همان‌طور که می‌دانیم، ونکوور مانند بسیاری از شهرهای آمریکای شمالی درگیر بحران جدی مسکن است. با حداقل دستمزد ساعتی ۱۳٫۸۵ دلار و متوسط اجارهٔ یک آپارتمان یک‌خوابه بیش از ۲٬۰۰۰ دلار در ماه، مستأجران کم‌درآمد انتخاب‌های محدودی دارند. 

در محلهٔ مارپُل در جنوب ونکوور، که ساختمان‌ها قدیمی‌تر از باقی شهر ولی همچنان قابل سکونت‌اند و اجاره از متوسط شهری پایین‌تر است، مستأجران کم‌در‌آمد زیادی در آخرین بازمانده‌های ساختمان‌های اجاری ارزان‌قیمت زندگی می‌کنند. اما این ساختمان‌ها توجه بعضی بسازوبفروش‌ها را به خود جلب کرده است و در ۵ سال گذشته، بیش از ۳۰ آپارتمان اجاری در مارپُل به قصد بازسازی به فروش رفته‌اند. متأسفانه به‌دلیل عدم وجود قوانین مناسب برای حمایت از اجاره‌نشینان، برای بیشتر اجاره‌نشینانِ این ساختمان‌ها خبر فروش و بازسازی بسیار ناگوار است، چرا که برای آن‌ها جز آوارگی و افزایش سرسام‌آور اجاره‌خانه نتیجهٔ دیگری ندارد.

در ماه مهٔ امسال، دو آپارتمان اجاری در خیابان اوک، تقاطع خیابان ۷۰ام، خبرساز شدند چرا که صاحب‌خانه تصمیم به تخریب دو ساختمان مجاور و مجموعاً ۴۵ واحد اجاری و جایگزین کردن آن‌ها با ۹۱ واحد اجاری جدید را داشت. این طرح در ظاهر مترقی به‌نظر می‌آید تا وقتی که به نرخ اجاره‌ها می‌رسیم. در آپارتمان‌های کنونی قیمت متوسط اجاره ۷۶۸ دلار (یک خوابه) است، ولی اجارهٔ یک واحد یک‌خوابه در ساختمان جدید ۱٬۸۷۵ دلار به بالا خواهد بود؛ این یعنی ۱۴۵٪ افزایش در اجاره‌بها. مسئلهٔ دیگری نیز در این پروژه جنجال‌برانگیز بود: با وجود این افزایش چشمگیر در اجاره‌بها و آواره شدن ۴۵ خانوار اجاره‌نشین که هم‌اکنون در این دو آپارتمان زندگی می‌کنند، پروژه شامل تخفیف هنگفتی در مالیات ساخت‌وساز (development cost levy – DCL) از شهرداری ونکوور خواهد شد، چرا که اجاره‌‌بهای آغازین از سقف قیمت «اجارهٔ معقول» (affordable) اعلام‌شده توسط شهرداری برای سال ۲۰۱۹، یعنی ۲٬۰۵۶ دلار پایین‌تر خواهد بود. 

بر اساس منشور حکومتی (charter) شهرداری ونکوور،‌ مالیات ساخت‌وساز که از شرکت‌های بسازوبفروش خصوصی به‌ازای هر پروژهٔ مسکن اخذ می‌شود، برای ساختن واحدهای اجاره‌ای دولتی کنار گذاشته می‌شود. بر اساس این گزارش، شهرداری ونکوور از سال ۱۹۹۹ تا ۲۰۱۸ با سرمایهٔ حاصل از این مالیات، بیش از ۲٬۰۰۰ واحد مسکونی دولتی و ۳۲ پارک (به وسعت کلی حدود ۲ هکتار) احداث کرده است. این واحدهای مسکونی که معمولاً به نرخ ۳۰٪ درآمد خانوار اجاره داده می‌شوند، توسط ارگان‌های دولتی یا غیردولتی-غیرانتفاعی مدیریت می‌شوند و اجاره‌نشینی در آن‌ها بر اساس میزان درآمد، نیاز و نیز بر اساس جایگاه در لیست انتظار مسکن، تعیین می‌شود. با توجه به اینکه بر اساس آخرین سرشماری، بیش از نیمی از خانوارهای اجاره‌نشین در شهر ونکوور درآمدی کمتر از ۵۰٬۰۰۰ دلار در سال دارند، و خانه‌های اجاره‌ای در بازار مسکن کاملاً از حدود وسع این افراد خارج است، چنین خانه‌هایی که اجارهٔ آن‌ها بر اساس حداکثر ۳۰٪ درآمد است، به‌شدت مورد نیاز است. بر این اساس، تخفیف در مالیات ساخت‌وساز برای ساختمان‌های اجاره‌ای خصوصی که اجاره‌بهای آن‌ها برای بیشتر جمعیت اجاره‌نشین ونکوور قابل پرداخت نیست، باعث کاهش سرمایهٔ حاصل از این مالیات و در نتیجه کاهش در تعداد ساختمان‌های دولتی قابل ساخت با این سرمایه خواهد شد. این یعنی مستأجران کم‌درآمدِ ونکوور دوبار ضرر می‌کنند: یک بار هنگام تخریب آپارتمان‌های ارزان‌قیمت که با آپارتمان گران‌قیمت جایگزین می‌شوند، و یک بار در از دست دادن سرمایهٔ حاصل از مالیات ساخت چنین آپارتمان‌هایی که می‌توانست به ساخت واحد مسکونی دولتی و ارزان‌قیمت برایشان بیانجامد.

بازگردیم به ساختمان‌های خیابان اوک که بیشتر ساکنان آن را زنان مهاجر فیلیپینی، سالمندان و کارگرانی با دستمزد حداقلی تشکیل می‌دهند. با اینکه صاحب‌خانه به مستأجران پیشنهاد بازگشت به ساختمان‌های جدید را داده است، اما این پیشنهاد نه به قیمت کنونی اجاره‌شان است،‌ و نه حتی به قیمت کنونی به‌علاوهٔ افزایش سالانهٔ اجارهٔ خانه‌ها (که حداکثر آن برای سال ۲۰۱۹، ۲٫۵٪ است) به تعداد سال‌هایی که ساخت‌وساز به‌طول خواهد انجامید، بلکه با تخفیفی ۳۰ درصدی است بر اجاره‌های گران‌قیمت آینده. برای مستأجری در یک واحد تک‌خوابه در این ساختمان، این یعنی افزایشی بیش از ۶۰۰ دلار (بیش از ۷۰ درصد) در اجاره‌بها؛ از متوسط ۸۰۰ دلاری به حداقل ۱٬۸۷۵ دلار منهای ۳۰٪، که معادل حدود ۱٬۳۱۲ دلار در ماه است. برای کارگری که به‌صورت تما‌م‌وقت در کاری با دستمزد حداقل کار می‌کند، این یعنی صرف کردنِ بیش از ۶۵ درصد از درآمد برای اجاره‌بهای خانه. برای نیمی از خانوارهای اجاره‌نشین ونکوور ۱٬۳۱۲ دلار در ماه بیشتر از ۳۰ درصد حقوق ماهانه‌شان است.

