ورزشی‌تان بگویید.

امیرعلی دولتشاهی هستم، دارای مدرک دکترای دامپزشکی و تخصص در استخراج مواد مؤثر گیاهان دارویی. حدود پانزده سال پیش، همراه همسرم مهاجرت کردم و امروز، در کنار راه‌اندازی یک شرکت کوچک دارویی، مدیریت سه شعبهٔ آژانس املاک را نیز بر عهده دارم.

چطور از بین رشته‌ها و سبک های مختلف، کیوکوشین را انتخاب کردید؟

ورود من به دنیای هنرهای رزمی در ۲۱ سالگی و با هدف کاهش وزن آغاز شد. تمرینات کاراتهٔ شیتوریو را زیر نظر استاد سلیمانی شروع کردم؛ استادی که همواره بر آزاداندیشی و نگاه باز در هنرهای رزمی تأکید داشت. به‌توصیهٔ ایشان، هم‌زمان موی‌تای را نیز نزد زنده‌یاد استاد محمد توحیدی آغاز کردم و سپس مسیر آن را با استاد علی ستاری ادامه دادم؛ تجربه‌ای ارزشمند که دو سال از زندگی ورزشی‌ام را شکل داد.

پس از آن، با اجازهٔ استاد سلیمانی و به‌دلیل جذابیت قدرت، استقامت و روح سنتی کیوکوشین، این سبک را انتخاب کردم و افتخار شاگردی شیهان آذوغ، شیهان محمدی و در نهایت شیهان حسن ناظمی را داشتم؛ قهرمان سنگین‌وزن کشور و دوستی خوب.

بعد از مهاجرت، به‌دلیل مسئولیت‌های کاری و خانوادگی، مدتی از تمرینات دور شدم. اما در ۴۶ سالگی تصمیم گرفتم بار دیگر سلامتی و آمادگی جسمی را در اولویت زندگی قرار دهم؛ هم برای خودم و هم برای اینکه الگویی برای فرزندانم باشم. پس از جست‌وجوی فراوان، با دوجوی هانشی شیهان حمید اثنی‌اشری، دان ۸، در ونکوور آشنا شدم؛ استادی برجسته که منش و دانش فنی ایشان از همان ابتدا برایم مهم بود و همچنان افتخار بهره‌گیری از آموزش‌های ایشان را دارم. 

بین تمرین و تدریس در ایران و کانادا چه تفاوت‌هایی می‌بینید؟

در ایران، تمرینات رزمی اغلب مسابقه‌محور است؛ اما در کانادا نگاه ما بیشتر بر سلامت جسم، رشد فنی و تعالی روحی استوار است. چرا که دوران قهرمانی کوتاه است، اما رشد فردی ماندگار.

حضور در مسابقات جهانی ژاپن تجربه‌ای فراموش‌نشدنی بود؛ رقابتی در سطحی بسیار بالا با حضور حدود پنجاه کشور جهان. فضایی آمیخته با هیجان، درد، دوستی و شادی که روح واقعی کیوکوشین را به نمایش می‌گذاشت. افتخار داشتم در وزن منفی ۷۵ کیلوگرم مقام سوم جهان را کسب کنم.

واقعیت این است که هر فرد تنها تا حد مشخصی می‌تواند ظرفیت تنفسی خود را افزایش دهد؛ موضوعی که در منابع پزشکی ورزشی معمولاً بین ۲۰ تا ۴۰ درصد عنوان می‌شود. با توجه به این مسئله، لازم بود برنامه‌ای طراحی کنم که طی شش ماه بتواند این افزایش ظرفیت تنفسی را در بدنم ایجاد کند. چون در مبارزه، حتی بهترین تکنیک‌ها بدون نفس کافی، عملاً بی‌اثر خواهند بود.

برای این هدف، هر صبح سه راند با شدت صددرصد و سه راند با شدت شصت‌درصد تمرین با کیسهٔ سنگین انجام می‌دادم. پس از آن، تمرینات تاکتیکی و تکنیکی متناسب با شرایط فیزیکی بدنم اجرا می‌شد. طبیعی است که فشار بیش از حد به بدن، به‌ویژه در سنین بالاتر، احتمال آسیب‌دیدگی را بسیار افزایش می‌دهد و هر آسیب می‌تواند هفته‌ها روند تمرین را مختل کند.

تغذیه نیز بخش مهمی از این مسیر بود. رژیم غذایی من شامل حدود ۱۵۰ گرم کربوهیدرات در روز، ۲۰۰ تا ۴۰۰ گرم پروتئین باکیفیت، و حجم زیادی از سبزیجات بود تا نیازهای اساسی بدن و ریزمغذی‌ها تأمین شود. در کنار آن، استفاده از مکمل‌هایی مانند منیزیم و ویتامین‌های گروه ب نیز ضروری بود.

تمرینات شما برای آمادگی در مسابقه به چه شکل بود؟ و لطفاً از تجربهٔ مسابقه و رقابت اخیر در مسابقات جهانی بفرمایید.

یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های آماده‌سازی، پیداکردن حریف تمرینی مناسب بود؛ فردی هم‌وزن، هم‌سطح یا حتی قوی‌تر از نظر فنی که حاضر باشد در تمرینات پرفشار شرکت کند. یافتن چنین افرادی واقعاً دشوار است. خوشبختانه چند تن از دوستان باشگاه در این مسیر کمک بزرگی به من کردند و در تمرینات با شدت‌های مختلف حضور داشتند.

تمرینات بدن‌سازی نیز بر اساس شرایط فیزیکی بدنم طراحی شده بود و عصرها حدود ۴۵ دقیقه انجام می‌شد؛ تمریناتی شامل اسکات، حرکات شکم و عضلات مرکزی بدن و در ادامه تقویت عضلات شانه، سینه، پشت‌بازو و جلوبازو.

موضوع مهم دیگر، اختلاف زمان ۱۱ ساعتهٔ ونکوور و توکیو و فشار ناشی از پرواز طولانی بود؛ مسئله‌ای که می‌تواند تأثیر قابل‌توجهی بر عملکرد جسمی ورزشکار بگذارد. به‌همین دلیل، یک هفته زودتر به ژاپن سفر کردم تا بدنم فرصت هماهنگی با شرایط جدید را داشته باشد. در طول آن مدت، ضمن بازدیدهای عادی و توریستی، تمریناتم را با شدت کمتر تا سه روز مانده به مسابقات ادامه دادم.

در ژاپن، برگزارکنندگان، سمینار بسیار مفیدی دربارهٔ داوری و قوانین جدید مسابقات برگزار کردند. دیدار با رئیس سبک، نمایندگان کشورهای مختلف و بزرگان این رشته از بخش‌های ارزشمند این سفر بود. پس از مسابقات نیز سمیناری آموزشی برای شرکت‌کنندگان برگزار شد که در آن آخرین نکات فنی و کاتاها آموزش داده شد و مراسم یادبود، عکس گروهی و آزمون کمربند برای منتخبین، خاطراتی ماندگار را رقم زد.

مسابقات در سالن المپیک توکیو، با حضور بیش از ۷۰۰ شرکت‌کننده از حدود ۵۰ کشور برگزار شد. نورپردازی حرفه‌ای، موسیقی و استفاده از تکنولوژی روز، فضایی کم‌نظیر ایجاد کرده بود و مسابقات به‌صورت زنده از پنج تاتامی مختلف پخش می‌شد؛ به‌طوری که دوستان و خانواده‌ام در ونکوور نیز می‌توانستند همهٔ مبارزات را به‌صورت آنلاین دنبال کنند.

تیم کانادا متشکل از اعضایی از باشگاه ما و چند باشگاه دیگر شرق کانادا بود و من تنها نماینده‌ای بودم که موفق به کسب مقام شد. ضمناً دو تن از دوستان باشگاه ما به‌عنوان داور در این مسابقات حضور داشتند و عملکرد بسیار خوبی ارائه کردند؛ موفقیتی که بدون هدایت‌ها و آموزش‌های ارزشمند استاد عزیزمان، هانشی شیهان حمید اثنی‌عشری، ممکن نبود.

نکتهٔ جالب دیگر حضور تیمی از ایران در این مسابقات بود؛ تیمی قدرتمند که در طول مبارزات با صدای بلند مرا تشویق و راهنمایی می‌کردند و انرژی فوق‌العاده‌ای به من می‌دادند. امیدوارم هر کجا هستند، موفق و سربلند باشند.

قرار است مسابقات جهانی دیگری در سال ۲۰۲۷ در ژاپن برگزار شود و امیدوارم در ۵۰ سالگی، همراه یکی از دوستانم که ۵۷ سال دارد، بار دیگر در این رقابت‌ها شرکت کنیم و با نتیجه‌ای خوب، آخرین مسابقهٔ خود را به پایان برسانیم.

البته این مسیر آسان نخواهد بود، اما به قول شاعر:

«عاشقی پیداست از زاری دل
نیست بیماری چو بیماری دل»

گویا قصد تدریس در نورث شور و جمع‌کردن هنرجویان قدیمی این سبک را دارید. در مورد کلاس‌ها بیشتر بفرمایید.

پس از این مسابقات، بیش از هر زمان دیگری به این باور رسیدم که انسان در هر سنی توانایی رشد و پیشرفت دارد. به‌همین دلیل تصمیم گرفتم فضایی ایجاد کنم تا افرادی که سال‌ها فرصت رسیدگی به خود را نداشته‌اند، یا ورزشکارانی که از تمرینات دور شده‌اند، دوباره کنار هم جمع شوند؛ با هدف رشد فردی، سلامتی و یافتن دوستانی با دغدغه‌‌های مشترک.

امروز دوجوی نورث ونکوور را با محوریت سلامت، رشد فردی و نگاه علمی به هنرهای رزمی راه‌اندازی کرده‌ایم؛ فضایی که هم برای علاقه‌مندان قدیمی کیوکوشین و هم برای افرادی که همیشه آرزوی تجربهٔ یک هنر رزمی را داشته‌اند، محیطی دوستانه، حرفه‌ای و الهام‌بخش فراهم می‌کند. نگاه ما ترکیبی از علم روز و سنت اصیل کاراته است. 