چهار ماه پیش نیروی داوطلب اتحادیهٔ مستأجرانِ (vancouver tenants union) واحد مارپُل، وارد این دو ساختمان شدند، با هدف سازماندهی مستأجران و در صورت امکان توقف تخریب ساختمان،‌ یا حداقل، ایجاد امکان بازگشت ساکنان کنونی با اجاره‌ای متناسب با درآمدشان. بیشتر مستأجران از ماه‌ها قبل که یادداشت مربوط به امکان تخریب ساختمان را دریافت کرده بودند، در ترس و استرس اجبار به تخلیه و جا‌به‌جایی به آپارتمانی کاملاً خارج از بودجه‌شان یا ریسک بی‌خانمانی به‌سر می‌بردند. با کمک داوطلبان اتحادیه، مستأجران ساختمان بسیج شدند تا مخالفت دسته‌جمعی‌شان را با تخریب این ساختمان در روز ۱۰ سپتامبر در جلسهٔ مشورت عمومی شورای شهر (public hearing) اعلام کنند.

این کار اصلاً آسان نبود و موانع زیادی سر راه این گروه مستأجران بود. اولاً بسیاری از ساکنان ساختمان، مهاجران نسبتاً جدید به کانادا هستند و انگلیسی را به‌خوبی صحبت نمی‌کنند، با قوانین کانادا آشنایی ندارند و عموماً از کشورهایی می‌آیند که در آن‌ها در مقابل حکم تخلیه، کار دیگری غیر از اطاعت بسیار دشوار است. مشکل دوم این بود که بیشتر ساکنان ساعت‌های طولانی سرکار هستند و کنترل کمی بر روی شیفت کاری خود دارند. این یعنی برای حضور در شهرداری در تاریخ و ساعت موعود یا حتی برای اینکه بتوانند بعد از ساعت کار با هم جلسه‌ای برای گفت‌وگو و برنامه‌ریزی داشته باشند، می‌بایستی یا مرخصی بگیرند یا درخواست تغییر شیفت از صاحب کارشان کنند. و مشکل سوم مقابله با ترس از صحبت در مجمع عمومی بود، به‌خصوص صحبت در محیطی به رسمیتِ شهرداری و شورای شهر ونکوور در مقابل اعضای منتخب مردم و در مقابل دوربینی که تمام صحبت‌ها را به‌صورت زنده در وب‌سایت شهرداری مقابل چشم عموم قرار می‌دهد. شایان ذکر است که بسیاری از مستأجران از ترس اینکه وارد لیست سیاه صاحب‌خانه‌ها شوند و در آینده نتوانند خانه اجاره کنند، جرئت صحبت کردن در صحن عمومی شورای شهر را نمی‌کنند. 

بالاخره با غلبه بر این ترس‌ها، حدود ۵ یا ۶ نفر از ساکنان ساختمان موفق شدند در روز موعود نه‌تنها در مقابل شورای شهر بلکه با خبرنگارانی که برای تهیهٔ گزارش در مورد این موضوع مناقشه‌انگیز در شهرداری حاضر شده بود، صحبت کنند. همچنین با تلاش اتحادیهٔ مستأجران در فاصلهٔ یک هفته مانده به ۱۰ سپتامبر، تعداد زیادی نامه از ساختمان و از همسایگان و هم‌محله‌ای‌ها در مخالفت با تخریب ساختمان جمع و به شورای شهر ارسال شد. ساکنان امیدوار بودند که با بازگویی داستان و سختی‌های شخصی‌شان، با نشان دادن اینکه ساختمان و محله‌شان مایل به از دست دادن ساختمان‌های اجاری ارزان‌قیمت که هنوز عمر مفیدشان به پایان نرسیده، نیست و از آن مهم‌تر، یادآوری اینکه نباید مستأجرانی را که چنین حقوق پایینی دارند در بحبوحهٔ یکی از بدترین بحران‌های مسکن و بی‌خانمانی در تاریخ ونکوور دربه‌در و آواره کرد،‌ نظر اعضای شورای شهر را برای توقف پروژه جلب کنند. 

در نهایت اما، در کمال ناباوریِ مستأجران و سخنران‌های دیگر که به حمایت مستأجران در جلسهٔ شورای شهر حاضر شده بودند، پروژه با رأی ۵ به ۴ (و غیبت شهردار و یک عضو دیگر شورای شهر) به تأیید شورای شهر رسید. این رأی، به‌معنی از دست رفتن یک ساختمان ارزان‌قیمت دیگر و آواره‌شدن ۴۵ خانوار دیگر به شهرهای اطراف ونکوور یا دورتر است؛ دو فاکتوری که به‌دلیل افزایش سفرهای طولانی روزمره به خارج و داخل شهر و افزایش تعداد افرادی که داخل شهر ونکوور کار می‌کنند ولی مجبور به زندگی در شهر‌های اطراف‌اند، هم بر بحران مسکن دامن می‌زند و هم بر بحران محیط زیست.

اما برای ساکنان ساختمان خیابان اوک که تازه از طریق تجربهٔ صحبت در شورای شهر از حق و حقوق خود به‌عنوان شهروندان یا ساکنان کانادا آگاه شده‌اند، این تازه اول راه است. برنامه‌ریزی برای مراحل بعدی به امید توقف این پروژهٔ تخریب همچنان ادامه دارد. روز بعد از صحبت مستأجران در شورای شهر،‌ صاحب ملک اعلام کرد که پس از شنیدن شهادت‌های مستأجران حاضر شده است تخفیف بر اجاره‌بهای ۱٬۸۷۵ دلاری را برای ساکنان کنونی از ۳۰ درصد به ۴۰ درصد افزایش دهد. این مبلغ اجاره را برای یک واحد یک‌خوابه برای مستأجرانی که علاقه به بازگشت دارند، به ۱٬۱۲۵ دلار در ماه می‌رساند. متأسفانه متوسط درآمد در این ساختمان به‌حدی پایین است که برای بیشتر این مستأجران، اجاره‌بهای ۱٬۱۲۵ دلار هنوز مبلغ غیر قابل تصوری است. اما آن‌ها امید دارند که تخفیفی معقول و در حد درآمدشان میسر است و به این امید است که دست از کار نکشیده‌اند تا وقتی که به نتیجهٔ نهایی خود برسند.

برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد فعالیت‌های اتحادیهٔ مستأجران می‌توانید به وب‌سایت vancouvertenantsunion.ca رجوع کنید.

نوشته داستان سازماندهی اجاره‌نشینان برای توقف تخریب ساختمان‌های خیابان اوکِ ونکوور اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

هومن کبیری پرویزی – ونکوور

چهارشنبه ۳۰ ژانویهٔ ۲۰۱۹ و در واقع ساعاتی مانده به بامداد پنجشنبه، در جلسه‌ای با حضور پرتعداد و سخنان پرشور جمعی از شهروندانی که از طرح افزوده‌ شدن نوروز به تقویم رسمی شهر ونکوور حمایت کردند، شورای شهر ونکوور به‌اتفاق آرا این طرح را به‌تصویب رساند. (گزارشی از جلسه بررسی و تصویب این طرح را در اینجا بخوانید) اما این طرح برای مطرح شدن در شورای شهر راهی نه‌چندان هموار را پشت سر گذاشته بود که روایت آن را از دو فعال اجتماعی ایرانی-کانادایی که نقشی محوری را از پردازش این ایده تا تبدیل آن به طرح و همچنین جلب حمایت مردم برای پشتیبانی از این طرح داشته‌اند، می‌شنویم.