من و بقیهٔ دوستان به‌صورت افتخاری و جهت ترویج کاراته کیوکوشین اقدام به آموزش می‌کنیم و از نوجوانان ۱۲ ساله گرفته تا افراد ۸۰ ساله و بالاتر، بانوان و آقایان، همگی در این مسیر مورد استقبال‌اند.

کلاس‌ها:
دوشنبه و پنج‌شنبه
ساعت ۷ تا ۸:۳۰ عصر

باشگاه تایگر، نورث ونکوور

Kyokushin Kan Karate , North Vancouver Branch
291 Pemberton Ave, North Vancouver, BC V7P 2R4

با سپاس از وقتی که برای این گفت‌وگو گذاشتید.

نوشته امیرعلی دولتشاهی: در کانادا نگاه ما بیشتر بر سلامت جسم، رشد فنی و تعالی روحی استوار است اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

در طول سالیان انتشار مجلهٔ رسانهٔ همیاری و مدیریت صفحهٔ ورزش آن، افتخار داشته‌ام که با تعداد بسیاری از ورزشکاران، مربیان، قهرمانان و دست‌اندرکاران ورزش گفت‌وگو کنم. یکی از تجربیات شیرین، نگاه‌کردن به مسیر رشد بسیاری از این دوستان و دستاوردها و موفقیت‌های جدید آن‌هاست.

چهار سال پیش و در صد و چهل و هفتمین شمارهٔ رسانهٔ همیاری مورخ ۲۶ نوامبر ۲۰۲۱ گفت‌وگویی داشتم با استاد بزرگ کاراته، حمید اثنی‌عشری، یکی از برجسته‌ترین استادان کیوکوشین در جهان و از استادانی‌اند که شاگرد استاد بزرگ، ماسوتاتسو اویاما، ابداع‌کنندهٔ سبک کیوکوشین، بوده‌اند (این گفت‌وگو را در اینجا بخوانید). ایشان همچنین نمایندهٔ ارشد سازمان جهانی کیوکوشین کان کاراته در کانادا هستند و ریاست انجمن آمریکای شمالی و جنوبی این سازمان را هم به‌عهده داشته‌اند.

به‌تازگی باخبر شدم که استاد اثنی‌عشری با حضور در مسابقات جهانی توکیو موفق به دریافت درجهٔ دان ۸ در این رشته شده‌اند.

به‌همین مناسبت و برای آخرین شمارهٔ سال ۲۰۲۵ گفت‌وگوی دیگری با ایشان انجام داده‌ام که توجه شما را به آن جلب می‌کنم.

* * *‌ * *

با سلام خدمت شما استاد اثنی‌عشری گرامی، لطفاً بفرمایید مسابقات اخیر کی و در کجا برگزار شد؟

مسابقات جهانی کیوکوشین کان کاراته امسال در روزهای ۲۲ و ۲۳ ماه نوامبر در شهر توکیو برگزار شد. این مسابقات هر دو سال یک بار برگزار می‌شود و دورهٔ بعدی آن در سال ۲۰۲۷ و در ژاپن خواهد بود.

چه دسته‌های وزنی و سنی‌ای در این مسابقات بود؟

در قسمت مردان، از وزن منهای ۶۰ کیلوگرم شروع و‌ با اختلاف ۵ کیلوگرم تا وزن به‌اضافهٔ ۹۰ کیلوگرم دسته‌بندی شده بود. در قسمت بانوان، از وزن منهای ۵۰ کیلوگرم شروع و با اختلاف ۵ کیلوگرم تا وزن به‌اضافهٔ ۷۰ کیلوگرم گروه‌بندی شده بود.

در این مسابقات، افراد بالای ۳۵ سال سن هم به سه گروه سنی ۳۶ تا ۴۰، ۴۱ تا ۴۵ و ۴۶ تا ۵۰ سال تقسیم شده و در اوزان یادشده با هم به رقابت پرداختند.

آیا در این مسابقات قوانین خاص یا جدیدی وجود داشت؟

قوانین مسابقه فرق زیادی با گذشته نداشت. ضربهٔ دست به صورت ممنوع و تغییراتی جزئی در نحوهٔ دادن خطاها اعمال شده بود.

آیا امسال مسابقات کاتا یا فرم برگزار شد؟

مسابقات کاتا هم در قسمت مردان، هم در قسمت بانوان و همچنین پیش‌کسوتان برگزار شد.

آیا مسابقات شکستن اجسام سخت هم در این دوره وجود داشت؟

شکستن اجسام سخت فقط برای شرکت‌کنندگان کاتا و فقط چهار نفری که به مرحلهٔ نهایی می‌روند، انجام شد.

هر شرکت‌کننده می‌بایستی با ضربهٔ تیغهٔ دست، جلوی مشت، آرنج و تیغهٔ پا تختهٔ استاندارد ۱۵ در ۱۰ اینچی و ضخامت یک اینچی را بشکند. در صورت آوردن امتیاز مساوی در دورهٔ فینال، کسی که تخته‌های بیشتری را شکسته باشد به‌عنوان برنده اعلام می‌کنند. ضمن اینکه به فردی که بیشترین تخته را شکسته باشد، در آخر مسابقات جام داده می‌شود.