با سلام و سپاس از وقتی که در اختیار ما گذاشتید، لطفاً دربارهٔ پیش‌زمینهٔ طرح گنجاندن نوروز در تقویم شهر ونکوور برایمان بگویید و اینکه چطور شد این موضوع را با خانم جین سوانسون مطرح کردید؟

امیر باجه‌کیان: در ماه نوامبر و در پی صحبتم با یکی از دوستان در مورد برنامهٔ نوروزی دولت بی‌سی در سال گذشته، ایشان پرسیدند آیا برنامه در شهرداری ونکوور بوده؟ و به برنامه‌های مشابه در شهرداری‌های سان‌فرانسیسکو و سیاتل اشاره کردند. این مسئله جرقهٔ اولیهٔ این ایده را در ذهن من زد و بر آن شدم که طرح را با شهرداری ونکوور مطرح کنم، چرا که احساس می‌کردم ما آن حضور لازم را در فضاهای عمومی شهر ونکوور نداریم و تصور عمومی مردم در ونکوور بزرگ و نیز جامعهٔ فارسی‌زبان این است که تمرکز این جمعیت و به‌خصوص ایرانیان، در نورث شور و ترای‌سیتیز است و فارسی‌زبانان شهر ونکوور معمولاً نادیده گرفته می‌شوند. همچنین با توجه به جایگاه شهر ونکوور در میان مناطق شهری ونکوور بزرگ و در کشور کانادا، اهمیت این اتفاق دوچندان خواهد بود.

در ابتدا من قصد داشتم که مسئله را مستقیماً با کندی استوارت، شهردار ونکوور، مطرح کنم، اما پس از آشنایی با سارا سقایی، فعال اجتماعی در امور شهری ونکوور، و استقبال او، با هم تصمیم گرفتیم این طرح را با خانم جین سوانسون مطرح کنیم.

سارا سقایی: من امیر را دورادور می‌شناختم اما ابتدا سر رفراندوم تغییر نظام انتخاباتی در نوامبر ۲۰۱۸ بود که با هم شروع به کار کردیم. پیش از آن برای حدود یک سال و نیم من شخصاً مشغول کار روی دو کمپین انتخاباتی خانم جین سوانسون بودم (سال های ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸) که نهایتاً اکتبر ۲۰۱۸ نتیجه داد و ایشان به‌عنوان یکی از ده عضو شورای شهر انتخاب شد. بعد از انتخابات هم ارتباط کاری نزدیک من با ایشان به‌خاطر فعالیت‌هایم با اتحادیهٔ اجاره‌نشینان ونکوور همچنان ادامه داشته است. بد نیست برای اطلاع خوانندگانتان به این موضوع اشاره کنم که خانم سوانسون، ۴۰ سال است در زمینهٔ کاهش فقر و بی‌خانمانی در ونکوور فعالیت سیاسی می‌کند و به این دلیل حتی مدال افتخار از دولت فدرال کانادا دریافت کرده است.

با امیر چندین بار راجع به اینکه چطور می‌توان جامعهٔ ایرانیان ونکوور را در سیاست‌های محلی شهر بیشتر فعال کرد، صحبت کرده بودیم. به‌ویژه در تجربهٔ شخصی من به‌عنوان فعال حقوق اجاره‌نشینان در ونکوور، با ایرانی‌های زیادی مواجه شده‌ام که حقوق اولیهٔ خودشان را در سیستم اجاره‌نشینی بریتیش کلمبیا نمی‌دانند و این موضوع در وضعیت وخیم مسکن در اینجا غالباً به ضررشان تمام می‌شود. هم برای من و هم برای امیر مهم بود که راهی پیدا کنیم تا به جامعه‌مان آگاهی بیشتری راجع به حق و حقوق شهروندی و سیستم سیاسی دولت شهری و استانی بدهیم. وقتی امیر ایدهٔ نوروز را مطرح کرد،‌ من استقبال کردم به این خاطر که نوروز به‌نظر بهانهٔ خوبی می‌آید برای آشنا کردن ابتدایی جامعه‌مان با شهرداری و امکاناتی که از طریق آن برایمان فراهم است که اگر گرد هم بیاییم و در راستای حقوق جمعی‌مان تلاش کنیم، می‌توانیم از آن‌ها بیشتر بهره ببریم و همچنین دلیلی است برای اینکه حضورمان و فرهنگمان را بیشتر به جامعهٔ ونکوور بشناسانیم و در میان تعدد فرهنگ‌های این شهر جایی برای خودمان باز کنیم.

آیا خانم سوانسون از قبل با نوروز آشنایی‌ای داشتند؟ استقبالشان از پیشنهاد شما چطور بود؟

سارا سقایی: خیر، آشنایی نداشتند، ولی ایده را دوست داشتند و علاقه داشتند بیشتر بدانند. استقبالشان بسیار مثبت بود.

این پیشنهاد برای مطرح شدن در صحن شورای شهر ونکوور چه مراحلی را پشت سر گذاشت؟

سارا سقایی: ابتدا ما از خانم سوانسون درخواست کردیم که ایده را مستقیماً با شهردار و مدیر امور شهری شهرداری مطرح کند. در جواب شنیدیم که مدیر امور شهری شهرداری گفته است «از این‌جور برنامه‌ها زیاد است» و رغبت چندانی به این‌ امر نشان نداده است. سیستم شهرداری این‌گونه است که شورای شهر تصمیم‌گیرنده است، اما نظر مدیر امور شهری و کارمندان در دید اعضای شورا وزن زیادی دارد. ما اما از این پاسخ ناامید نشدیم و تصمیم گرفتیم طرح را به شورای شهر بکشانیم. برای این کار باید طرحی را تهیه می‌کردیم که حاوی جزئیات درخواستمان از شهرداری و دلایلمان در پشتیبانی از لزوم اجرای این طرح توسط شهرداری باشد. بعد از کمی تحقیق، تصمیم گرفتیم از آمار مربوط به فارسی‌زبانان در ونکوور، به‌رسمیت شناخته‌‌شدن نوروز در سطح فدرال و استانی و خصوصیتِ منحصربه‌فرد نوروز به‌عنوان یک جشن دیرینهٔ فراملی، فرازبانی، فرادینی و سیاسی، و همخوانی آن با فرهنگ ونکوور از این جهت، استفاده کنیم.

خوش‌شانسی ما اعتمادی بود که خانم سوانسون به ما داشت و اینکه بعد از دیدن طرح بدون چون و چرا، بدون نگرانی از موافقت یا مخالفت دیگر اعضای شورا، قبول کرد که آن را در شورا مطرح کند. اما مسئولیت سازماندهی برای گرفتن ۶ رأی لازم برای تصویب شدن طرح، بر عهدهٔ خودمان بود.

اقدامات شما برای سازماندهی حمایت‌های جوامع ایرانی و افغان ونکوور و دیگر افراد علاقه‌مند به این موضوع چه بود؟

امیر باجه‌کیان: به‌محض آنکه خانم سوانسون طرح را در دستور کار شورا قرار دادند، اطلاع‌رسانی ما آغاز شد. این اطلاع‌رسانی با همکاری دوستان فارسی‌زبان مقیم ونکوور و از طریق فیس‌بوک و ایمیل انجام شد. تلاش ما بر این بود که جوامع ایرانی و افغان با ارسال ایمیل به شهردار و اعضای شورا و نیز با ثبت نام برای صحبت در جلسهٔ شورا، حمایت خود را از این طرح اعلام کنند. همچنین تلاش کردیم که در فضای غیرفارسی‌زبان هم در این مورد اطلاع‌رسانی کنیم.

پیش از جلسهٔ بررسی این طرح در شورا، چه کارهایی و توسط چه کسانی انجام شد؟

امیر باجه‌کیان: پیش از جلسه، جوانان فعال با هماهنگی با یکدیگر کار اطلاع‌رسانی در فضای مجازی را آغاز کردند و با استقبال جامعه از طرح، به راهنمایی دوستان و سازمان‌هایی پرداختند که تمایل به همکاری داشتند. در این میان بسیاری از مردم، صاحبان کسب و کار و سازمان‌ها و گروه‌ها به فراخوان ما پاسخ دادند و ما به آن‌ها کمک کردیم تا بتوانند با اعضای شورای شهر تماس بگیرند و برای صحبت در جلسهٔ شورا اقدام کنند.

همچنین من و سارا یک مقاله به زبان انگلیسی در توضیح اهمیت این طرح نوشتیم که در نشریهٔ جورجیا استریت منتشر شد و بسیاری از دوستان آن را برای اعضای شورا فرستادند.

در مدت ۹ روزی که از زمان ثبت طرح در شورا تا روز جلسه فرصت داشتیم، کوشش کردیم که حمایت اعضای شورا را از این طرح جلب کنیم و تعدادی از اعضا پیش از جلسه حمایت خود را به شهروندان و سازمان‌هایی که با ایشان تماس گرفتند، اعلام کردند. اما هنوز به‌اندازهٔ کافی رأی نداشتیم و همه‌چیز به آمدن و صحبت کردن مستقیم و در ملأ عامِ افراد در صحن شورای شهر در روز بررسی طرح،  بستگی داشت.

با تمام اطمینانی که نسبت به حمایت از اصل این جریان داشتیم، نگرانی اصلی ما این بود که صحبت‌های مدیران و کارمندان اداری شهرداری در مورد محدودیت زمان و امکانات آن‌ها موجب شود که شورا این طرح را رد کند. به‌همین جهت لازم بود که به شورا و به شهرداری نشان دهیم که جوامع مختلفی که نوروز را جشن می‌گیرند، تمام‌قد از این طرح حمایت می‌کنند و در اجرای آن نیز در کنار شهرداری خواهند بود.

در جلسهٔ بررسی این طرح در شورا چه گذشت و برخورد نمایندگان شورای شهر و شهردار را چطور دیدید؟

سارا سقایی: روند جلسات شورا بعضاً شهروندان را دچار سردرگمی می‌کند. مثلاً اینکه طرح در تقویم شورا برای روز سه‌شنبه ۲۹ ژانویه ثبت شده بود. حال آنکه اگر شهروندان بخواهند در مورد طرحی اظهار نظر کنند، شورا آن را به جلسهٔ چهارشنبه موکول می‌کند. مشکل دیگر این بود که زمان خاصی برای مطرح شدن این طرح منظور نشده بود. جلسهٔ شورا ساعت ۹:۳۰ صبح شروع می‌شد، اما طرح‌های مختلفی آن روز در شورا مطرح می‌شد و طرح ما آخرین مورد در دستور جلسه بود. به‌همین دلیل، حصول اطمینان از حضور سخنرانان در زمان مناسب در شورا، چالشی جدی برای ما بود. در نهایت ممکن بود که این طرح به تعویق بیافتد و در پی آن، امکان برگزاری جشن نوروزی در زمان مناسب از میان برود.

در عمل اولین مورد در دستور جلسهٔ آن روز، یعنی احداث مترو شهری به دانشگاه بریتیش کلمبیا، بیش از هشت ساعت وقت به خود اختصاص داد که برای ما کاملاً غیرمنتظره بود. در طول روز ما دائماً با دوستانی که قرار به آمدنشان بود، در ارتباط بودیم و آخرین وضعیت را اطلاع می‌دادیم. من شخصاً از ساعت ۴ بعدازظهر در جلسهٔ شورا حضور داشتم.

بالاخره حدود ساعت ۹ شب و بعد از ۱۲ ساعت نوبت به ما رسید. از ۱۴ سخنرانِ ما ۷ نفر در جلسه حاضر بودند. رئیس جلسه از ما برای تأخیر عذرخواهی کرد و از صبر ما تشکر کرد. در آغاز یکی از اعضای شورا پیشنهاد کرد که برای اطمینان از اینکه همهٔ سخنرانان بتوانند صحبت‌های خود را مطرح کنند یا جلسه تا ساعت ۱۱ تمدید شود یا طرح به روز ۱۳ فوریه منتقل شود. در این زمان مدیر امور شهری شهرداری از جای خود برخاست و به شورا تذکر داد که هرگونه تأخیر در تصمیم‌گیری در مورد این طرح عملاً به‌معنای رد آن است. چرا که همین الان هم زمان برنامه‌ریزی برای برگزاری این طرح به‌شدت محدود است. شورا با نظر ایشان موافقت کرد و نوبت به صحبت‌های ما رسید. هر یک از ما حدود پنج دقیقه در حمایت از این طرح سخن گفتیم. سخنان ما عمدتاً در مورد تجربه‌های شخصی خودمان بود. اعضای شورا با علاقهٔ بسیار به سخنرانان ما گوش فرا دادند و از بعضی سخنرانان‌ها هم سؤالاتی پرسیدند.

امیر باجه‌کیان:‌ بعد از پایان صحبت‌ها برای ما مشخص بود که نظر شورا مثبت است. حتی خانم ملیسا دی‌جنوا با الحاقیهٔ خود به طرح خانم سوانسون آن را تکمیل کرد، به‌طوری که مشخص شود به‌رسمیت شناختن نوروز هر ساله اتفاق خواهد افتاد و همچنین برای برگزاری آن در سال‌های بعد امکان استفاده از کمک‌های مالی شهرداری نیز موجود باشد. که این الحاقیه نیز به اتفاق آرا مورد تأیید شورا قرار گرفت.

نکتهٔ جالب توجه برای ما این بود که بیشتر اعضای شورا نیز در صحبت‌های خود به ارتباطشان با جامعهٔ ایرانی یا حضور در برنامه‌های نوروزی اشاره کردند، که خود شاهدی بر حضور گستردهٔ جامعهٔ ما در شهر ونکوور است و اینکه باید این حضور را به رسمیت شناخت و از آن برای پیشرفت جامعهٔ ما و جایی که در آن زندگی می‌کنیم، استفاده کرد.

دیگر نکتهٔ جالب این بود که کارمند نگهبان اتاق شورای شهر متوجه شده بود که ما ایرانی هستیم و با تک‌تک افراد به زبان فارسی خوش‌آمد گفت. در توضیح اضافه کرد که کارمندان فارسی‌زبان زیادی در شهرداری ونکوور کار می‌کنند و او فارسی را از آن‌ها یاد گرفته است. این برخورد برای همهٔ ما بسیار خوشایند بود و بیشتر به پروژه‌مان اطمینان پیدا کردیم.