چند شرکت‌کننده و از چند کشور در این مسابقات حضور داشتند؟

حدود ۸۰۰ شرکت‌کننده از ۴۰ کشور مختلف در این دوره از رقابت‌ها حضور داشتند.

از کانادا چند نفر و به چه عنوانی در مسابقات حضور داشتند؟

از کانادا ۶ داور، ۶ مسابقه‌دهنده و ۳ مربی از شهرهای ونکوور، مونترآل، هلیفکس و مانکتون شرکت کردند. تنها یک مبارز از ونکوور توانست به مقام سومی در وزن خود دست یابد. تیم ما (ونکوور) شامل این افراد بود: امیرعلی دولتشاهی در قسمت کومیته که مقام سوم را کسب کرد، ملیسا فدرسپیل در قسمت کاتا، تاکا اوگاوا به‌عنوان مربی و اکبر پورشاده و بهمن رفیعی به‌عنوان داور در این مسابقات حضور داشتند. من هم به‌عنوان رئیس کمیتهٔ بین‌المللی سازمان کیوکوشین کان شرکت داشتم.

آیا کارگاه و سمیناری هم در کنار مسابقات برگزار شد؟

در روز قبل از مسابقات، یعنی روز جمعه، ۲۱ نوامبر، سمینار داوری برای داوران مسابقات برگزار شد و روز بعد از مسابقات، یعنی روز دوشنبه، ۲۴ نوامبر، سمینار تکنیک و‌ کاتا برگزار شد و‌ در آخر سمینار آزمون ارتقاء درجه برای مربیانی که واجد شرایط بودند، اجرا شد.

لطفاً در مورد ارتقاء درجهٔ خودتان بفرمایید. آیا فرد غیرژاپنی دیگری با چنین درجهٔ بالایی وجود دارد؟

در مراسم افتتاحیه، به من و دو نفر دیگر درجهٔ دان ۸ و عنوان هانشی شیهان اعطا شد. من و دو شیهان دیگر تنها افراد غیرژاپنی هستیم که به این درجه نائل شده‌ایم. برای اعطای این درجه در در کنار توانایی‌های فنی، فعالیت‌های جانبی در راستای گسترش سبک، توانایی رهبری ‌‌انجمن و محبوبیت عمومی و‌ شخصیت فردی به‌عنوان الگو برای دیگران، مواردی‌اند که مورد نظر قرار می‌گیرند.

سازمان کیوکوشین رویاما دارای چه جایگاهی در دنیاست؟

سازمان کیوکوشین کان کاراته به رهبری کایچو رویاما، یکی از فعال‌ترین و پرجمعیت‌ترین سازمان‌ها در میان دیگر گروه‌هاست. این سازمان در حال حاضر ۲۰۲ نماینده در ۵۲ کشور دارد که به‌نسبت سال گذشته رشد چشمگیری داشته و انتظار می‌رود که این رشد ادامه داشته باشد.

علاقه‌مندان یا کیوکوشین‌کارهای قدیمی چگونه می‌توانند با شما مرتبط شوند؟ کلاس‌های شما به چه شکل اداره می‌شود و مکان آن کجاست؟

کلاس‌های من در مجموعهٔ ورزشی YWCA برگزار می‌شود. در این کلاس‌ها، من در کنار موارد تکنیکی و قدرتی به موارد اخلاقی و انضباط شخصی تأکید فراوان اعمال می‌کنم. در واقع تأکید بر بودو (Budo Karate) دارم که در درازمدت تأثیر مثبتی بر کیفیت زندگی افراد خواهد داشت. 

علاقه‌مندان می‌توانند برای ارتباط با من به وب‌سایت www.kyokushinkan.ca مراجعه کنند.

نوشته مسابقات جهانی کیوکوشین و افتخاری دیگر برای کاراتهٔ ایران و کانادا‎ اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

در کودکی و نوجوانی که آشنایی من با کاراته به دوره‌های کوتاه‌مدت در تابستان محدود می‌شد، تشخیص تفاوت سبک‌های کاراته برایم ممکن نبود.

ایستادن‌ها، ضربات و حرکات دفاعی ابتدایی در سبک‌های مختلف کاراته یکسان‌اند. البته حرکات نمایشی و ازپیش‌‌تعریف‌شدهٔ کاتا در سبک‌های مختلف می‌تواند کمابیش متفاوت باشد، ولی تفاوت اساسی در روش مبارزه است.

در زمانی‌که سبک‌های رینگی در ایران رسمی نبودند، سبک کیوکوشین پاسخ به جوانانی بود که دنبال روشی سخت و کاربردی بودند؛ سبکی که هم در ایران و هم در سراسر جهان میلیون‌ها هنرجو دارد و از آن به‌عنوان قوی‌ترین کاراته یاد می‌شود.

ماسوتاتسو اویاما (Ōyama ‏Masutatsu) خالق این سبک صد سال پیش در کره به‌ دنیا آمد و در کودکی به ژاپن مهاجرت کرد. زندگی او مانند فیلمنامهٔ فیلم‌های سینمایی است؛ فراگیری کاراته از کودکی و زندگی و تمرین در کوهستان و جدال با گاو وحشی، کارهایی نیستند که امروزه تکرار شوند.