با تصویب این طرح در شورای شهر ونکوور چه تغییرات و برنامه‌های را در این شهر شاهد خواهیم بود؟

سارا سقایی: تصویب این طرح نوروز را در تقویم مناسبت‌های شهر ونکوور قرار خواهد داد و موجب خواهد شد که جشن نوروز در شهرداری ونکوور برگزار شود. همچنین از سال‌های آینده مبالغی به‌صورت کمک بلاعوض مالی (grant) برای پروژه‌های مرتبط با نوروز در نظر گرفته خواهد شد که عموم مردم می‌توانند با ارائهٔ پروپوزال برای پروژه‌های مدنظر خود، در این زمینه از حمایت مالی شهرداری برخوردار شوند.

آیا با تصویب این طرح، مرخصی گرفتن افراد به این مناسبت آسان‌تر خواهد شد؟ به‌عبارت دیگر، آیا کارفرما می‌تواند با چنین درخواست مرخصی‌ای مخالفت کند؟

امیر باجه‌کیان: گمان می‌کنم در قوانین فعلی کانادا هم برای مناسبت‌هایی چون نوروز چنین قوانینی وجود دارند و کارفرمایان باید تسهیلات لازم را برای کارمندان در تعطیلات فرهنگی آنان فراهم آورند. البته به‌نظر می‌رسد که برخی از افراد جامعهٔ ما ممکن است از این موضوع آگاه نباشند یا در استفاده از آن‌ قدری اکراه داشته باشند. امیدواریم این برنامه باعث اطلاع بیشتر همه، اعم از کارمند و کارفرما، شود و مردم در این مناسبت با خاطری آسوده از این حقشان استفاده کنند.

آیا اطلاع دارید که در شهرهای دیگر مترو ونکوور و نیز کانادا هم نوروز را در تقویمشان گنجانده باشند؟

امیر باجه‌کیان: تا جایی که ما می‌دانیم، تا کنون هیچ‌یک از شهرهای ونکوور بزرگ این مناسبت را به‌صورت دائمی در تقویم خود قرار نداده‌اند. البته در گذشته به‌صورت موردی، برنامه‌های نوروزی شهر خود را در تقویم عمومی اتفاقات شهر قرار داده‌اند، ولی در تقویم شهرهای تورنتو و ریچموند‌هیل در استان انتاریو کلاً هیچ صحبتی از نوروز نشده است.

با سپاس دوباره از وقت شما، اگر صحبت دیگری در این زمینه دارید، بفرمایید.

امیر باجه‌کیان: یکی از انتقادهایی که به برنامه‌های نوروزی در خارج از ایران وارد است، این است که بسیاری از این برنامه‌ها به‌شدت درون‌گرا و انحصاری هستند و مجالی فراهم نخواهند کرد که جوامع دیگری هم که دور و بر ما زندگی می‌کنند با سنت‌ها و فرهنگ ما آشنا شوند. به‌خصوص این برخورد ملی‌گرایانهٔ افراطی که بسیاری از ما با نوروز داریم، به‌نظر می‌رسد با روح نوروز همسو نباشد. نوروز میراثی جهانی است و ارزش‌های نهفته در آن برای همهٔ جهانیان قابل درک است. چرا نوروز را با دیگران قسمت نکنیم؟ چرا نوروز نباید یک جشن رسمی باشد؟

سارا سقایی: باید از آن هم فراتر برویم. جوامع مختلف، و به‌خصوص جامعهٔ ایرانی باید برای حضورِ پررنگ‌تر در عرصهٔ اجتماعی بیشتر تلاش کنند. این درون‌گرایی و انزوایی که برخی از ما با آن خو کرده‌ایم، به ضرر ماست. ما نیز ساکنان و شهروندان این شهر، استان، و کشوریم و بهتر است خود را میزبان و شریک در امور جامعهٔ محل زندگی خود بدانیم، نه مهمان. رسمیت بخشیدن به نوروز هم تنها گام نخست در این راه است، نه هدف نهایی. امید داریم که مناسبت‌هایی از این دست موجب شود که ارتباط ما با منتخبان خود در رده‌های مختلف دولت و تصمیم‌گیرندگان بیشتر و جدی‌تر شود.

سپاس!

نوشته چرا نوروز را با دیگران قسمت نکنیم؟ اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

سیما غفارزاده – ونکوور

چهارشنبهٔ گذشته، ۳۰ ژانویه ۲۰۱۹، قرار بر آن بود که طرح افزودن نوروز به تقویم رسمی شهر ونکوور که توسط جین سوانسون، عضو شورای شهر ونکوور، پیشنهاد شده بود، مورد بررسی قرار گیرد. پیشنهاد این طرح با استقبال فراوان ملیت‌هایی که نوروز را جشن می‌گیرند، مواجه شد و از همین‌رو، تعداد زیادی از مردم به شکل‌های مختلف حمایت خود را از این طرح نشان دادند که البته مهم‌ترینشان افرادی بودند که در صحن شورای شهر ونکوور حضور یافتند و در حمایت از این طرح سخنرانی کردند.  (گزارشی از جلسهٔ بررسی و تصویب طرح افزودن نوروز به تقویم شهر ونکوور را در اینجا بخوانید)

طرح افزودن نوروز به تقویم رسمی ونکوور، به‌دلیل حجم سنگین کار شورا در روز ۳۰ ژانویه، نهایتاً حوالی ساعت ۱۰ شب به‌اتفاق آرا به‌تصویب شهردار و اعضای شورای شهر رسید. به‌همین مناسبت، گفت‌وگوی کوتاهی با جین سوانسون انجام داده‌ایم که شما را به مطالعهٔ آن دعوت می‌کنم.  

با سپاس از وقتی که در اختیار ما گذاشتید، لطفاً برای آن دسته از خوانندگان ما که کمتر با شما و فعالیت‌هایتان آشنا هستند، از خودتان بگویید.

من جین سوانسون هستم؛ عضو شورای شهر ونکوور. ۷۵ سال سن دارم و ۴۰ سال است که روی معضلات مربوط به فقر و مسکن کار و فعالیت می‌کنم. تلاش می‌کنم تا فقر کاهش یابد و دولت خانه‌هایی بسازد که خانواده‌های بیشتری از طبقهٔ کم‌درآمد و با درآمد متوسط از عهده‌اش برآیند.

سال گذشته در انتخابات شورای شهر شرکت کردم؛ بر اساس برنامهٔ انتخاباتی‌ای شامل ثبات اجاره‌بها (rent-freeze) و مالیات بیشتر روی خانه‌ها و عمارت‌های کاخ‌گونه (mansion) برای آنکه درآمد حاصل از آن به عموم مردم اختصاص داده شود از جمله پایان دادن به بی‌خانمانی، ساخت خانه‌های تعاونی برای افراد کم‌درآمد، رایگان کردن وسایل حمل و نقل عمومی برای نوجوانان، جوانان و افراد کم‌درآمد، ایجاد شهرهای خودگردان (sanctuary city) واقعی، حق رأی برای ساکنان شهرها [غیرشهروندان] و اموری از این قبیل.

آیا پیش از این در سمتی مردم را نمایندگی کرده‌اید؟

خیر، من ۳۰ سال پیش برای سمت شهرداری نامزد شدم و یکی دوبار هم پیش از این برای عضویت در شورای شهر شرکت کردم ولی متأسفانه در انتخابات برنده نشدم.

چطور با نوروز آشنا شدید و چقدر با فرهنگ مهاجران فارسی‌زبان ونکوور از جمله مهاجران ایرانی، افغان و تاجیک و دیگر اقوامی که این مناسبت را جشن می‌گیرند آشنایید؟

باید اعتراف کنم که من مطلقاً با نوروز و فرهنگ مردمانی که آن را جشن می‌گیرند آشنایی قبلی نداشتم. زن فوق‌العاده‌ای به‌نام سارا سقایی از ایران در کمپین من کار می‌کرد و این او بود که همه‌چیز را دربارهٔ نوروز به من یاد داد و این او بود که برای طرحی که در ارتباط با نوروز به شهرداری ارائه دادم، همه‌چیز را برنامه‌ریزی و مدیریت کرد. او بود که کمک کرد من دربارهٔ نوروز بیاموزم و بسیار مشتاق‌ام که به‌زودی آن را در ماه مارس جشن بگیریم.

و این سارا بود که به‌همراه دوستانش به من کمک کردند تا طرح را بنویسم؛ در واقع عملاً طرح را آن‌ها نوشتند و من با شهرداری دربارهٔ آن صحبت کردم. آن‌ها به من گفتند که اجرای آن کمی دشوار خواهد بود چون زمان می‌برد و چندان وقتی به نوروز نمانده ولی گفتند که آن‌ها سعی خود را خواهند کرد.

چطور شد که به فکر پیشنهاد این طرح در شورای شهر ونکوور افتادید؟

من فکر می‌کنم که شهر ما باید پذیرای همه باشد و واقعیتش من به‌تنهایی به این فکر نیافتادم، همان‌طور که پیشتر هم گفتم، سارا و دوستانش توجه مرا به این موضوع جلب کردند و من هم فکر کردم ایدهٔ بسیار خوبی‌ است و چرا که نه.

واکنش دیگر نمایندگان و خود شهردار به این طرح پیش از تصویب چطور بود، آیا حمایتی از طرف آن‌ها یا افراد دیگر داشتید؟

من با چند نفر از آن‌ها پیش از روز رأی‌گیری برای این طرح صحبت کردم و پرسیدم آیا به آن رأی خواهند داد یا نه و همه‌شان جواب مثبت دادند. راستش فکر نمی‌کردم رأیِ همهٔ اعضای شورا را داشته باشیم، ولی تقریباً مطمئن بودم که طرح رأی خواهد آورد. در عمل سخنرانان به‌قدری فصیح و خوش‌زبان بودند که سخت می‌شد با آن‌ها موافق نبود و همهٔ اعضا به آن رأی مثبت دادند.

حضور شهروندانی را که در حمایت از تصویب این طرح در شورا سخن گفتند، چطور ارزیابی می‌کنید و فکر می‌کنید چقدر در جلب نظر اعضای شورای شهر برای رأی مثبت به این طرح مؤثر بود؟

کل ماجرا خیلی خوب برنامه‌ریزی شده بود. بعد از ارائهٔ طرح، اعضای شورای شهر شروع کردند به دریافت نامه از مردم در حمایت از این طرح؛ نامه‌هایی اختصاصی و فردی که معمولاً در مقایسه با نامه‌های تیپیکال و قالبی خیلی تأثیر زیادی دارند. نامه‌های بسیاری دریافت شد، نامه‌هایی فصیح و خوش‌نثر از مردمی که می‌خواهند نوروز را جشن بگیرند. همچنین مقالهٔ بسیار خوبی از سارا سقایی و امیر باجه‌کیان دربارهٔ نوروز در جورجیا استِرِیت منتشر شد که بسیار مفید بود و در نهایت صحبت‌های سخنرانان در شب رأی‌گیری که بسیار خالصانه و تأثیرگذار حرف زدند، به‌طوری‌که دل همه را ربودند و موجب شد که طرح به اتفاق آرا تصویب شود.

آیا اطلاع دارید که در شهرهای دیگر مترو ونکوور و نیز کانادا هم نوروز را در تقویمشان گنجانده باشند؟

من اطلاعی ندارم، ولی این به‌ مفهوم آن نیست که وجود نداشته باشد. می‌دانم که سال قبل دولت استانی آن را جشن گرفت.

با تصویب این طرح و گنجانده‌شدن نوروز در تقویم شهر ونکوور، چه تغییرات و برنامه‌هایی را در این شهر شاهد خواهیم بود؟

قرار است جشنی باشد با حضور شهردار و اعضای شورای شهر و طبیعتاً مردمانی که نوروز را جشن می‌گیرند. می‌دانم که مدیر امور شهری گروهی را در نظر گرفته است تا روی برنامهٔ جشن نوروز کار کنند. هنوز خیلی چیزها مشخص نیست ولی حتماً جشنی در خودِ شهرداری هم برگزار خواهد شد.

با سپاس دوباره از وقتی که به ما دادید، آیا صحبت دیگری دارید که اضافه کنید؟

مایل‌ام از تمام کسانی که سخت کار کردند تا این طرح ارائه و تصویب شود، تشکر کنم. اینان کمک کردند تا من دربارهٔ نوروز بسیار یاد بگیرم. واقعاً به‌نظر می‌رسد که نوروز عیدی زیباست که با آن تمام چیزهایی که می‌توان جشنشان گرفت، اعم از طبیعت، چندگونگی و فرهنگ، جشن گرفته می‌شوند. بسیار خوشحال‌ام که با نوروز آشنا شدم.

نوشته شهر ما باید پذیرای همه باشد اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.

سیما غفارزاده – ونکوور

چهارشنبه، ۳۰ ژانویهٔ ۲۰۱۹، اعضای شورای شهر ونکوور در پایان روزی پرکار پس از ۱۲ ساعت بررسی طرح‌ها و پروژه‌های مختلف، حوالی ساعت ۹ شب، طرح پیشنهادی جین سوانسون، عضو شورای شهر ونکوور، دربارهٔ افزودن نوروز به تقویم شهر ونکوور را به‌عنوان آخرین بخش از کارشان بررسی کردند و به‌تصویب رساندند. بی‌شک حضور افرادی که این انتظار طولانی ناامیدشان نکرد و صبورانه ساعات مدید منتظر ماندند تا با شهردار و اعضای شورای شهر صحبت کنند و آن‌ها را قانع نمایند که چرا نوروز شایستگی ورود به تقویم رسمی شهر ونکوور را دارد، بسیار جای قدردانی دارد. از همین رو، و از آنجا که در دو گفت‌وگوی جداگانه در همین شماره با سارا سقایی، امیر باجه‌کیان و جین سوانسون، عوامل اصلیِ ایده‌پردازی، پیشنهاد و تصویب این طرح، جزئیات روند کار مطرح و صحبت شده است، در این گزارش علاوه بر متن طرح پیشنهادی یادشده، تنها به فرازهایی از صحبت‌های این سخنرانان در صحن علنی شورای شهر ونکوور که البته شامل سارا سقایی و امیر باجه‌کیان نیز می‌شود، می‌پردازیم.

متن طرح پیشنهادی جین سوانسون به شورای شهر ونکوور

نوروز جشن اعتدال بهاری و روز آغاز سال نو برای میلیون‌ها نفر از مردم جهان است که در بیش از ۱۵ کشور از اروپای شرقی گرفته تا مرکز و جنوب آسیا جشن گرفته می‌شود. این روز در بیش از ۱۰ کشور جهان تعطیل رسمی است و در فهرست میراث فرهنگیِ غیرملموس بشریت یونسکو قرار داده شده است.