در زمانی که مبارزات سبک‌های دیگر کاراته با کنترل انجام می‌شد، استاد بزرگ اویاما تأکید بر مبارزه با ضربات سخت و بدون کنترل داشت. در یکی از سخنرانی‌هایش، او می‌گوید که این سبک از سوی بسیاری از استادان سبک‌های مختلف نکوهش می‌شده و به آن عنوان کاراتهٔ خیابانی داده می‌شده است.

البته شاید همین خیابانی‌بودنِ این سبک بود که باعث پرطرفداری و تفاوت آن شد. در طول سالیان، کاراته که به‌نحوی وسیله‌ای برای پرورش روح و جسم شده بود تا دفاع شخصی، تغییرات بسیاری به خود دیده بود. اویاما همچنین از ادعاهای برخی از اساتید در مورد رمز و راز در هنرهای رزمی خشنود نبود و تنها روشِ تمرین و مبارزهٔ سخت را عامل موفقیت می‌دانست.

وقتی در مقابل یکدیگر بایستید و بدون توجه به وزن و با ازپادرآوردنِ یکدیگر با ضربات سخت مبارزه کنید، تمرینات شما هم با سبک‌های دیگر که به‌صورت کنترل و امتیازگرفتن است، تفاوت می‌کند. در قوانین کیوکوشین بین‌المللی که در مسابقات جهانی هم از آن پیروی می‌شود، ضربات دست به صورت ممنوع است، ولی می‌توانید با پا به سر حریف ضربه بزنید. همین باعث می‌شود که اهمیت و زمان زیادی صرف قابلیت ضربه‌پذیری مبارزان کیوکوشین بشود. همچنین تمرینات سخت و طاقت‌فرسا ازجمله ضربه‌زدن به اشیای سخت و شکستن اجسام جزئی جدایی‌ناپذیر از سبک کیوکوشین است. در عین حال مبارزان این سبک از انعطاف بدنی فوق‌العاده‌ای هم برخوردارند که می‌توانند از فاصله‌ای کم با لگد سر حریف را نشانه بگیرند.

در کیوکوشین از لوازم ایمنی مانند کلاه ایمنی، ساق‌بند و ساعدبند استفاده نمی‌شود. دست‌ها هیچ حفاظی ندارند که اهمیت تمرین و طاقت‌آوری آن‌ها را چند برابر می‌کند چون استخوان‌های باریک دست می‌تواند در صورت برخورد سخت آسیب ببیند. یکی از شاخص‌های این سبک ضربات سنگین به پاهاست که در صورت تمرین‌نداشتن به‌راحتی فرد را از پا می‌اندازد. در نگاه اول لگدزدن به پا می‌تواند عجیب و بیهوده به نظر برسد، ولی قسمت‌هایی در عضلات بیرونی پا وجود دارند که در صورت ضربه‌خوردن حتی ایستادن را مشکل می‌کند.

اولین مسابقات بین‌المللی کیوکوشین در سال ۱۹۷۵ برگزار شد و در کنار هنرجویان این سبک از سراسر دنیا برخی از مبارزان از سبک‌ها و هنرهای رزمی دیگر هم شرکت کردند. زمان این مسابقات بهتر از این نمی‌توانست باشد. در دههٔ هفتاد پس از اکران فیلم «اژدها وارد می‌شود» که تأثیر زیادی روی علاقه‌مندان ورزش‌های رزمی داشت، حالا آن‌ها شاهد مسابقاتی بودند که مبارزان به‌معنی واقعی قصد غلبه و ازپادرآوردنِ هم را داشتند. مبارزان ژاپنی با اقتدار در این مسابقات ظاهر شدند؛ اقتداری که تا به امروز هم ادامه دارد.

استاد بزرگ اویاما با اعتماد کاملی که به سبک خود داشت، خود و شاگردانش را برای مبارزه با مبارزان سایر سبک‌ها به کشورهای دیگر می‌فرستاد. همچنین نماینده‌های خود را برای اشاعهٔ این سبک به کشورهای مختلف می‌فرستاد یا میزبان بسیاری از هنرجویان از نقاط مختلف دنیا بود که برای تمرین با این چهرهٔ افسانه‌ای به ژاپن سفر می‌کردند تا تمام‌وقت در ژاپن زندگی و تمرین کنند. بسیاری از این هنرجویان پس از طی مدارج به‌عنوان نماینده برای اشاعهٔ کیوکوشین به کشورهای خود برمی‌گشتند.

اویاما چهره‌ای جدی و خستگی‌ناپذیر بود که در صدد احیای قدرت و حیثیت ژاپن در دنیا بود. او از شکست حقارت‌بار در جنگ جهانی دوم و تغییر ارزش‌های اخلاقی نسل جدید رنج می‌کشید. شاید همین بود که تعصب و سخت‌گیری وی گاهی به‌مثابه آزار و آسیب روانی می‌ماند.

ازجمله مراسم منحصربه‌فرد این سبک مبارزات صد مرد است که در آن هر فرد با صد نفر پیاپی مبارزه می‌کند. وقتی این تصور را که پشت‌ِسرهم با حریفان ماهر و تازه‌نفس مبارزه کنید در ذهن داشته باشید، متوجه تمرینات طاقت‌فرسای روحی و جسمی لازم آن می‌شوید. این مبارزات البته اجباری نیستند و تعداد بسیار محدودی در طول تاریخ موفق به اتمام آن شده‌اند که همگی از بزرگان و مشاهیر این سبک‌اند.