در سال ۲۰۰۹ پارلمان کانادا لایحه‌ای را به‌تصویب رساند که به‌موجب آن نوروز رسماً به تقویم ملی کانادا افزوده شد. استان بریتیش کلمبیا هم روز ۲۰ مارس را به‌عنوان روز نوروز در بی‌سی اعلام کرد.

نوروز مناسبتی است که پیونددهندهٔ مردمی با پیشینه‌ها و فرهنگ‌های متنوع با طبیعت است و ونکوور به چندگونگی و ارتباطش با طبیعت به‌خود می‌بالد.

ایران در بین ۱۰ کشوری است که مهاجران به ونکوور از آنجا می‌آیند و زبان فارسی در بین ۱۰ زبان غیررسمی نخستی است که در شهر ونکوور رواج دارد.

بنابراین پیشنهاد می‌شود که شورا موارد زیر را تصویب کند:

شهر ونکوور نوروز، آغاز سال نوی خورشیدی، را به تقویم جشن‌ها و مناسبت‌های خود بیافزاید.

شهر ونکوور با جامعهٔ فارسی‌زبان ارتباط برقرار کند و برای برگزاری جشن مختصری در یک نیم‌روز در تاریخی حوالی بیستم مارس در شهرداری با مشارکت شهردار و اعضای شورای شهر مشارکت نماید.

در این جلسه هشت نفر سخنانی ایراد کردند که عصاره‌ای از آن به‌ترتیبی که در صحن شورای شهر حاضر شدند، در اینجا از نظر شما می‌گذرد. شایان ذکر است که تعداد سخنرانانی که اعلام آمادگی کرده بودند، حدود دو برابر تعدادی بود که در نهایت صحبت کردند؛ متأسفانه به‌دلیل آنکه جلسه به درازا کشید، تعدادی از افراد نتوانسته بودند تا پایان جلسه بمانند. اسامی سخنرانان به‌ترتیب ایراد سخنرانی از این قرار بود: امیر باجه‌کیان، لیا فلاح، سویل باغبان کریمی، مریم خضرزاده، رز اسلامی، نسیم پیک‌آزادی، طاها وسطاکلایی و سارا سقایی

فرازهای از صحبت‌های سخنرانان در حمایت از طرح افزوده شدن نوروز به تقویم ونکوور

امیر باجه‌کیان

به‌عنوان یک مهاجر و به‌عنوان یک ونکووری از تبار ایرانی، بر من است، بر ماست که هدیه‌ای با خود بیاوریم؛ تحفه‌ای برای قدردانی به این خانهٔ جدید. در فارسی، نوروز یعنی روزِ جدید؛ جشن تولدِ دوبارهٔ طبیعت که با نقطهٔ اعتدال شب و روز در بهار مشخص می‌شود.

در این زمانه، سیاست‌مداران خصوصاً در همسایگی جنوبی ما، غرق در فکر دیوارها و جدایی‌ها هستند. در حالی‌که نوروز دربارهٔ ساختن پل‌هاست میان مردم؛ پل‌هایی ساخته‌شده بر اساس ارزش‌های مشترک انسانی.

من اینجا نیستم تا فقط از شورای شهر بخواهم که فرهنگ مرا مفتخر و محترم دارند. من به اینجا آمده‌ام تا از شما بخواهم به ما اجازه بدهید آن را با شما و با دیگر ونکووری‌ها قسمت کنیم.

لیا فلاح

نوروز مرزهای فرهنگی، زبانی، مذهبی و ملی را درمی‌نوردد و قلب میلیون‌ها انسان را به‌هم پیوند می‌دهد. چنین نیست که نوروز به‌‌سادگی تنها منشأ افتخار ایرانیانی باشد که برایشان مهم است و آن را جشن می‌گیرند، بلکه نوروز فرصتی است برای همبستگی تمام ملت‌های عاشق صلح و برپادارندهٔ صلح در سراسر جهان.

به‌عنوان دختری ایرانی-کانادایی، من افتخار می‌کنم که در کشوری که از چندگونگی تجلیل می‌کند، زندگی می‌کنم و من باور دارم که قدرت و توان ونکوور از جوامع چندفرهنگی‌اش است و برای آنکه اجازه می‌دهد آن جوامع از توانایی‌های خود تجلیل کنند.

تنها اگر چند تایی را بخواهیم نام ببریم، ما سال نو چینی، نمایش و رژهٔ جامعهٔ اقلیت‌های جنسی، ماه تاریخ سیاهان در فوریه، روز مردمان بومی، و مهم‌تر از همه، روز جهانی رفع تبعیض نژادی را – در روز ۲۱ مارس که درست روز بعد از سال نو ایرانی است – جشن می‌گیریم. بنابراین، من از شما خواهش می‌کنم افزودن نوروز را به جشن‌های تقویم رسمی لحاظ نمایید، چرا که این فرصت را برای خانواده‌ها ایجاد خواهد کرد تا سنت و پیشینهٔ خود را به کودکان و نسل‌های آینده‌شان انتقال دهند.

سویل باغبان کریمی

پس از ۵ سال زندگی در اینجا، آنچه که در اینجا شاهدش بوده‌ام این است که ایرانیان نوروز را در محفل‌های خصوصی یا نهایتاً برنامه‌هایی حاشیه‌ای جشن می‌گیرند. اغلب گفته می‌شود که ایرانی‌ها دلتنگ خانه‌شان (homesick) هستند یا منزوی‌اند، خب، شما هم اگر جایی به‌عنوان مهاجر زندگی می‌کردید که کریسمس جشن گرفته نمی‌شد، چه احساسی داشتید؟

از آنجایی که کانادا کشوری است که چندفرهنگی را پذیراست، بنابراین بایستی با توجه به فرهنگ و سنت‌های مهاجران از فرهنگ‌های گوناگون، آن‌ها را به‌رسمیت شناخت. این مانند جاده‌ای دوطرفه است، اگر می‌خواهیم مهاجران در خانهٔ دوم خود فعال باشند و در امور گوناگون مشارکت داشته باشند، بایستی وجود آن‌ها و پیشینه‌شان نیز دیده و لحاظ شود.

مریم خضرزاده

در میان اولین چیزهایی که از اولین بار ورودم به ونکوور و سپس به ویکتوریا به یاد دارم، عطر و بو است، و پس از آن هر بار که به اینجا برگشتم، کانادا همان بو را داشت؛ اقیانوس، سبزی و عطر باران در هوا. کم کم این حس به من دست داد که اینجا را می‌شناسم. و پس از آن من دیگر دو خانه داشتم؛ ایران و کانادا. نوروز، اولین روز بهار، نیز در ذهن من و هزارن ایرانی دیگر در ونکوور، با «آن عطر و بو» خاطرات عمیقی را در درون ما بیدار می‌کند.

همواره نسل‌های بی‌شماری از ایرانیان، افغان‌ها، تاجیک‌ها، ترک‌ها و کردها، همچنین دیگر ملیت‌هایی از آسیا، اروپا و آفریقا نوروز را جشن گرفته‌اند. آنان در جشن گرفتنِ بهار متبحر شده‌اند و پتانسیل فراوانی دارند که در چنین جشنی همکاری و مشارکت کنند.