اگرچه امروزه در برخی نقاط جهان و برخی مسابقات رده‌بندیِ محدودِ وزنی وجود دارد، در مسابقات اصلی جهانی که هر چهار سال برگزار می‌شود، از رده‌بندی وزنی خبری نیست. 

چندین نفر از افراد مشهور به تمرین این سبک پرداخته‌اند که از آن‌ها می‌توان به باس روتن و جورج سنت‌پیِر، مبارزان مشهور هنرهای رزمی ترکیبی، و دولف لاندگرن، هنرپیشهٔ مشهور سوئدی-آمریکایی که بازی او در فیلم «راکی ۴» در مقابل سیلوستر استالونه از یادها نمی‌رود، اشاره کرد.

استاد بزرگ اویاما در سال ۱۹۹۴ بر اثر سرطان ریه از دنیا رفت. متأسفانه دعوا بر سر میراث‌داری او به جدال‌هایی انجامید که سال‌ها ادامه یافت. اینکه چه کسی وارث و ادامه‌دهندهٔ راه او برای ادارهٔ سازمان جهانی کیوکوشین باشد، باعث تنش بسیار بین خانواده، قهرمانان و هنرجویان ارشد شد.

کم‌کم چهره‌های شاخص این سبک از سازمان مادر جدا شده و با عناوین دیگر سازمان‌های بین‌المللی خود را بنیان نهادند. برای همین امروزه چندین سازمان متفاوت به فعالیت و گسترش کیوکوشین مشغو‌ل‌اند.

سبک‌های منشعب از کیوکوشین البته داستان خود را دارند که در زمان زندگی استاد بزرگ اویاما هم آغاز شدند. سبک‌هایی ازجمله آشی هارا، انشین، سیدوکان، دای دو جوکو و غیره که امروزه نه در حد کیوکوشین ولی در بسیاری از کشورها هنرجویان بسیار دارند. 

در ایران هم سبک کیوکوشین هنرجویان زیادی دارد و با وجود انشعاب سازمان‌ها، هنوز هم هرکدام طرفداران بسیار دارند. البته برخلاف سایر رشته‌های رزمی هنوز مبارزان ایرانی موفق به قهرمانی در مسابقات جهانی نشده‌اند. اولین حضور تیم ایران در مسابقات جهانی به سال ۱۹۷۹ برمی‌گردد که برادران شیرزاد از پیشکسوتان این سبک همراه با استاد مسعود همایون‌پور در مسابقات به‌نمایندگی از ایران شرکت کردند.

استاد بزرگ اویاما میراث بزرگی در هنرهای رزمی جهان به‌ جا گذاشت. مسابقات جهانی کیوکوشین با شکوه بسیار در ژاپن برگزار می‌شوند و از اویاما به‌عنوان یکی از تأثیرگذار‌ترین چهره‌های تاریخ هنرهای رزمی و از بانیان کاراتهٔ فول کنتاکت یاد می‌شود.

در کانادا هم این سبک از شرق تا غرب کانادا تمرین می‌شود و یکی از اساتید بزرگ آن آقای حمید اثنی‌عشری ساکن ونکوور است که پیش از این در شمارهٔ ۱۴۷ رسانهٔ همیاری گفت‌وگویی با ایشان انجام داده‌ایم و علاقه‌مندان می‌توانند این گفت‌وگو را در اینجا بخوانند.

نوشته به‌مناسبت صدمین زادروز ماسوتاتسو اویاما، مرد بزرگ تاریخ کاراته اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

با نام ایشان سال‌ها پیش آشنا بودم، ولی آشنایی من با ایشان به سال ۲۰۰۷ و تمرین نزد ایشان در ونکوور برمی‌گردد.

کمتر استاد کاراته‌ای را دیده‌ام که در مبارزه، تکنیک، فرم و سلاح این‌قدر تسلط و تبحر داشته باشد. اخلاق نیکوی ایشان هم به توانمندی‌های فنی‌شان افزوده و موجب شده است جامهٔ رهبریِ یکی از بزرگ‌ترین سبک‌های کاراته در قارهٔ آمریکا برازنده‌شان باشد.

در این شماره گفت‌وگویی با ایشان داشته‌ام که از شما دعوت می‌کنم آن را مطالعه نمایید.

با سلام و سپاس از وقتی که به ما دادید، لطفاً خودتان را معرفی بفرمایید و از سوابق ورزشی خود بگویید.

من حمید اثنی‌عشری هستم و از سال ۱۳۵۷ خورشیدی (۴۳ سال پیش‌) در سن ۱۵ سالگی کاراته کیوکوشین را در شهر مشهد شروع کردم. بعد از کسب دو مقام قهرمانی، اولین باشگاه کاراتهٔ خودم را در سن ۲۵ سالگی با درجهٔ کمربند مشکی دان ۳ افتتاح کردم. برای گرفتن مدارج بالاتر و ارتقای فنی و تجربهٔ بیشتر در سال ۱۳۷۰ به ژاپن سفر کردم و در مرکز سبک کیوکوشین زیر نظر استاد بزرگ، ماسوتاتسو اویاما، ابداع‌کنندهٔ سبک کیوکوشین، مشغول تمرین شدم. در دورهٔ پنج‌سالهٔ اقامت در توکیو موفق به اخذ درجهٔ دان ۴ از سوسای اویاما شدم و ایشان نمایندگی سازمان جهانی کیوکوشین کاراته در ایران را به من اعطا کردند و تا سال ۱۳۸۰ که به کانادا مهاجرت کردم، یکی از سه نمایندهٔ رسمی این سازمان در ایران بودم. در حال حاضر، دارای درجهٔ کمربند سیاه دان ۷ از سازمان جهانی کیوکوشین کان و نمایندهٔ ارشد این سازمان در کانادا هستم و ریاست انجمن آمریکای شمالی و جنوبی را هم به‌عهده دارم.

لطفاً کمی دربارهٔ سبک کیوکوشین کان و تفاوت‌ آن با سایر سبک‌ها بفرمایید؟

تفاوت اساسی سبک کیوکوشین با دیگر سبک‌های کاراته در نوع مبارزه آن است که در کیوکوشین به‌صورت واقعی و بدون کنترل ضربات است که البته تحت قوانین خاصی اجرا می‌شود. لذا در کیوکوشین به تمرینات قدرت و استقامت بدنی در کنار تمرینات تکنیکی توجه زیادی می‌شود. سوسای اویاما معتقد بود تمرین کاراته بایستی شخص را آمادهٔ شرایط واقعی مبارزه کند.

اختلاف سبک کیوکوشین کان با دیگر شاخه‌های این رشته در درجهٔ اول به نوع دیدگاه سبک به فراگیری کاراته است که تمرکزش بر راه و روش زندگی است، نه فقط به‌دنبال قهرمانی و مدال‌آوری. به‌علاوه، در این سبک، تمرینات با سای، تومفا، چوب گنجانده شده و همین‌طور بر مبارزات شین کن شوبو (مبارزهٔ کاملاً آزاد) برای درجات بالاتر تأکید شده است.

چطور بعد از انشعاب سازمان‌های مختلف به سازمان رویاما پیوستید؟

بعد از درگذشت سوسای اویاما، شاگردان ارشد ایشان به‌تدریج راهشان را جدا کردند و هرکدام انجمن خودشان را تشکیل دادند. یکی از این افراد کانچو رویاما است که جزو اولین شاگردان سوسای اویاما محسوب می‌شود. در زمان اقامتم در ژاپن از ایشان شناخت زیادی پیدا کرده بودم و نه‌تنها از لحاظ فنی و معلومات کاراته بلکه از جنبهٔ اخلاقی ایشان را بهترین گزینه برای ادامهٔ راه سوسای اویاما دانستم و وقتی ایشان سازمان بین‌المللی خود را به ثبت رساند، به ایشان ملحق شدم. از طرفی کانچو رویاما هم شناخت کاملی از فعالیت‌های من چه در ژاپن و چه در ایران و در مسابقات بین‌المللی و جهانی داشتند و با گرمی عضویت مرا پذیرفتند.

وظایف و مسئولیت‌های شما به‌عنوان نمایندهٔ سازمان جهانی در کانادا چیست؟

کیوکوشین کان در کانادا ۶ نماینده، در آمریکا ۱۶ نماینده و در آمریکای مرکزی و جنوبی جمعاً ۱۵ نمایندهٔ فعال دارد. من به‌عنوان بلندپایه‌ترینِ آن‌ها، نه تنها مسئول کانادا بلکه مسئول آمریکای شمالی، مرکزی و جنوبی هم هستم. وظیفهٔ من به‌عنوان رئیس سبک در قارهٔ آمریکا هماهنگی بین نمایندگان، برگزاری سمینارهای فنی و داوری، تدارک مسابقات منطقه‌ایی، برگزاری آزمون برای درجات دان ۳ و بالاتر، رفع اختلافات و تلاش برای گسترش سبک است. ناگفته نماند که در همین راستا در سال ۲۰۱۸ میلادی کانچو رویاما به کانادا دعوت شده و سمیناری با حضور ایشان با ۲۳۰ شرکت‌کننده در شهر مونترآل برگزار کردیم. در ماه مارس سال آینده هم قرار است سمینار مشابهی با حضور کانچو رویاما در کاستاریکا برگزار کنیم.

در مورد تمرین در ژاپن و در کنار استاد بزرگ اویاما و رویاما بفرمایید.