من دوست دارم به نوروز، نه‌تنها به‌عنوان تجدید سنت، بلکه به‌عنوان چیزی واقعی که می‌آید – و بعد ناپدید می‌شود – چه ما متوجهِ آن بشویم، چه نه؛ فکر کنم و این مایهٔ خوشحالی من است که بگویم بودن در اینجا، کانادا، بسیار به من دربارهٔ اینکه نوروز واقعاً چه معنایی دارد و چرا جشن گرفته می‌شود، آموخته است. گاهی اوقات، وقتی ما کمی دورتر می‌شویم، چیزها را خیلی روشن‌تر می‌بینیم.

رز اسلامی، با تشکر از شورای شهر برای پذیرفتن وی به‌عنوان سخنران، ضمن اشاره به اینکه ایشان طراح سفرهٔ هفت‌سین است، گفت که مایل است در صورت تصویب طرح و برگزاری جشن نوروز در ونکوور، طراحی سفرهٔ هفت‌سین را به‌عهده بگیرد.

نسیم پیک‌آزادی (به‌نمایندگی از طرف مؤسسهٔ روشنا)

نوروز چیزی بیش از جشن گرفتنِ لحظهٔ اعتدال شب و روز [در بهار] است. نوروز همچنین ستایش عظمت زندگی در صلح و آرامش با یکدیگر، و به ارمغان آوردنِ پذیرش و احترام به تفاوت‌ها در جامعهٔ چندفرهنگی ماست.

ما معتقدیم که احترام به مراسم فرهنگی، کودکان را پر از اشتیاق می‌کند و به آن‌ها حسی قوی از بودن در جامعهٔ [فرهنگی خود] می‌دهد.

و ما دوست داریم شاهد خاطراتی باشیم که هر چه بیشتر با چندگونگی، روشن‌بینی و پیشینه‌های گوناگون غنی‌ شده باشد.

به‌عنوان مؤسسه‌ای که هدف آن بازمعرفیِ فرهنگ ایرانی، از طریق هنر و دیگر روش‌های آموزشی یادگیری، به کودکان است، ما قویاً از افزوده شدن نوروز به دیگر برنامه‌های زیبایی که در ونکوور – این خانهٔ فوق‌العاده‌مان – در ونکوور جشن می‌گیریم، حمایت می‌کنیم.

طاها وسطاکلایی

من کمی غمگین‌ام که جزو آخرین سخنران‌ها هستم، چون با توجه به صحبت‌هایی که دوستان پیش از من کردند، ممکن است صحبت‌هایم چندان زیبا و رمانتیک به‌نظر نرسد، ولی تلاش می‌کنم یکی دو نکته اضافه بکنم. یکی آنکه با توجه به مشکلات سیاسی و تحریم‌های اقتصادی کشور ایران، مهاجرانی که از ایران به اینجا می‌آیند، همچنان روند رو به رشدی دارد، و رسمیت بخشیدن به جشن نوروز، مهم‌ترین سنت ما، ارزش فراوانی برای ما خواهد داشت و موجب خواهد شد که ما حس کنیم با خانه‌مان پیوند داریم. نکتهٔ دوم اینکه با توجه به صحبت‌هایی که با افرادی از خاورمیانه کرده‌ام که از میان آنان بسیاری نوروز را جشن می‌گیرند، اغلب آن‌ها نگرانی‌هایی در زمینهٔ تشدید فضای اسلام‌هراسی و تمایلات ضد خاورمیانه داشته‌اند، و رسمیت بخشیدن به نوروز به‌منزلهٔ حس آرامش و آسایش خاطری برای این گروه از افراد خواهد بود. و در آخر فکر می‌کنم نوروز به‌عنوان جشنی غیرمذهبی تا حدودی می‌تواند سنت و فرهنگ منطقه‌ای را که در رسانه‌های اصلی جایی برای مطرح شدن نمی‌یابد، نمایندگی کند.

سارا سقایی

من پیش و بیش از هر چیز مایل‌ام از جین سوانسن تشکر کنم برای اعتمادی که به ما کرد و این طرح را پیشنهاد داد. ایشان به ما و ضرورت اینکه نوروز باید به تقویم شهر ونکوور اضافه شود، اعتماد کرد و پذیرفت که آن را برای بررسی به شورا پیشنهاد دهد، نه از سر لطف و اینکه چون ما از او درخواست کرده بودیم و من همچنین از همهٔ اعضای شورا تشکر می‌کنم که با وجود روزی چنین طولانی این ساعات پایانی را ماندند تا به صحبت‌هایمان گوش بدهند و از ما نخواهند که دو هفتهٔ دیگر برگردیم.

نوروز، همان‌طور که در خودِ طرح هم آمده و دیگر دوستان هم در صحبت‌هایشان اشاره کردند، جشنی است چندفرهنگی و چندقومیتی، ولی من به‌نمایندگی از طرف جامعهٔ ایرانی صحبت می‌کنم، که بنا به تجربهٔ من اغلب نامحسوس‌اند و دیده نمی‌شوند. با نگاهی به آمار واقعاً شوکه می‌شویم وقتی که می‌بینیم در همین ونکوور چه جمعیت ایرانی‌ای ساکن است، و از نظر من، خصوصاً با توجه به فعالیتم در اتحادیهٔ مستأجران ونکوور، این حس نامحسوس بودن و دیده نشدن برای این جمعیت عواقبی دارد. گاه به تراژدی‌هایی می‌انجامد. اینکه حس تعلق ندارند و حقوق خود را نمی‌شناسند. نمی‌دانند که مهم است زندگی خوبی داشته باشند. فراموش می‌کنند که مهم است حقوقی داشته باشند، برای اینکه حس می‌کنند شهروند درجه دو هستند.

علاوه بر نکته‌ای که یکی دیگر از سخنرانان اشاره کرد، اینکه در چنین شرایط سیاسیِ مصیبت‌باری این طرح چقدر می‌تواند کمک‌کننده باشد، یکی از مشکلات در جامعه‌ای که من نمایندگی‌اش می‌کنم، مانع «زبان» است، و من به‌دلیل فعالیت‌هایم با کار شورای شهر آشنا هستم، ولی در شهرداری نمی‌بینم چیزی به‌زبان فارسی منتشر بشود و مردم را به مشارکت فرابخواند. بنابراین یکی از دلایلی که به‌نظرم این طرح اهمیت دارد، همین دعوت از مردم است؛ اینکه ما می‌دانیم شما اینجا هستید و شما را به‌رسمیت می‌شناسیم و برای همین از شما می‌خواهم که این طرح را لحاظ بفرمایید.  

* * * * *

در پایان، جین سوانسون نیز طی صحبت کوتاهی از سارا سقایی تشکر کرد که به کمک دوستانش نوروز را به او شناسانده‌اند. سپس رأی‌گیری انجام گرفت و طرح به اتفاق آرا به‌تصویب رسید. لطفاً برای اطلاع از جزئیات بیشتر در زمینهٔ روند شکل‌گیری و تهیه و ارائهٔ این طرح به گفت‌وگوی ما با جین سوانسون و همچنین گفت‌وگوی مشترکی که با سارا سقایی و امیر باجه‌کیان انجام داده‌ایم و در همین شماره منتشر شده است، مراجعه نمایید.

نوشته نوروز در تقویم ونکوور جای گرفت اولین بار در رسانهٔ همیاری. پدیدار شد.