من به‌مدت ۵ سال در شهر توکیو و در مرکز سبک کیوکوشین کاراته زیر نظر استاد بزرگ اویاما که ابداع‌کننده این سبک است به تمرین مشغول شدم. این دوران افتخار بزرگی برای من است. ضمن اینکه درجهٔ دان ۴ خودم را از ایشان گرفتم. سوسای اویاما خودشان نمایندگی سبک را در ایران به من واگذار کردند. ایشان با اینکه مرد بسیار مهربانی بود، ولی در کلاس‌های تمرین بسیار دقیق و سخت‌گیر بود. به‌یاد دارم در کمپ تابستانی سال ۱۹۹۳ میلادی وقتی همهٔ شرکت‌کنندگان در جلسهٔ پرسش ‌‌و پاسخ جمع بودند، ایشان با اشاره به من گفت که بایستم و بعد رو به بقیه کرد ‌و گفت، «این از آن‌طرف دنیا آمده و هر روز تمرین می‌کند، شما اینجا هستید و تنبلی می‌کنید و باید از او یاد بگیرید.» این حرف ایشان انگیزهٔ بیشتری برای ادامهٔ تمریناتم در من ایجاد کرد. تمرین در کنار کانچو رویاما هم مرا به‌یاد استاد بزرگ اویاما می‌اندازد. در سمینار سالانهٔ مربیان که هر ساله در ژاپن برگزار می‌شود ایشان بسیار دلسوزانه و با تمام وجود تمرینات کاراته را هدایت و تدریس می‌کنند و با وجود ۷۴ سال سن، با انرژی بسیار تدریس را که معمولاً ۶ تا ۷ ساعت در یک روز است، شخصاً اداره می‌کنند. دیدگاه ایشان از کاراته بسیار عمیق و فلسفی است. ایشان به کاراته نه از جنبهٔ ورزشی، بلکه به‌عنوان «بودو» یعنی راه و روش زندگی‌ای که بر اساس احترام، اقتدار، کمک و مهربانی باشد، اعتقاد دارند.

لطفاً دربارهٔ تفاوت‌های تمرین و باشگاه‌داری در ایران، ژاپن و کانادا بفرمایید.

با توجه به دسترسی آسان و فراگیر فیلم‌های تمرینی و آموزشی در شبکه‌های اجتماعی و همین‌طور برگزاری سمینارهای فنی مکرر (در انجمن ما)، نحوهٔ تمرینات و موارد تمرینات در ژاپن، ایران و کانادا مشابه هم‌اند. آنچه که متفاوت است، انضباط کاری و انضباط فردی است که در درجهٔ پایین‌تری نسبت به ژاپن قرار دارد. همچنین احترامات خاصی که در کاراته مرسوم و متداول است، آن‌طوری که در ژاپن رعایت می‌شود در کانادا معمول نیست که البته این ریشه در فرهنگ خاص عامهٔ مردم ژاپن دارد که در کلاس‌های کاراته و کلاً ورزش‌های رزمی نمود بارزی دارد.

برای گسترش سبک در کانادا چه موانعی وجود دارد و برنامهٔ شما برای گسترش سبک چیست؟

مانع اصلی برای گسترش سبک گرانی سالن مناسب برای افتتاح باشگاه کاراته است. در حال حاضر تعدادی از شاگردان کمربند مشکی من واجد شرایطِ مربیگری‌اند، ولی بالابودن هزینهٔ افتتاح باشگاه مانع از فعالیت آن‌ها شده است. همچنین کمبود سالن‌های بزرگ برای برقراری استاژها و سمینار و مسابقات و ‌از طرفی بالا‌بودن اجارهٔ آن‌ها هم عامل دیگری است که با آن مواجه‌ایم. متأسفانه مراکز ورزشی هر محله (community center) هم در این راستا کمکی نمی‌کنند. با این‌همه سبک، ما در حال حاضر ۶ نمایندهٔ رسمی در استان‌های مختلف کانادا دارد و هر کدام از این نماینده‌ها چندین باشگاه را تحت پوشش خود دارند. در استان بی‌سی هم مجموعاً ۴ مرکز کیوکوشین کان فعال است.

برنامهٔ ما برای سال آینده در کانادا برگزاری مسابقات کشوری در تابستان آینده در شهر مونترآل است که نفرات برتر را برای مسابقات جهانی که در آبان ماه و در کشور اسپانیا برگزار خواهد شد انتخاب و اعزام خواهیم کرد.

خود شما در حال حاضر چقدر و چگونه تمرین می‌کنید و در کدام باشگاه مشغول تدریس هستید؟

کلاس‌های من در مجموعهٔ ورزشی YWCA واقع در شمارهٔ ۵۳۵ خیابان Hornby در دان‌تاون ونکوور است. افرادی که عضویت این مجموعهٔ ورزشی را دارند، می‌توانند در کلاس‌های روزهای سه‌شنبه و جمعه از ساعت ۱۸:۳۰ تا ۲۰ در تمرینات شرکت کنند. در کنار تدریس کاراته دو‌ روز در هفته هم تمرین کاراتهٔ شخصی خودم را انجام می‌دهم و‌ یک‌بار در هفته هم که معمولاً در تعطیلات آخر هفته است، در یکی از برنامه‌های تفریحی ورزشی YWCA شرکت می‌کنم.

علاقه‌مندان چطور می‌توانند با انجمن کیوکوشین کانادا بیشتر آشنا شوند.

علاقه‌مندان برای آشنایی بیشتر با سبک و انجمن کیوکوشین کان کاراته کانادا می‌توانند به وبسایت زیر مراجعه کنند: www.Kyokushinkan.ca

با سپاس از وقتی که برای این گفت‌وگو گذاشتید.

نوشته گفت‌وگو با استاد حمید اثنی‌عشری، رئیس انجمن کیوکوشین کاراته در قارهٔ آمریکا اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.